Емге ішеді жас пен кәрі

Үсті тас, асты тас, ортасында піскен ас.

Жауабы: таба, нан

Үсті темір, асты темір, ортасын ал да кемір.

Жауабы: таба, нан

Былқ-былқ, былқ семіз, қабырғасы жоқ семіз.

Жауабы: қамыр

Күрең қызыл түсі бар, тағамдардың асылы. Қуат берер күші бар.

Жауабы: таба нан

Беттескен қос табақ, ортасында бас тамақ. Қоз бен шоққа ораса, дәмі піседі тамаша.

Жауабы: таба нан

Дегенде емен екен, емен екен, мен көрсем емен жолы төмен екен. Білімді ақын болсаң, мен айтайын: «Құраннан» бір жас үлкен немене екен?

Жауабы: нан

Алға жайып тұз-дәмін, келтіреді үй сәнін. Ол халқымның ақ жаны, жақсы дәстүр маржаны. Кеңпейіл де арайлы — осы жерден тарайды.

Жауабы: дастархан

Ұрмай-соқпай жылатады, әркім бірақ ұнатады.

Жауабы: пияз

Өзі ащы, бірақ асты дәмді етеді.

Жауабы: тұз

Ақ қиыршық еритін, ас жоқ одан жеритін.

Жауабы: тұз

Көлікпен түздің, ащы тас сүздім.

Жауабы: тұз

Бар еді бір жұмбағым, егін емес. Кісінің егейін десе, ебі келмес. Барлық елге бірдей, көтерсең — ешнәрседен жеңіл емес.

Жауабы: тұз

Өзі аппақ қардай, шайға салсаң балдай.

Жауабы: қант

Мұз сынды түрі, тәтті дәмнің бірі.

Жауабы: науат

Түсі аппақ, тысы қатты-ақ, екі түрлі уызы — жесең тәтті-ақ.

Жауабы: жұмыртқа

Есігі жоқ, тесігі жоқ, ақ доптың ішінде несібі көп.

Жауабы: жұмыртқа

Бір құдықтың екі алуан суы бар-ды, қайнатса оның суы мұз болады.

Жауабы: жұмыртқа

Бір қазанның ішінде екі түрлі ас.

Жауабы: жұмыртқа

Сылдыр сұйық, ағады. Ақ болса да қар емес. Шешуін кім табады?

Жауабы: сүт

Аппақ сұйық, қалса ұйып, шөлің қанады, ішсең құйып.

Жауабы: сүт пен айран

Сұйық еді аппақ, бауырдай боп қатыпты. Ішсең дәмі тәтті-ақ.

Жауабы: айран

Қырымда бір құдық бар, суы батпан. Сол суы шілде күні мұз боп қатқан. Сіресіп бауырдай боп қатқан мұздың бетіне бетегесі шығып жатқан.

Жауабы: айран

Шиге жайып кептірген, өзі қышқыл, түсі ақ. Сорсаң дәмді, жаңғақтай-ақ домалақ.

Жауабы: құрт

Әжем уыстап сығып, далада кептірген. Қатты әрі тәтті дәмін кім жеп көрген?

Жауабы: құрт

Мал төлдеп, әр ауыл пісірді ақ бауыр.

Жауабы: уыз

Дастарханға түспейді, қазанда піспейді, дәмі ауыздан кетпейді.

Жауабы: ана сүті

Жалғанда бір құдық бар, суы тәтті. Қауғасын бес бәйтерек мықтап тартты.

Жауабы: емшек сүті, бес саусақ

Аппақ су — дәмі тәтті, ішсең сусын қандырады, шөлдегенде қатты.

Жауабы: қымыз

Әрі сусын, әрі дәрі: емге ішеді жас пен кәрі. Малдың сүті, елдің құты деп бағалар жұрттың бәрі.

Жауабы: қымыз

Тері құдық қауғасын тарттым да, қанып іштім дәмді асын.

Жауабы: саба

Бір жерде бар дейікші сары бұлақ, мақсаты адамзатқа нәсіп болмақ. Тып-тыныш өз жайымен тұрмаған соң, байлаған екі жақтан тесіп құлақ. Ойнақтар ор текесі ортасында, денесі басқалардан ұзынырақ.

Жауабы: қымыз, саба, піспек

Ең мықты дәрі — жұрттың бәрі. Ауысап ішер, бал татыр дәмі, ненің нәрі?

Жауабы: шұбат

Мал киімі ысталған, дәмі дәмді ұсталған.

Жауабы: мес

Қос басы жұмыр, жіңішке құбыр. Ішіне жиған — дәмі де шымыр.

Жауабы: жіліктің майы

Кішкентай құдығымның суы тәтті.

Жауабы: жіліктің майы

Асты тақтай, үсті тақтай, арасында асыл мақтай.

Жауабы: жіліктің майы

Ашылмайды қабағы, әркімнің де тамағы. Ашуланса болады, ұлпадай жұмсақ жабағы.

Жауабы: тоң май

Алтын алдым жапырақ, жатқан жері топырақ. Алтынменен аптаған, күміспенен қаптаған.

Жауабы: өсімдік майы

Мың қойым суға жүзеді, қойшысы бірге жүзеді.

Жауабы: көже мен шөміш

Әуеден айнала ұшқан бөдене екен, бөденені біреу атып жеген екен. Еті арам, сорпасы адал немене екен?

Жауабы: шай

Қаршығам өзі қансыз қолда қонар, қиын жерден қуанып ауыз толар. Мен өзім қаршығамнан дән алыппын, шешуі бұл жұмбақтың қандай болар?

Жауабы: кесе, шай

Бір жансыздың қаны бар, тіл үйірген дәмі бар. Шөлдесең іш, қанып ал.

Жауабы: кесе мен шай

Аспан түстес сұйық, әркім ішер құйып.

Жауабы: су

Аппақ қардай, дәмі балдай.

Жауабы: балмұздақ

Аппақ ас, сызы бар, балалар қызығар.

Жауабы: балмұздақ

Тобатайға құртымдай, жаз бойы бір тынбай. Жинаған гүл сөлін — не? Білсең, айтшы өзің.

Жауабы: араның балы

Қол ауызға берді, ауыз жауызға берді. Жауыз ирек жол арқылы барлығын қазынаға берді.

Жауабы: ішкен тамақ