Көздерінді талдырмаңдар
Сабақ мазмұны
- Сабақтың тақырыбы
- Есептеуіш техника кабинетіндегі жұмыс тәртібі мен қауіпсіздік техникасы ережелері. Электр тогымен зақымданған жағдайда алғашқы дәрігерлік көмек көрсету. Көз талғанда орындалатын жаттығулар.
- Сабақтың түрі
- Аралас сабақ.
- Сабақтың мақсаты
-
Білімділік
Оқушыларды қауіпсіздік ережелерімен, компьютер сыныбындағы өзін-өзі ұстау мәдениетімен, көзге арналған жаттығулармен және төтенше жағдайдағы іс-әрекет тәртібімен таныстыру.
Тәрбиелілік
Оқушыларды ұқыптылыққа, тәртіпке және жұмыс барысында жүйелілікке тәрбиелеу.
Дамытушылық
Ойлау қабілетін, логиканы және жалпы мәдениеттілікті дамыту.
- Көрнекі құралдар
- Компьютер, тақта, жұмыс дәптері.
- Сабақтың өту барысы
-
- Оқушыларды ұйымдастыру
- Жаңа тақырыпты түсіндіру
- Сабақты бекіту
- Үйге тапсырма
Негізгі қағидалар
Ескерту
Қауіпсіздік нұсқаулығынан кейін оқушылар міндетті түрде сынақ тапсырады, ал мәлімет арнайы журналға тіркеледі.
ҚазССР Халыққа білім беру министрлігінің 08.02.1990 жылғы бұйрығына сәйкес, барлық оқушылар оқу процесінде есептеу техникасын қолданар алдында қауіпсіздік техникасы бойынша нұсқаулықтан өтіп, апат жағдайындағы әрекет ережелерімен, электр тогымен зақымданғанда алғашқы медициналық көмек көрсету тәсілдерімен және шаршаған кезде, көз талғанда демалуға арналған жаттығулармен танысуы тиіс.
Не білу керек
- Қауіпсіздік техникасы ережелері
- Компьютер сыныбындағы тәртіп ережелері
- Алғашқы дәрігерлік көмек көрсету тәсілдері
Қашан қолданамыз
- Сабақ басталар алдында
- Жұмыс процесі кезінде
- Апат жағдайында
Неліктен маңызды
Тәртіп пен қауіпсіздік сақталса, техника бұзылуының және жарақат алу қаупінің алдын алуға болады, ал көзге түсетін салмақ азаяды.
Ескерту
Қауіпсіздік нұсқаулығынан кейін оқушылар міндетті түрде сынақ тапсырады, ал мәлімет арнайы журналға тіркеледі.
Қауіпсіздік техникасының ережелері
Қауіпсіздік талаптары 5 бөлімге бөлінеді: жалпы талаптар, жұмысты бастау алдында, жұмыс кезінде, апат жағдайында, жұмысты аяқтағанда.
1) Жалпы қауіпсіздік талаптары
- 1 Мұғалімнің рұқсатынсыз құрал-жабдықтарды орнынан қозғауға, сымдарға, розеткаларға, штепсель айырына және штекерге қол тигізуге тыйым салынады.
- 2 Мұғалімнің рұқсатынсыз сыныпқа кіруге және сыныптан шығуға болмайды.
- 3 Мұғалімнің рұқсатынсыз сынып ішінде жүріп-тұруға болмайды.
- 4 Компьютерде су киіммен немесе су қолмен жұмыс істеуге болмайды.
- 5 Корпусы немесе сымдарының бүтіндігі бұзылған (ашық) компьютерде жұмыс істеуге тыйым салынады.
- 6 Үстелге және компьютердің жанына сөмке, портфель, кітап қоюға болмайды. Үстелде тек дәптер мен қалам болғаны дұрыс.
- 7 Пернетақтаның үстіне ештеңе қоюға болмайды.
- 8 Компьютер сыныбында жүгіруге, ойнауға, жолдастардың көңілін қажетсіз бөлуге және бөгде істермен айналысуға тыйым салынады.
2) Жұмысты бастау алдында
- 1 Компьютер электр желісіне қосылмаған кезде сымдардың, корпустың бүтіндігін және оқшаулаудың (изоляция) бұзылмағанын қарап шығып, дұрыс екеніне көз жеткізіңдер.
- 2 Жұмыс кезінде сымдарға тиіп кетпеу үшін олардың салбырап тұрмауын қадағалаңдар.
- 3 Жұмыс орнын пайдалануды есепке алу журналына белгі қойыңдар.
Жылдам тексеру
Сымдар бүтін бе? Оқшаулау дұрыс па? Үстел реттелген бе? Журналға белгі қойылды ма?
3) Жұмыс кезінде
- 1 Экраннан ең қолайлы қашықтықты сақтаңдар: 60–70 см. Ең аз мүмкін қашықтық — 50 см.
- 2 Сыныпқа келушілер кірген кезде орныңнан тұру міндетті емес.
- 3 Көз талғанда немесе шаршағанда орныңнан тұрмай-ақ көзді демалдыратын бірнеше жаттығу орындаңдар.
- 4 Электр тогымен зақымданғанда алғашқы медициналық көмек көрсету әдістерін, өрт сөндіргішті қолдану және өрт сөндіру тәсілдерін білу қажет.
- 5 Көзге арналған демалыс жаттығуларын жүйелі түрде орындаңдар.
4) Апат жағдайында
- 1 Ақау байқалса, түтін немесе әдеттен тыс дыбыс шықса, жұмысты тоқтатып, құрылғыны өшіріп, мұғалімге дереу хабарлаңдар.
- 2 Қажет болған жағдайда өртті сөндіруге көмектесіңдер.
- 3 Қажет болса, электр тогымен зақымданған адамға алғашқы көмек көрсете біліңдер.
- 4 Компьютер сыныбында өртті сумен өшіруге болмайды. Құмды немесе көбікті өрт сөндіргішті пайдалану керек.
- 5 Электр тогының әсеріндегі адамды жалаңаш қолмен ұстауға болмайды. Оны электр өткізбейтін материалдың көмегімен ғана босатыңдар.
5) Жұмысты аяқтағанда
- 1 Аппаратураны мұғалімнің нұсқауымен өшіріңдер.
- 2 Жұмыс орнын ретке келтіріңдер.
- 3 Жұмыс орнын пайдалануды есепке алу журналына белгі қойыңдар.
Алғашқы медициналық көмек көрсету әдістері
Электр тогымен зақымданғанда
- Токты ажырату (тарату тақтасындағы тумблерді өшіру).
- Зақымданған адамды ток әсерінен электр өткізбейтін материалдарды пайдаланып босату.
- Зақымданған адамды қарап шығып, зардаптың ауырлығына қарай көмек көрсету.
- Дәрігер шақыру (мектептің медпункті, 103 немесе жақын жердегі емдеу мекемесі).
Маңызды
Электр тогының әсеріндегі адамды жалаңаш қолмен ұстамаңдар.
Күйік болғанда
- Ауырсынуды азайтатын және тыныштандыратын дәрі беру (мысалы: анальгин, валерьянка).
- Күйген жеріне тиісті жақпа май жағу (мысалы: винилин).
- Микроб түспеуі үшін алдын ала целлофанмен орап, салқын судың астында ұстау.
- Дәрігер шақыру (мектептің медпункті, 103 немесе жақын жердегі емдеу мекемесі).
Талып қалғанда
- Зақымданған адамның басын бір қырына бұрып, жазық жерге шалқасынан жатқызу.
- Дәрігер шақыру (мектептің медпункті, 103 немесе жақын жердегі емдеу мекемесі).
Демі тоқтағанда
- Тілдің ауыз қуысындағы қалпын тексеру; артқа кетіп қалса, қолмен орнына келтіру.
- Дәрігер шақыру (мектептің медпункті, 103 немесе жақын жердегі емдеу мекемесі).
- Демі қалпына келгенше немесе дәрігерлер келгенше қолдан дем алдыру (ауыздан ауызға) жасау.
Көз талғанда жасалатын жаттығулар
Жаттығуларды баяу, асықпай орындаңдар. Дем алуды бірқалыпты ұстаңдар.
1-жаттығу: Жұму және ашу
- Көз бұлшық етін қатайтып, бірнеше секунд жұмып тұрыңдар.
- Көзді босаңсытып, ашыңдар. Дем алу бірқалыпты болсын.
- 4–5 рет қайталаңдар.
2-жаттығу: Кеңсірік пен алысты кезекпен қарау
- Кеңсірікке қарап тұрып, 3 рет терең дем алыңдар.
- Көзді талдырмаңдар.
- Содан кейін алыстағы нүктеге қадалып қараңдар.
3-жаттығу: Оңға қарау
- Басты бұрмай, оңға қарап, көз түскен нүктені белгілеңдер.
- Алысқа қадалып қараңдар.
4-жаттығу: Солға қарау
- Басты бұрмай, солға қарап, көз түскен нүктені белгілеңдер.
- Алысқа қадалып қараңдар.
5-жаттығу: Жоғары қарау
- Басты көтермей, жоғары қарап, көз түскен нүктені белгілеңдер.
- Алысқа қадалып қараңдар.
6-жаттығу: Төмен қарау
- Басты бұрмай, төмен қарап, көз түскен нүктені белгілеңдер.
- Алысқа қадалып қараңдар.
7-жаттығу: Жиі жыпылықтау
Көздеріңді 20–30 секунд бойы жиі-жиі жыпылықтатыңдар.
Үй тапсырмасы
Қауіпсіздік ережелерін және көзге арналған жаттығуларды жаттап келу.