Қазақша рефераттар

Балалар мынау менің қолымдағы қандай аспап

Сабақ туралы қысқаша мәлімет

Білім беру саласы
Шығармашылық
Бөлімі
Музыка
Тақырыбы
Жомарт өлкем
Мақсаты

Музыканы тыңдау, сезіну, сипатын ажырату және динамикасын тану.

Туған жеріне, еліне деген сүйіспеншілік сезімін дамыту.

Көрнекіліктер

  • Ноталар, нота сызықтары
  • Композиторлардың суреттері
  • Музыкалық аспаптар
  • Теледидар, интерактивті тақта

Сөздік жұмыс

  • Композитор музыка авторы
  • Нота дыбыстың жазба белгісі

Билингвальды компонент

Төмен вниз
Жоғары вверх
Үлкен большой
Кіші маленький

Оқу іс-әрекетінің кезеңдері

Төменде музыка жетекшісінің әрекеті мен балалардың жауап әрекеттері ықшам, түсінікті түрде берілді.

1) Мотивациялық-қозғаушылық

Музыка жетекшісінің әрекеті

  • Балаларды «Көк тудың желбірігені» (И. Ескендір) әнімен қарсы алады.
  • Өлең оқиды: Туған жердің жырларын
    Қызғалдақтай терейік.
    Кең өлкенің қырларын
    Жүр аралап келейік.
  • М. Әлімбаевтың суретін интерактивті тақтадан көрсетіп, таныстырады.

Балалардың әрекеті

  • Жалаушаларын ұстап, жүріп келіп орындарына тұрады.
  • Әуен ырғағымен теңселіп, өлеңді мұқият тыңдайды.
  • Экрандағы ақынның суретімен танысады.

2) Музыка тыңдау

Музыка жетекшісінің әрекеті

  • Теледидардан Роза Рымбаеваның орындауындағы «Атамекен» әнін тыңдатады.
  • Сұрақ қояды: «Экранға назар аударайық. Әншіні танимыз ба?»
  • Әнші туралы қысқаша мәлімет береді: Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, әнші Роза апамыз.

Балалардың әрекеті

  • Экранға қарайды, әнді тыңдайды.
  • «Р. Рымбаева» деп жауап береді.
  • Қолындағы жалаушамен ырғаққа сай қимылдайды.

3) Ұйымдастырушылық-ізденістік

Дауыс жаттығулары

  1. Дыбыстар: А, Ә, О, Ө, У. (Дауысты/дауыссызды ажырату.)
  2. Гамма (төменнен жоғары): До, ре, ми, фа, соль, ля, си, до.
  3. Гамма (жоғарыдан төмен): До, си, ля, соль, фа, ми, ре, до.
  4. Қысқа әуен: Соль, фа, ми, ре, до — до — ре. «Ән саламыз өз-ге-ше».

Ән айту: «Жомарт елім»

Музыкасы: И. Нүсіпбаев • Сөзі: Т. Молдағалиев

  1. Өлеңмен таныстырып, мазмұнын түсіндіреді.
  2. Әнді толық тыңдатады.
  3. Сөзін жаттатып, біртіндеп әуенмен қосып орындатады.
  4. Ескерту: ән айтқанда денені тік ұстап, түзу отыру.
Тақырыпқа сай видео-слайд қосылып тұрады: туған ел, кең өлке, табиғат көріністері.

Шығармашылық тапсырма: «Әуенді тап»

Жетекші әр әннің 1–2 тактін қысқа ойнап, тоқтатады. Балалар әуенді тыңдап, қай ән екенін табады. Әр жауапқа сай тақырыбы мен суреті экранда көрсетіледі.

  • 1) «Біздің ән»
    Сөзі: С. Жиенбаев • Музыкасы: Б. Ғизатов
  • 2) «Ардақты мұғалім»
    Сөзі: А. Шаяхметов • Музыкасы: Т. Қоңыратбаев
  • 3) «Тату доспыз бәріміз»
    Сөзі: Ф. Оңғарсынова • Музыкасы: Е. Меңдешов
  • 4) «Күз жомарт»
    Сөзі: Е. Өтетілеуов • Музыкасы: Д. Ботбаев
  • 5) «Жау-жау жаңбыр»
    Сөзі: Ш. Сариев • Музыкасы: К. Қуатбаев
  • 6) «Сабан той»
    (қосымша репертуар)

Ән шығармашылығы: «Сенің атың кім?»

Балалар өз есімдерін белгілі әуендерге салып айтып көреді (мысалы, «Айгөлек», «Қошақаным» әуендерімен).

Мысал жауаптар

  • Менің атым — Аяру
  • Менің атым — Асылхан

Тағы мысал

  • Менің атым — Айкөркем
  • Менің атым — Досжан

Ойын: «Кім жылдам?» (музыкалық жұмбақ)

Әр жұмбақтың жауабы ретінде аспаптың суреті экранда көрсетіліп отырады.

  1. «Құлағын бұрап тартқаным не?» Жауап: домбыра
  2. «Сырнайдың үніндей, бұлбұлдың біріндей» Жауап: сазсырнай / баян
  3. «Жіберсең бастап, қобыздай асқақ… ерекше үні бар» Жауап: шаңқобыз
  4. «Сызылған үні… үрлесең ойнайтын аспаптың бірі» Жауап: сыбызғы
  5. «Ел қорғайтын ерлікке әуенмен шақырған» Жауап: дабыл / барабан

Сергіту сәті

Домбыраның құлағын
Мәнерменен бұрағын.
Достарыңды ертіп кел,
Содан кейін шертіп көр.

Балалар қимылды қайталап, ырғақты сезіну арқылы дене қимылын музыкамен үйлестіреді.

Домбырамен танысу

Жетекшінің әрекеті

  • Домбыраны көрсетіп, балалардан аспаптың атын сұрайды.
  • Домбыраның құрылысын таныстырады.
  • Екі домбыраны салыстырады: үлкен және кіші.
  • Қостілділік: үлкен — большой, кіші — маленький.

Балалардың жауаптары

Домбыраның бөліктерін атайды: басы, құлағы, мойны, ішегі, тиегі, ойығы, түймесі, шанағы, пернелері.

Күй өнері туралы сұрақтар

Күй атасы

Құрманғазы Сағырбаев — күйші, домбырашы.

Күй анасы

Дина Нүрпейсова — күйші, домбырашы.

Сөздік жұмыс: Ком-по-зи-тор

Сұрақ-жауап: ноталар мен нота сызықтары

  • Музыкада неше нота бар? 7
  • Нота сызығы нешеу? 5
  • Ноталарды қайда орналастырамыз? Нота сызығына

Қимылмен бекіту

До–ре–ми–фа–соль–ля–си–до: жоғары көтерілу (вверх).
До–си–ля–соль–фа–ми–ре–до: төмен түсу (вниз).

Қимыл үлгілері: кемпірқосақ, құстардың ұшуы, шанамен биік төбеге көтеріліп, төмен сырғанау.

Қимылды ойын: «Оркестр»

Оркестрді басқаратын адам — дирижер. Оркестр құрамындағы әр топ дирижердің қимылына бағынады.

1-топ

Домбырашылар

2-топ

Қобызшылар

3-топ

Сазсырнайшылар

Музыкалық материал: Құрманғазының «Адай» күйі. Балалар берілген ырғақты тыңдап, өз тобының аспабымен келтіреді.

4) Қорытынды

Рефлексия сұрақтары

  • Бүгін үйренген әніміз қалай аталады?
  • Ән көңілді ме?
  • Ән ұнады ма?
Балалар: «Жомарт елім». «Көңілді». «Ұнады».

Мадақтау және марапаттау

  • Топ басшыларына орын тағайындайды.
  • «Скрипка» медалін мойындарына тағады.
  • Қол шапалақтап, балалардың белсенділігін қолдайды.

Нәтижесінде балалардың музыка өнеріне деген қызығушылығы артады.

Күтілетін нәтиже

Біледі

  • Музыканы тыңдауды
  • Сипатын ажыратуды
  • Әнді мәнерлеп айтуды

Игереді

  • Ноталарды нота сызықтарына орналастыруды

Меңгереді

  • Музыка әуенін сезініп, қимыл-қозғалысты үйлестіруді