Төрт түлік малдар
Сабақтың тақырыбы: Төрт түлік мал
Бұл сабақ жоспары төрт түлік туралы білімді жүйелеп, оқушылардың тілдік дағдыларын дамытуды және ұлттық құндылықтарды құрметтеуге тәрбиелеуді көздейді. Оқу үдерісі сұрақ-жауап, ойын элементтері және мәтінмен жұмыс арқылы ұйымдастырылады.
Білімділік
Өтілген материалды қайталау арқылы тақырыпты кеңейту және пысықтау.
Дамытушылық
Мәнерлеп оқуға жаттықтыру, сауатты әрі көркем жазуға дағдыландыру; ойлау, сөйлеу, қиял және тілдік қабілеттерді дамыту.
Тәрбиелік
Еңбекті сүюге тәрбиелеу, ұлттық кәсіп пен өнерді қадірлеуге баулу.
Әдістері мен көрнекілігі
Әдістері
- Түсіндіру
- Оқу және жазу
- Ойлану, ойын
- Сұрақ-жауап
Көрнекілігі
- Төрт үлкен сурет (жайлау көрінісі)
- Төрт түлік иелері мен төлдерінің суреттері
- Мақал-мәтелдер
Сабақтың барысы
Ұйымдастыру кезеңі
Сыныптың дайындығын тексеру, сабаққа назар аударту, оқу мақсаттарын қысқаша таныстыру.
Өткен сабақты еске түсіру
Талқылау сұрақтары
- Еңбек дегеніміз не? Ол туралы не білеміз?
- «Еңбек етсең ерінбей, тояды қарның тіленбей» мақалын қалай түсінесіңдер?
- Қазақ елінің ұлттық кәсіптерінің бірі — мал бағу. Малдың адам өміріндегі пайдасы қандай?
- Төрт түлік малының иелерін атаңдар.
- Біздің мектептегі еңбегіміз не? (Жауап: білім.)
Ойын желісі бойынша төрт түлік иелері өз малдарын «сатуға» әкеледі, бірақ оны босқа бермейді: білімге айырбастайды. Тапсырмалар мал мен төл суреттерінің артында жасырылған — оқушылар оқып, ойланып жауап береді.
Қамбар ата жайлауы (жылқы)
Жылқыға қатысты тапсырмалар
- Мал атауларын ата.
- Төлді қалай шақырады?
- Әр түлік қалай дыбыстайды?
- Әр малдың төлін қалай атайды?
Құлынға қатысты сұрақтар
- Түйе туралы не білесің?
- Сиыр туралы не білесің?
- Қой туралы не білесің?
- Ешкі туралы не білесің?
Одан әрі жайлауды аралап, келесі аялдамаға бет аламыз.
Оқулықпен жұмыс: Зеңгі ата жайлауы (сиыр)
Зеңгі атаның өрісіне жетіп, мәтіндер мен өлеңдер арқылы білімді тереңдетеміз. Әр тапсырма — оқу, тілдік талдау және есте сақтау дағдыларын жетілдіруге бағытталған.
Сиырға қатысты тапсырмалар
- «Ботақан» өлеңін мәнерлеп оқы.
- «Боз бие» өлеңін мәнерлеп оқы.
- Қазақ әліпбиі туралы түсінік бер.
- «Құлыншақ» өлеңін мәнерлеп оқы.
Бұзауға қатысты тапсырмалар
- Жуан дауыстыларды ата.
- Жіңішке дауыстыларды ата. Мысал келтір.
- «Ақ бұзау» өлеңін мәнерлеп оқы.
- Жұмбақты шеш: «Кезікті бір жануар, үстінде екі тауы бар».
Сергіту кезеңі
Қысқа сергіту жаттығулары арқылы назарды жаңғыртып, оқу қарқынын теңестіреміз.
Дәптермен жұмыс: Шопан ата тапсырмалары (қой)
Буынға бөлу, дыбыс түрлерін ажырату және сөздерді алфавит ретімен орналастыру арқылы жазылым дағдысы бекітіледі.
- «Сусын», «жусан», «қурай», «туыс» сөздерін буынға бөліп жаз.
- «Дауыс», «ауа», «дауыл» сөздерін буынға бөліп жаз.
- «Хат», «кітап», «шалғы» сөздеріндегі дауыссыз дыбыстардың астын сыз.
- «Аударыспақ», «жарыс», «ән» сөздерін алфавит ретімен жаз.
Өз бетімен жұмыс: Сексек ата тапсырмалары (ешкі)
Оқушылардың шығармашылық ойлауын, тіл байлығын және ұлттық танымын дамытуға бағытталған тапсырмалар.
Тапсырмалар
- Түлік туралы сөйлем құрастыр.
- Малға қатысты тыйым сөздер айт.
- «Бөрте лақ» өлеңін жатқа айт.
- Сүттен жасалатын тағамдарды ата.
Нәтиже
Оқушы төрт түлікке қатысты сөздік қорын толықтырып, тыйым сөздердің тәрбиелік мәнін түсіндіреді және сөйлем құрауда еркіндік танытады.
Қорытынды және бағалау
Сабақ соңында оқушылардың белсенділігі қорытындыланып, ең көп «мал жинаған» оқушы мадақталады. Оған «Еңбекқор, білімді» медалі тағылып, ынталандыру жүргізіледі.
Бағалау оқушының жауаптарының нақтылығы, мәнерлеп оқуы, жазылым сауаттылығы және тапсырмаларды орындау сапасы негізінде жүзеге асады.