Ойға шабуыл
Тақырыбы
Алғырлар мен тапқырлар
Мақсаты
- Оқушылардың ойлау қабілетін, ой ұшқырлығын арттыру.
- Ұйымшылдыққа, пәнге қызығушылыққа, жауапкершілікке баулу.
- Өзін-өзі тәрбиелеуге бағыт беру.
- Ұйымдастырушылық қабілетін дамыту.
Қажетті көрнекіліктер
- Безендірілген зал
- Нақыл сөздер
- Тапсырмалар мен логикалық тапсырмалар
- Әр топқа дайындалған үстел
Түрі
Топтық сайыс
Ескерту
Сайыс бірнеше бөлімнен тұрады; әр бөлім ұпаймен бағаланады.
Мұғалімнің кіріспе сөзі
Қайырлы күн, қадірлі қонақтар, ата-аналар, әріптестер! «Алғырлар мен тапқырлар» сайысына қош келдіңіздер! Бүгінгі ойын топтық сайыс түрінде өтеді. Ендеше сайыскерлерімізді ортаға шақырайық.
Сайыс бөлімдері
- Ширату (таныстыру, ұран)
- Ойға шабуыл (сұрақ-жауап)
- Ойлан, тап (өлеңнен/мәтіннен үзінді)
- Кім жылдам? (сөз құрау)
- Шығармашылық жұмыс (тірек сөздерден мәтін/өлең құрастыру)
- Бұл кім? (ақын-жазушыларды тану)
- Жалғасын тап (мақалды толықтыру)
Әр пәннің сырлары қызықтырды біздерді.
Ойынға бірге қатысуға шақырамыз сіздерді.
Сайыскерлердің білімін бағалайтын әділқазылар алқасын ортаға шақырамыз. Келесі кезекте би қойылымы ұсынылады.
Ғылымның сырын ұғына, шығыңдар білім шыңына!
Ұқыптылық пен зеректік жеткізер әр пәннің сырына.
Қадамдарың оң болсын, сәт-сапар тілеймін!
I. Ширату
1-топ: Алғырлар
Амандасу рәсімі, ұран және сәлемдесу
Ұраны
Жарыс десе жанамыз,
Бүгінгі күн жарыста алғырлықпен аламыз.
Сәлемдесуі
Қиындықтан біз қашпаймыз,
Алғырлық пен тапқырлықты ұштаймыз.
Қияларға самғап ұшқан құстаймыз,
Шегінбейміз — жеңістерге бастаймыз!
2-топ: Тапқырлар
Амандасу рәсімі, ұран және сәлемдесу
Ұраны
Білікті бірді жығады,
Білімді мыңды жығады.
Сәлемдесуі
Біз дайынбыз бұл сайысқа, достарым,
Көрсетеміз бізде қандай күш барын.
Алға қойған мақсатымыз бір екен —
Сәтті болсын сапарымыз әрдайым!
II. Ойға шабуыл (сұрақ-жауап)
1-топ: Алғырлар
- Кез келген санды 1-ге көбейтсе, қандай сан шығады?
- Көбейтудің қасиеттерін ата.
- 300 бен 10-ның бөліндісі нешеге тең?
- «Кім? Не?» сұрақтарына жауап беретін сөз табын ата.
- Сөздің мағынасын өзгертетін қосымша қалай аталады?
- Болымсыз етістіктің жұрнақтарын ата.
- Қазақстан Республикасының астанасын ата.
- Ас қорыту мүшелерін ата.
- Өзің тұратын аймақта кездесетін пайдалы қазбаларды ата.
- «Өнер, білім бар жұрттар» өлеңінен үзінді оқы.
- Мақалды жалғастыр: «Батыр туса — ел ырысы, …»
- Жас Абайдың портретін салған кім?
2-топ: Тапқырлар
- Кез келген санды 0-ге көбейтсе, қандай сан шығады?
- Көбейтудің компоненттерін ата.
- 696 мен 3-тің бөліндісі нешеге тең?
- «Қандай? Қай?» сұрақтарына жауап беретін сөз табын ата.
- Мәтін түрлерін ата.
- «Оқы» деген болымды етістіктен болымсыз етістік жаса.
- Қазақстан Республикасының Президентін ата.
- Адамның есту мүшесін ата.
- Табиғат құбылыстарын ата.
- Үш биді ата.
- С. Сейфуллиннің «Дала» өлеңінен үзінді айт.
- Жылы түстерді ата.
III. Ойлан, тап (үзінді бойынша)
1-топ: Алғырлар
Қарағым, оқу оқы, босқа жүрме!
Ойынға құр қаларсың, көңіл бөлме!
Жырлама, шақырса да қасына ерме!
Кідірме, аялдама, алға ұмтыл,
Алам деп көктен жұлдыз қолың серме!
Қошан қайтарда атасын таусылмайтын сұраулармен көп мазалауға шамасы келмей, өзіне қойылған жалғыз сауалға тезірек жауап табуға тырысумен болған.
Жауар бұлттай түнеріп,
Жасындай жауға тиген ер.
Күміс балдақ қылышы
Көкті тілде суырылса,
Жауы жерге кірген ер.
2-топ: Тапқырлар
Бұлақтың қайнап жатқан көзіне жақын қазандай бір қара тасты қойыпты да, тасқа:
«Ей, жолаушы, болсаң — осы таза бұлақтай бол!» — деп жазыпты.
Әй, жігіттер, қазақ қазақ болғалы талай-талай қамаудан өткен, талай шабуыл-жорықтарды басынан кешірген. Халық өз ойлаған мақсатына да жеткен. Исатай, Абай мен Шоқан — халыққа қызмет етумен есімдерін мәңгі қалдырған тұлғалар.
Боз жусан — даладағы тіршіліктің тірегі. Күннің ыстығын қайырып, жердің дымқылын сақтап тұрған киелі өсімдік. Малыңа азық болып, басыңа береке дарытушы да — осы жусан.
IV. Кім жылдам? (сөз құрау)
«Қанағаттанарлық» сөзінен мүмкіндігінше көп сөз құрастыру керек. Қай команда көп сөз жазса, сол команда көбірек ұпай алады.
Бағалау өлшемі
Сөз саны мен дұрыс жазылуы есепке алынады.
V. Шығармашылық жұмыс (тірек сөздер)
Тірек сөздерді пайдаланып, өлең немесе шағын әңгіме құрастырыңыз.
VI. Бұл кім? (ақын-жазушыларды таны)
Сипаттама 1
Қазақтың аса көрнекті ақыны, ірі қоғам қайраткері, білімдар ғалымы. Торғай өңірінде туған. Балаларға арнап тұңғыш қазақ «Әліппесін» жазған. «Оқуға шақыру», «Әліппенің атасы» т.б. шығармаларымен таныспыз.
Сұрақ: Бұл кім?
Сипаттама 2
Қазақтың аса көрнекті ақыны, Солтүстік Қазақстан облысының тумасы. 4 жастан мектеп табалдырығын аттаған. Өз ұлтын ерекше сүйген, жастарға үміт артқан ақын. «Қарағым», «Аққала» т.б. шығармаларымен таныспыз.
Сұрақ: Бұл кім?
VII. Жалғасын тап (мақал-мәтел)
Отан — оттан … (басынан басталады)
Найзасыз ер болмайды, … (таңбасыз ел болмайды)
Ел іші … (алтын бесік)
Өз елім … (өрен төсегім)
Жері байдың … (елі бай)
Жаздың бір күні … (қыстың мың күнін асырайды)
Сабағы жаман жемістің … (дәні де жаман)
Не ексең … (соны орасың)
Еліңді сүйсең … (ерлік істейсің)
Ердің сыншысы … (ел)
Жақсы болсаң … (жақын көп)
Адам болатын бала … (алысқа қарайды)
Қорытынды
Сөз кезегі әділқазылар алқасына беріледі. Қорытынды баға айтылып, жеңімпаз команда жарияланады.
Келесі сөз кезегі ата-аналарға беріледі.
Әділ бағалау
Ұпайлар бөлімдер бойынша есептеледі.
Командалық рух
Тәртіп, ұйымшылдық, жауапкершілік ескеріледі.
Шығармашылық
Тапқыр ой мен тіл байлығы бағаланады.