Қанатты сөз

Әдебиет сабағы: «Отан» (Е. Өтетілеуов)

Бұл сабақтың өзегі — Отан туралы шығармаларды оқыту арқылы балалардың әдебиетке қызығушылығын арттыру, өлеңді мәнерлеп оқуға үйрету және өз еліне сүйіспеншілік сезімін тәрбиелеу.

Мақсаты

  • Отан туралы шығармаларды оқыту арқылы әдебиетке құштарлыққа баулу.
  • Өлеңді мәнерлеп оқуға үйрету.
  • Отанды сүюге, туған жерді қадірлеуге тәрбиелеу.

Көрнекіліктер мен әдіс-тәсілдер

Көрнекіліктер

Суреттер, үнтаспа.

Әдіс-тәсілдер

Сұрақ-жауап, әңгімелеу, оқу, жаттау.

Сабақ барысы

Ұйымдастыру кезеңі

Мұғалім: Сәлеметсіңдер ме, балалар?

Оқушылар: Сәлеметпіз.

Көркем әдебиет сабағына қажетті құрал-жабдықтарды дайындап, ереже бойынша отырамыз.

Сұрақ-жауап және әңгімелеу

Талқылау сұрақтары:

  • Отан деген не?
  • «Отан» сөзін қалай түсінесің?

Біздің ұлтымыз — қазақ. Отанымыз — Қазақстан Республикасы. Отан — ата-әжеміз, әке-шешеміз, аға-әпкеміз, бауырымыз, қарындасымыз, туған-туысымыз. Отан — ортақ үйіміз. Қазақстан — кең байтақ, табиғи байлығы мол, дамыған ел. Біз өз еліміздің бір кірпішіміз: елімізді сүйеміз, мақтан етеміз.

Қайда жүрсек те, туған жерді аңсаймыз. Әр адамға туған жердің күні де, түні де ыстық.

Мәтінмен жұмыс: «Отан» (Е. Өтетілеуов)

Отанды біз «атамекен» деп аялап айтамыз, себебі оны бабаларымыз мекендеген. Отанды жас та, кәрі де туған жер деп сүйеді — өйткені онда бәріміз дүниеге келіп, өсіп-өніп, өмір сүреміз.

Негізгі ой (түйін)

Отан — атамекен. Отан — туған жер. Отан — ана. Отан — үлкен Қазақстан, туған ел.

Тәрбие сағаты: Қазақстан рәміздері

Бұл бөлімде Қазақстан Республикасының атауы, Туы, Елтаңбасы және Әнұраны туралы білім бекітіледі. Негізгі мақсат — мемлекеттік рәміздерге құрмет сезімін қалыптастыру және оқылған өлеңдерді мәнерлеп айтуға машықтандыру.

Мақсаты

  • Қазақстан Республикасының рәміздері туралы түсінікті бекіту.
  • Рәміздерге құрмет сезімін тәрбиелеу.
  • Елтаңба бейнесін қарапайым тілмен түсіндіру.
  • Өлең, тақпақты мәнерлеп айтуға үйрету.

Қанатты сөздер

«Туған жер — алтын бесік.»

«Отансыз адам — ормансыз бұлбұл.»

Сабақтың басталуы: Мемлекеттік Әнұран

Сабақ Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Әнұранымен басталады: оқушылар орындарынан тұрып, әнұранды орындайды.

Қазақстан — тәуелсіз мемлекет. Тәуелсіз елдің өз Әнұраны, Елтаңбасы және Мемлекеттік Туы болады. Ұлттық тіліміз — қазақ тілі.

Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Туы

Мемлекеттік Ту — көгілдір түсті тікбұрышты мата. Тудың ортасында 32 шұғылалы күн, оның астында қалықтаған қыран бейнеленген. Сабына жақын тұста ұлттық ою-өрнек орналасқан. Күн, қыран және өрнек — алтын түсті.

Сұрақ-жауап арқылы бекіту

  • Тудан қандай бейнелерді көріп тұрсыңдар?
  • Тудың түсі қандай? Неге ұқсайды?

Өлең: «Қазақстан жалауы» (үзінді)

Аспан түстес көгілдір, Тікбұрышты матаның. Ортасында төгіп нұр, Күн жаяды шапағын. Астында оның қалықтаған, Қыран құстың бейнесі. Азат елдің шалқыған, Көңілін де білерсің. Сол жағында матаның, Сары түсті жолақ бар. Мұратындай атамның, Әсем өрнек — ол ұлттық!

Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Елтаңбасы

Елтаңбаның негізі — шаңырақ. Ол — ел бірлігінің, отбасының, ортақ үйдің белгісі. Шаңырақ — күн шеңберіндей; ал уықтар — күн сәулесіндей елестейді.

Елтаңбадағы бейнелердің мәні

  • Шаңырақ — мемлекет тұғыры, отбасы мен бірліктің символы.
  • Қанатты тұлпар — еркіндікке ұмтылыс, қайсарлық, арман мен жасампаз қиял.
  • Бес бұрышты жұлдыз — жол нұсқайтын жарық, биік мұрат.

Қазақстан Республикасы Мемлекеттік Елтаңбасының авторлары — Ж. Мәлібеков пен Ш. Уәлиханов.

Тақпақ: «Біздің Елтаңба» (үзінді)

Алтын қанат көмкерген, Шаңырақ бар, уық бар. Әсем бейне сен көрген, Жай белгі емес — ұғып ал! Шаңырақ — жұрт панасы, Уықтар — күннің сәулесі. Аңыздағы ұшқыр, төзімді Пырақ — халық арманы.

Сергіту сәті

Бір шаңырақ астында, Тату-тәтті тұрамыз. Бірге ішеміз асты да, Бірге сайран құрамыз. Достықты үлгі санаған, Бір үйде біз тұрамыз. Қалған ата-бабадан, Бірлік — асыл мұрамыз!

Мәнерлеп оқу және бекіту сұрақтары

Өлең: «Елтаңбасы елімнің» (үзінді)

Елтаңбасы елімнің — Неткен әйбат, әдемі. Тұнығындай көгілдір, Ортада аспан әлемі. Құт, береке — шаңырақ, Орын алған ол төрден. Қанатты қос арғымақ, Екі жақтан көмкерген.

Сұрақтар

  • Өлеңдер мен тақпақтарда не туралы айтылған?
  • Туымыздың түсі қандай?
  • Туда не бейнеленген?
  • Елтаңбада қандай белгілер бар және олар нені білдіреді?
  • Әнұран қалай орындалады?

Өлең: «Қазақстан — республикам менің» (Д. Әбілев, үзінді)

Әйнегі — күн, шатыры — аспан, Кең дала... төсі толқыған егін. Көлдері күміс шашқан, Қазақстан — республикам менің!

Көрініс: ата мен немере әңгімесі

Тәрбие сағаты барысында оқушыларға өткен тарихтың маңызы көрініс арқылы түсіндіріледі: ата немересіне елдің өткені, ұрпақ аманаты, жеті атаны білу парызы туралы ой қозғайды.

Негізгі ой

Тарихты тану — өзіңді тану. Ұрпақ жалғастығы бар жерде ел есімі өшпейді. Отансыз адам — бақыты кем жан.

Өлең жолдары (түйін)

Құс ұясыз, Жыртқыш інсіз болмайды. Отансыз жан өмірінде оңбайды...

Баланың сөзі

Қазақстан — туған өлкем, Жер көп пе сендей көркем? Көрсін деп күллі әлемге, Жалауыңды желге желпем.

Ойын: «Туған жерді гүлдендір»

Балалар түрлі түсті гүлдерді алып, әуен ырғағымен жүріп, Қазақстан картасына орналастырады. Бұл ойын туған жерді көркейту — әр ұл мен қыздың ортақ міндеті екенін ұғындырады.

Қорытынды ой

Туған жерді гүлдендіретін — сендер. Қазақстанның ертеңі өз қолдарыңда. Ол үшін терең, жан-жақты білім алу — басты міндет. «Туған жер — алтын бесік» деген сөзді өмірлік бағдар етіп, елді де, жерді де сүйіп, қадірлейік.