Шығыс Қазақстан облысы ҰЛАН АУДАНЫНЫҢ БІЛІМ, СПОРТ ЖӘНЕ ДЕНЕ ШЫНЫҚТЫРУ БӨЛІМІ ММ Какен Аханов атындағы орта мектеп КММБастауыш сынып мұғалімі Онгарбаева Зинура КабылгазиновнаСабақ тақырыбы

Сабақ туралы қысқаша мәлімет

Білім беру ұйымы

Шығыс Қазақстан облысы, Ұлан ауданының білім, спорт және дене шынықтыру бөліміне қарасты Какен Аханов атындағы орта мектеп (КММ).

Мұғалім

Бастауыш сынып мұғалімі — Оңғарбаева Зинура Қабылғазиновна.

Сабақ тақырыбы

Хх дыбысы және әрпі (1-сынып, «Сауат ашу»).

Сілтеме: күнтізбелік жоспар.

Мақсаттар мен күтілетін нәтижелер

Оқу мақсаты

Оқушылар Хх дыбысы мен әрпін тереңірек меңгереді; құрамында х әрпі бар сөздерді дұрыс оқып, сауатты жазуға үйренеді. Мәтін оқу арқылы кітапхана туралы түсінігін кеңейтеді.

Дамытушылық

Дидактикалық ойындар арқылы логикалық ойлауын, тіл байлығын, сөздік қорын дамытады. Сауатты, көркем жазу дағдысын, ой-өрісін, тапқырлық пен ізденімпаздық қабілетін жетілдіреді.

Тәрбиелік

Әртүрлі мамандық түрлерін танып, ой-танымын толықтырады. Еңбекті бағалауға дағдыланады, патриоттық және жауапкершілік сезімі қалыптасады.

Әдіс-тәсілдер

  • Тәсілдер: жеке, жұптық, топтық жұмыс.
  • Көрнекілік: презентация.
  • Құрал: электронды оқулық.

Дереккөздер

  • Әуелбаев, Наурызбаева. Әліппе. 1-сынып. Алматы: Атамұра, 2012.
  • Электронды оқулық материалдары.

Оқыту нәтижелері

  • Х дыбысы мен әрпі туралы ұғым қалыптасады; х әрпінің сөздің әр буынында кездесетінін түсінеді.
  • Тапсырмалар арқылы алған білімін бекітіп, логикалық ойлауын және сөз қорын дамытады.
  • Х дыбысы бар сөздердің мағынасын ұғынады.
  • Патриоттық сезімі нығаяды.

Сабақ барысы: «Астанаға ауызша саяхат»

Сергіту сәті және жағымды ахуал

Сабақ басында психологиялық жағымды орта қалыптастыру үшін «Сұр қоян» әні орындалып, қимыл-қозғалыспен сүйемелденеді:

«Ұзын құлақ сұр қоян…»
Көңіл-күй көтерілсе, сабаққа кірісеміз.

1-кезең: Қызығушылықты ояту (17 минут)

Сабақ тақырыбы мен мақсаттары

Мұғалім сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады және мақсатқа жету үшін қалай жұмыс істейтінімізді бірлесе жоспарлайды. Оқушылармен бірге табыс критерийлері құрастырылады.

Ұжымдық жұмыс: сөзжұмбақ

Оқушылар жұмбақтарды шешіп, негізгі ұғымдарды еске түсіреді.

Жұмбақтар

  1. Кейде көрсең орақтай, кейде көрсең табақтай. (Ай)

  2. Бұдан кір қорқады, судан бұл қорқады. (Сабын)

  3. Күндіз де жүреді, түнде де жүреді. Аяғы жоқ, қолы жоқ, не жүрген жолы жоқ. Ол не? (Сағат)

  4. Үрлесең іші кебеді, босатсаң ұшып кетеді. Жұп-жұқа, қарны домалақ, оны жару оңай-ақ. (Шар)

  5. Ти десем тимейді, тиме десем тиеді. (Ерін)

  6. Қабат-қабат қаттама, ақылың болса аттама. (Кітап)

Саяхат идеясы

Сабақ барысында түрлі тапсырмалар арқылы Астана қаласының көрікті жерлеріне ауызша саяхат жасалады. Алдымен: «Астана туралы не білеміз?» деген сұрақпен ой қозғаймыз.

Аялдамалар бойынша жұмыс

1-аялдама: Астана теміржол вокзалы

Үй тапсырмасы мен өткен тақырыпты қайталау үшін деңгейлік тапсырмалар ұсынылады.

Жеке жұмыс: «Жылдам оқу» ойыны

Оқушылар мәтінді шапшаң оқып, тапсырмаларды орындау арқылы кейіпкерлерге «көмек» көрсетеді (араға, қоянға, мысыққа, кірпіге және т.б.).

Талқылау сұрағы: «Аю неге мәреге бірінші болып келді деп ойлайсыңдар? Осы аңдардың ішіндегі ең жүйрік аң қайсысы, неге?»

2-аялдама: «Бәйтерек» монументі

Электронды оқулықпен жұмыс жүргізіледі: бүгін х дыбысымен толығырақ танысамыз.

  • Х дыбысын дыбыстап көру.
  • «Х қандай дыбыс?» сұрағына жауап беру.
  • Оқу құралдарын пайдаланып, Х әрпін құрастыру.

3-аялдама: «Ханшатыр»

«Түртіп алу» әдісі арқылы суретпен жұмыс жасалады және х дыбысының сөз ішіндегі орны талданады.

Талдау сұрақтары

  • Х дыбысы буын құрай ма?
  • Х нешінші буында тұр? Сөздің қай жерінде орналасқан?
  • Х әрпі сөздердің қай жерінде кездеседі?

Қысқаша түсіндірме

Х — дауыссыз дыбыс, қатаң дыбыстар тобына жатады. Ол араб және парсы тілдерінен енген сөздерде сөздің әр жерінде кездесуі мүмкін, кейде сөз соңында да келеді. Мысалы: шах.

4-аялдама: «Мұхитарал»

Х дыбысы туралы түсінікті бекіте отырып, саяхатты жалғастырамыз.

  • «Х әрпі неге ұқсайды?» — салыстыру, елестету.
  • Әріпті ауада жазу, кейін дәптерге көркем жазу үлгісін орындау.

5-аялдама: Бейбітшілік пен келісім сарайы

Ой толғаныс кезеңінде жұптық жұмыс ретінде семантикалық кесте толтырылады. Сонымен қатар «Қағып ал, жауабын тауып ал» ойыны жүргізіледі.

Жедел сұрақтар

  1. Үзілісте балалар қайдан тамақтанады? (Асхана)
  2. Дәрі-дәрмек сататын жер қалай аталады? (Дәріхана)
  3. Х әрпі бар спорт түрлерін ата. (Шахмат, хоккей)

Жедел сұрақтар (жалғасы)

  1. Әншілердің қосылып ән айтатын тобы қалай аталады? (Хор)
  2. Аяғы жоқ жүреді, аузы жоқ сөйлейді. Ол не? (Хат)
  3. Х әрпі бар адам атын ата.

6-аялдама: Ақорда

Саяхаттың қорытынды аялдамасы ретінде оқушылар орындаған тапсырмаларды жинақтап, Хх дыбысы мен әрпін қолдана отырып сөздер құрастыру, оқу және жазу дағдыларын бекітеді.