Отан - досың, бауырың
Сынып сағаты: «Менің Отаным — Қазақстан»
Өткізуші
Хихметова Гульназ Каировна
Тақырыбы
Менің Отаным — Қазақстан
Мақсаты
Отанды сүюге, құрметтеуге және қорғауға; мемлекеттік рәміздерді қастерлеуге тәрбиелеу.
Көрнекілік
Қазақстан картасы, суреттер, қанатты сөздер және т.б.
Әдісі
Сұрақ-жауап, әңгімелеу, түсіндіру, сөзжұмбақ шешу.
Күтілетін нәтиже
Оқушылардың Отан туралы түсінігі тереңдеп, азаматтық жауапкершілігі нығаяды.
Кіріспе: Білім күні және жаңа белес
Құрметті оқушылар, 1 қыркүйек — Білім күні құтты болсын! Бүгін сендер бастауышпен қоштасып, орта буын оқушысы атандыңдар. Оқу жылының алғашқы күнінен бастап оқулықтарыңа ұқыпты қарап, бар зейіндеріңді білімге арнау — басты міндет.
Топқа бөліну: Қазақстанды танып-білуге қадам
Оқушылар үш топқа бөлінеді. Парақшаларда Қазақстанның қалалары, өзендері және таулары жазылады. Әр оқушы парақшаны таңдап, өз тобына бірігеді.
1-топ
Қазақстан қалалары
2-топ
Қазақстан өзендері
3-топ
Қазақстан таулары
Топтық жұмыс: «Біздің Отанымыз қалай аталады?»
Сұрақ: Балалар, біздің Отанымыз қалай аталады?
Жауап: Қазақстан.
Сұрақ: Қазақстан жері қандай?
Қазақстан — ұлан-ғайыр, дархан өлке. Еліміздің аумағы батыстан шығысқа қарай шамамен 3000 км, солтүстіктен оңтүстікке қарай 1700 км-ге созылады. Көлемі жөнінен Қазақстан әлемде 9-орында.
Қазақстан туралы дерек: шекара, халық, астана
Оқушы жауабы (Дилназ)
Қазақстан Республикасы — Еуразия құрлығындағы мемлекет. Солтүстігінде Ресей Федерациясымен, оңтүстігінде Түрікменстан, Өзбекстан, Қырғызстан республикаларымен, шығысында Қытай мемлекетімен шектеседі. Республикамызда 130-дан астам ұлт пен ұлыс өкілдері тұрады. Елордасы — Астана.
Табиғи байлық
Еліміз жерінің кеңдігімен қатар, табиғи байлыққа да аса бай: мал шаруашылығы, егіншілік, орман мен дала жануарлары, су ресурстары және пайдалы қазбалар.
Мысалдар
- Қарағанды, Теміртау — көмір мен темір.
- Алматы — алмаға бай өлке.
- Оңтүстік — ақ мақта.
- Қызылорда — күріш.
«Отан» ұғымы: жүрекке жақын түсінік
«Отан» деген сөзді қалай түсінеміз? Бұл сұрақтың жауабын өлең жолдары да айқындайды:
Көп ауыздан түспейтін,
Отан — сенің ата-анаң.
Отан деген немене?
Отан — досың, бауырың.
Отан — өлкең, астанаң,
Отан — аудан, ауылың.
Тапсырма
Әр топтан оқушылар Отан туралы жаттап келген өлеңдерін оқиды.
Туған жер: Қушоқы — Отанның бір бөлшегі
Біздің тұрып жатқан жеріміз — Қушоқы кенті. Бұл кент — Қазақстан атты үлкен Отанымыздың кішкентай, бірақ қымбат бір бөлшегі. Араларыңда осы жерде дүниеге келгендер де бар, сондықтан Қушоқы — сендердің туған жерлерің.
Мақал-мәтелдер
- Туған жер — тұғырың, туған ел — қыдырың.
- Туған жер — алтын бесік.
Мемлекеттік рәміздер: ту, елтаңба, әнұран
Қазақстан — туымен тұғырлы, елтаңбасымен еңселі, әнұранымен айбатты ел.
Қашан қабылданды?
Қазақстан Республикасының мемлекеттік рәміздері 1992 жылы қабылданды.
Ту туралы
- Көк түс — ашық аспан мен бейбітшіліктің белгісі.
- Автор: Шәкен Ниязбеков.
Елтаңба мен әнұран
- Елтаңба авторлары: Жандарбек Мәлікұлы, Шота Уәлиханов.
- Елтаңбадағы шаңырақ — бірлік пен берекенің нышаны.
- Әнұран: сөзі — Жұмекен Нәжімеденов, Нұрсұлтан Назарбаев; әні — Шәмші Қалдаяқов.
Қазақта: «Шаңырағың биік, босағаң берік, керегең кең болсын» деген тілек бар. Елтаңбадағы шаңырақ — осы ұлы ниеттің көрінісі.
Білімді бекіту: мерекелер мен маңызды сұрақтар
Қазақстанның негізгі мерекелері
- 16–17 желтоқсан — Тәуелсіздік күні
- 1–2 қаңтар — Жаңа жыл
- 8 наурыз — Халықаралық әйелдер күні
- 22 наурыз — Наурыз мейрамы
- 1 мамыр — Қазақстан халқының бірлігі күні
- 9 мамыр — Жеңіс күні
- 4 маусым — ҚР Рәміздер күні
- 30 тамыз — ҚР Конституция күні
Қысқа сұрақ-жауап
- ҚР Конституциясы қашан қабылданды?
- 1995 жылы 30 тамызда.
- ҚР-ды кім басқарады?
- Президент.
- ҚР-дың ең жоғары өкілді органы қандай?
- Парламент.
- Қазақстанда қанша облыс бар?
- 14.
- Қазақстанда қанша қала бар?
- 85.
Сөзжұмбақ: негізгі ұғымдарды қайталау
Енді бәріміз бірге сөзжұмбақ шешіп көрейік. Төмендегі сұрақтарға жауап беріңдер:
- Ұлт: Қазақ
- ҚР мемлекеттік рәмізі: Елтаңба
- Көктем мерекесі: Наурыз
- Қазақтың ұлы ақыны: Абай
- Космодром: Байқоңыр
- Қазақстанның астанасы: Астана
- ҚР рәмізі: Ту
- Қазақстандағы теңіз: Каспий
- ҚР мемлекеттік рәмізі: Әнұран
Қорытынды: азаматтық парыз және елге сүйіспеншілік
Бүгін біз Отанымыз — Қазақстан туралы маңызды деректерді еске түсірдік. Әрине, бір сағатта еліміз жайлы барлық мәліметті қамту мүмкін емес. Бірақ ең бастысы айқын: Қазақстан — заңғар да кең, байтақ мемлекет.
Сендер — егемен елдің жас ұрпағысыңдар. Ата-бабамыз қанымен, жанымен қорғап қалған Отанды сүю, құрметтеу, қадірлеу және қажет болса қорғау — әр азаматтың міндеті екенін ешқашан ұмытпайық.
Байтақ дала — жерім менің,
Арта берсін даңқың сенің!
Көк байрағың желбіресін,
Егеменді елім менің!