Екінші толымсыз бөлінгіш

Сабақтың тақырыбы

Математика, 4-сынып. 64·48 көбейту; 3072:64 бөлу; қалдықпен бөлу (сәйкес қалдықты тексеру).

Сабақтың типі

Жаңа оқу материалын меңгерту сабағы

Сабақтың түрі

Аралас сабақ

Көрнекілік

Слайдтар, тапсырма карточкалары, «Ойлан, тап!»

Сабақтың мақсаты

Білімділік

64·48 және 3072:64 түріндегі мысалдарды баған түрінде орындауды, қалдықпен бөлуді дұрыс тексеруді үйрету.

Дамытушылық

Тез есептеу дағдысын, есте сақтау қабілетін және логикалық ойлауды дамыту.

Тәрбиелік

Табиғат көріністерін қызықтай отырып жұмыс істеу, экологиялық тәрбие беру және салауатты өмір салтын қолдау.

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру

  • Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру, назарын шоғырландыру.
  • Тақырыпқа кіріспе: қыс мезгілі, табиғат көріністері және «саяхат» идеясы арқылы ынталандыру.

II. Үй тапсырмасын тексеру

Сұрақ-жауап арқылы қыс мезгілі туралы әңгімелесу: жыл мезгілі, қыстың ерекшелігі, қысқы серуен. Сабақ ерекше форматта өтетіні хабарланады: табиғат аясына «саяхатқа» шығу үшін алдымен қысқа дайындық тапсырмалары орындалады.

III. Жаңа тақырып

1) Баған түрінде көбейту: 64·48

  1. 1 Көбейткіштерді баған түрінде жазамыз.
  2. 2 Бірлікті көбейтеміз: 64·8. Бірінші толымсыз көбейтінді: 512.
  3. 3 Ондықты көбейтеміз: 64·4. Екінші толымсыз көбейтінді ондықтың астынан жазылады: 256 (ондық).
  4. 4 Толымсыз көбейтінділерді қосамыз.
  5. 5 Қорытынды: 64 пен 48-дің көбейтіндісі 3072-ге тең.

Нәтиже: 64·48 = 3072

2) Баған түрінде бөлу: 3072:64

  1. 1 Бөлінгіш пен бөлгішті бұрыштап жазамыз.
  2. 2 Бірінші толымсыз бөлінгіш: 307 (ондық). Бөлінді екі таңбалы сан болады. 307-ні 64-ке бөлу үшін жуықтап 60-қа бөлеміз: 307:60 ≈ 5 (байқау цифры). Тексеру: 64·5 = 320, ал 320 > 307, демек 5 сәйкес келмейді. 4-ті аламыз: 64·4 = 256, қалдық 307 − 256 = 51 (64-тен кіші).
  3. 3 Екінші толымсыз бөлінгіш: 512. 512:64 үшін байқау цифры 8: тексеру 64·8 = 512, дәл келеді.
  4. 4 Қорытынды: 3072-нің 64-ке бөліндісі 48-ге тең.

Нәтиже: 3072:64 = 48

Саяхаттың басталуы (ынталандыру бөлігі)

«Енді біз саяхатқа толық дайынбыз. Ауа қандай тамаша! Ағаштар бейне бір ақ көрпе жамылғандай…» Бүгін бізге қонаққа суықторғай келіпті. Ол балаларды қысқы әлемнің ең тамаша жеріне апаруға шақырады.

Саяхат шарты: тапсырмаларды жұппен орындау. Әр дұрыс орындалған есеп бізді «асулардан» өткізіп, мақсатқа жақындатады.

IV. Тапсырмалар мен есептер

№2. Бөлуді орында және тексер

  • 5561:67
  • 5561:83
  • 2496:48
  • 2496:52

Тапсырма дұрыс орындалса, келесі «асудан» өтеміз.

№3. Қалдықпен бөлуді орында

  • 5627:64
  • 6489:48
  • 5512:83
  • 2471:52

№4. Мәтіндік есеп

Нан зауыты 430 центнерден 10 вагон арпа ұнын және 500 центнерден 7 вагон бидай ұнын қабылдады. Барлығы қанша ұн қабылданды? Арпа ұны бидай ұнынан қаншаға артық?

№5. Мәтіндік есеп

Автобус жолда 4 сағат болып, 280 км жүрді. Алғашқы екі сағатта 138 км 300 м, үшінші сағатта 71 км 700 м жүрді. Автобус төртінші сағатта қанша жол жүрген?

Сергіту сәті

1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8 — «Мектеп – кеме, білім – теңіз!»
Ойнадық біз, тойладық біз, демаламыз, бой сергітеміз!
Шаңғыменен сырғанап біз, кедергіден жол табамыз!
Ойнаймыз да, ойлаймыз да, оқуға зор ынта аламыз!

№7. Есепте

  • а) 9000-ды 18 есе кемітіп, шыққан нәтижені 9 есе арттыр.
  • ә) 86 мен 82-нің көбейтіндісін 1025-ке кеміт.
  • б) 3025 және 986 сандарының қосындысын 7 есе кеміт.
  • в) 1800 бен 30 сандарының көбейтіндісін 27 есе кеміт.

№8. Теңдеу құру

Үшбұрыштың қабырғалары: x см, 5 см және 3 см. Периметрі 12 см. Теңдеу құрып, белгісіз қабырғаны тап.

№9. «Кім тез?» ойыны

  • 500·2:1000·20 − 20 + 5007
  • 32·40:10:32:4
  • 2492 − 2492

V. Қорытынды

Суықторғай межелі жерге жеткенімізді білдірді. Біз талай тапсырманы орындап, білім еліндегі «математика белесіне» көтерілдік. Енді қысқы әлемнің «сыры» туралы ойланайық.

«Ойлан, тап!» тапсырмасы

Екі ұшы жалғанып тұйықталған жіпті торкөз дәптердің таза парағына қойып, әртүрлі пішіндер жаса: үшбұрыш, тік төртбұрыш, шаршы және дөңгелек. Торкөздерді санау арқылы әр фигураның ауданын тап та, салыстыр. Не байқадың? Ең үлкен ауданды қамту үшін жіпке қандай пішін берген тиімді?

VI. Бағалау

Оқушылардың тапсырмаларды орындау сапасына, дәлдігіне және жұппен жұмыс істеу белсенділігіне қарай бағаланады.

VII. Үй тапсырмасы

№6, 163-бет — теңдеулерді шешу.