Кеншілер тобына
Сабақ туралы қысқаша мәлімет
Мекеме
БҚО, Казталов ауданы, Сатыбалды ОЖББМ
Пән / Сынып
Дүниетану, 3-сынып
Мұғалім
Бастауыш сынып мұғалімі Темірғалиева Меңдігүл Мұханбетжанқызы
Тақырып
Тығыз тау жыныстары: гранит пен құмтас
Мақсаттар
Білімдік
Тау жыныстарының түрлері туралы түсінік беру; тығыз тау жыныстары — гранит пен құмтастың қасиеттерін, қолданылуын және маңызын түсіндіру.
Дамытушылық
Танымдық түсініктерін кеңейту, топта жұмыс істеу дағдыларын және шығармашылық қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік
Отанға деген сүйіспеншілік, мақтаныш және құрмет сезімдерін қалыптастыру.
Әдістер мен ресурстар
Әдіс-тәсілдер
- Сұрақ-жауап
- Түсіндіру
- Топпен жұмыс
- Сарамандық жұмыс
Көрнекіліктер және байланыс
- Тау жыныстарының коллекциялары
- Карта, сызбалар
- Топшамалар, жетондар, бағалау кестесі
- Пәнаралық байланыс: география
Сабақ барысы
I. Ұйымдастыру бөлімі
Психологиялық дайындық
Біз ақылды баламыз,
Үнемі «5»-тік аламыз.
Жалықпаймыз оқудан —
Білім кенін қазамыз.
II. Үй тапсырмасын сұрау
Топ 1
Кеншілер
- Тау жыныстары деген не?
- Олар қайда кездеседі?
- Қатты күйдегі тау жыныстарын ата.
Топ 2
Экологтар
- Тау жыныстарын атаңдар.
- Олар қандай түрлерге бөлінеді?
- Сұйық күйіндегі тау жыныстарын ата.
Топ 3
Ғалымдар
- Өзің туған өңірде қандай тау жыныстары кездеседі?
- Олардың қандай пайдасы бар?
- Сұйық күйіндегі тау жыныстары қайда қолданылады?
Бағалау: жетондар арқылы.
III. Жаңа сабақ
Негізгі ұғымдар
Жұмыс түрлері
- Картамен жұмыс
- Оқулықпен жұмыс (3 топқа 3 абзацтан бөліп оқу)
- Топтық тапсырмалар (топшамалар арқылы)
- Сарамандық жұмыс: құмтасты балғамен үгіту
Гранит: тығыз әрі өте берік жыныс
Гранит — қатты, тығыз тау жынысы. Ол көбіне жер қыртысының терең қойнауында орналасады. Таулы аймақтарда жер бетіне шығып, кең көлемде таралады.
Орталық Қазақстандағы Сарыарқаның көптеген таулары түгелдей граниттен тұрады. Гранит өте мықты, судың, желдің және күннің әсеріне төзімді.
Қолданылуы
- Үйлердің іргетасын қалауда
- Көпір салуда
- Ескерткіш тұрғызуда
«Гранит» сөзі қазақша «түйіршікті» деген мағынаны береді: ол көптеген түйіршіктерден тұрады. Әшекейлік мақсатта пайдаланғанда бетін тегістеп, жылтыратады.
Құмтас: құм түйіршіктерінен түзілген тас
Құмтас — құм түйіршіктерінің бірігіп, қатуынан пайда болған тау жынысы. Оның атауы да осыдан шыққан.
Құмның өзі сусып, бір-біріне жабыспайды. Алайда саз, гипс немесе әктас ерітіндісі араласқанда құм түйіршіктері бірігіп, қатаяды. Жер қыртысындағы тау жыныстары уақыт өте араласып, салмақтың әсерінен тығыздалып, қатты тасқа айналады.
Таралуы
Құмтас барлық таулы аймақтарда кездеседі және өте кең таралған.
Сарамандық жұмыс
Құмтасты балғамен үгіту арқылы оның құрылымын бақылау.
Топтық тапсырма үлгісі
Әр топқа топшамалар арқылы сұрақтар үлестіріледі. Мысалы, «Кеншілер» тобына — кесте толтыру тапсырмасы беріледі.