Қазақша рефераттар

Сұрақ қоюшылар

Математика • 3-сынып Кіріктірілген сабақ Жаңа білімді меңгерту

Сабақтың тақырыбы

Текшенің көлемі

Сабақтың технологиялары

  • Дамыта оқыту технологиясы
  • Проблемалық оқыту технологиясы
  • Ақпараттық оқыту технологиясы

Мақсаты (білімділік)

Дене көлемі мен көлем бірліктері туралы түсінікті кеңейту; текшенің қыры мен көлемі арасындағы байланысты қалыптастыру; текшенің көлемін есептеу ережесін меңгерту; оқу жағдаяттарын шешуде математикалық заңдылықтар мен терминдерді қолдану.

Мақсаты (тәрбиелік)

Шапшаңдыққа, ұқыптылыққа, шыншылдыққа тәрбиелеу; өз бетінше тапсырма орындап, нәтижеге жете білуге баулу; адамгершілік және эстетикалық тәрбие беру.

Мақсаты (дамытушылық)

Танымдық ойындар арқылы шығармашылық және логикалық ойлауды дамыту; қызығушылықты арттыру; өздігінен қорытынды жасауға дағдыландыру.

Негізгі ереже

Текшенің көлемін табу үшін оның қырын көбейткіш ретінде үш рет алып көбейтеміз:

Формула

V = a · a · a = a³

Мұндағы a — текшенің қыры, V — көлемі.

I

Қызығушылықты ояту кезеңі

Сабақтың басында оқушылардың назарын шоғырландыру және жаңа тақырыпқа табиғи түрде жетелеу мақсат етіледі.

1) Ұйымдастыру (1 мин)

  • Оқушылармен сәлемдесу, түгелдеу.
  • Құрал-жабдықтарын тексеру, сабаққа назар аударту.
  • Психологиялық дайындық («Күн шуағы»).

«Күн шуағы»

Қол ұстасып бәріміз, Жылылықты сезейік. Шуақ шашқан күндей боп, Күлімсіреп жүрейік.

Нәтиже: оқушылардың көңіл күйі көтеріліп, сабаққа дайын болады.

2) Жаңа сабаққа дайындық

а) «Артық фигураны тап» (2 мин)

Қорытынды: артық фигура — текше, себебі ол көлемді (кеңістік) фигура; қалғандары — жазық фигуралар. (Фигуралар интерактивті тақтада көрсетіледі.)

1-топ • Теоретиктер

Шаршы, үшбұрыш, тіктөртбұрыш, дөңгелек, сопақша — жазық фигуралар, олардың аудандары болады. Ал текше мен тікбұрышты параллелепипед — кеңістік фигуралар, олардың көлемдері болады.

2-топ • Талдаушылар

Бастауышта геометриялық фигураларды оқытудың басты нәтижесі — фигураларды тану және ажырату. Мұндай тапсырмалар жоғары сынып геометриясының элементтеріне дайындық болады; қоршаған ортадан мысал келтіру және заттық көрнекілік қолдану маңызды.

3-топ • Сұрақ қоюшылар

Фигураларды түрлі түспен беру олардың қасиеттерін ажыратуға көмектесе ме?

ә) Пысықтау: «Текше туралы не білеміз?» (2,5 мин)

Текшенің неше жағы бар?
6
Текшенің неше қыры бар?
12
Текшенің неше төбесі бар?
8
Әрбір жағы қандай фигура?
Шаршы
Әрбір қыры неден тұрады?
Кесінді
Әрбір төбесі неден тұрады?
Нүкте
Текше тәрізді заттарға мысал келтір.
Қорап, бөлме

Нәтиже: оқушылар текшенің қасиеттері мен элементтерін еске түсіреді.

б) Проблемалық сұрақ (0,5 мин)

Сынып бөлмесінде менің қолымдағы текше қанша орын алады? Ал мына қорап ше? Яғни олардың көлемін қалай анықтаймыз?

Нәтиже: оқушылардың қызығушылығы оянып, проблеманы шешуге назар аударады.

II

Жаңа мағынаны тану кезеңі

Бұл кезеңде негізгі ереже түсіндіріліп, бірден тәжірибеде қолданылып көріледі.

а) Жаңа тақырыпты түсіндіру (7 мин)

  • Құрастырма текше тәрізді ме? Неліктен?
  • Қыры неше сантиметр?
  • Ереже: көлемді табу үшін қырды үш рет көбейтеміз (V = a³).

Нәтиже: оқушылар сабақтың негізгі өзегі — көлем формуласы — мен танысады.

ә) Тәжірибелік жұмыс (4 мин)

Әр оқушыға қыры әр түрлі текше беріледі. Оқушылар сызғышпен қырын өлшеп, көлемін есептеп, дәптерге жазады.

Жұмыс қадамы

  1. Қырын өлше: a
  2. Көлемін есепте: V = a³
  3. Нәтижені бірлікпен жаз: см³

Нәтиже: теория тәжірибеде бекітіледі, қорытынды жасай білу дағдысы қалыптасады.

Сергіту сәті (1 мин)

Тербеледі ағаштар, Алдымнан жел еседі. Кіп-кішкентай ағаштар Үп-үлкен боп өседі.

III

Ой толғаныс кезеңі

Оқулық есептері, сәйкестендіру, өткен тақырыппен байланыс және шығармашылық тапсырмалар арқылы жаңа білім бекітіледі.

1) Оқулықпен жұмыс (4 мин)

Тапсырма

Қыры 3 см текшенің бір жағының ауданы неше см²? Барлық жақтарының аудандарының қосындысы ше? Текшенің көлемі неше см³?

Шешуі

  • 3 · 3 = 9 (см²) — бір жағының ауданы
  • 9 · 6 = 54 (см²) — барлық жақтарының аудандарының қосындысы
  • 3 · 3 · 3 = 27 (см³) — текшенің көлемі

Нәтиже: оқушылар текше көлемін және шаршы ауданын табу білімін байланыстырады.

2) «Сәйкестікті тап» (4 мин)

Берілген қыр ұзындықтарын текшенің бір жағының ауданы және көлемімен сәйкестендір. (Мұғалім үлгілерді интерактивті тақтада береді.)

Дағды

Ауызша есептеу, салыстыру, шапшаң ойлау.

Ескерту

Жылдамдық дәлдіктің есебінен кетпеуі үшін жауапты формуламен негіздету талап етіледі.

Нәтиже

Жаңа тақырып бекітіледі, ақпаратты дұрыс қолдану дағдысы қалыптасады.

3) Өткен тақырыппен байланыс (3 мин)

Теңдеулерді шеш:

14 − x = 9

x = 14 − 9 = 5

Тексеру: 14 − 5 = 9

613 − x = 287

x = 613 − 287 = 326

Тексеру: 613 − 326 = 287

45 : x = 9

x = 45 : 9 = 5

Тексеру: 45 : 5 = 9

Нәтиже: белгісіз компонентті табу ережелері пысықталады.

Жаңа сабақты бекіту: шығармашылық тапсырма (3 мин)

Суреттегі қандай түсті білеушелерді қыры 2 см текшелерден құрастыруға болады? (Суреттер интерактивті тақтада беріледі.)

Нәтиже: талдау, жинақтау, салыстыру әрекеттері іске қосылады; оқушылар ойша құрастыруға үйренеді.

Оқушыларды бағалау: өзіндік жұмыс (11 мин)

Мұғалім тапсырмаларды оқиды, оқушылар тек жауаптарын ретімен жазады. Соңында дұрыс жауаптар көрсетіліп, әр оқушы өзін-өзі тексереді: әр дұрыс жауапқа — 1 ұпай.

Тапсырмалар

  1. Қыры 4 см текшенің көлемі неге тең?
  2. Қыры a см текшенің көлемі неге тең болады?
  3. Көлемі 1 см³ текшенің қыры неше сантиметр?
  4. Көлемі 1000 см³ текшенің қыры неше сантиметр?
  5. Бір жағының ауданы 36 см² текшенің қыры неше см?
  6. Бір жағының ауданы 64 см² текшенің қыры неше см?
  7. Текшенің неше қыры бар?
  8. Текшенің неше жағы бар?
  9. Текшенің неше төбесі бар?
  10. Қыры 3 см текшенің көлемі қыры 2 см текшенің көлемінен қаншаға артық?
  11. 465 санында неше жүздік бар?
  12. 100 бен 48 сандарының қосындысын 2-ге бөл.
  13. Ұзындығы 6 см, ені 4 см тіктөртбұрыштың ауданы неге тең?
  14. Қабырғасы 7 см шаршының ауданы неге тең?
  15. Ең үлкен үш таңбалы санды жаз.

Дұрыс жауаптар

  1. 64 см³
  2. a³ см³
  3. 1 см
  4. 10 см
  5. 6 см
  6. 8 см
  7. 12
  8. 6
  9. 8
  10. 19 см³-ке артық
  11. 4 жүздік
  12. 74
  13. 24 см²
  14. 49 см²
  15. 999

Бағалау шкаласы

14–15 ұпай
«5»
8–13 ұпай
«4»
4–7 ұпай
«3»
0–3 ұпай
«2»

Нәтиже: оқушылар өз деңгейін ұпай арқылы анықтап, өзін-өзі бағалауды үйренеді.

Сабақты қорытындылау (рефлексия) (1 мин)

  • Бүгінгі тақырып бойынша меңгергендерін нақтылау.
  • Жетістіктер мен толықтыруды қажет ететін тұстарды атап өту.
  • Оқушылардың көңіл күйіне назар аудару.
  • Сабақтан алған әсер туралы қысқаша ой бөлісу.

Үй тапсырмасы (1 мин)

Теориялық

Текшенің көлемін табу ережесін жаттау.

Практикалық

Оқулықтағы №5, №6 тапсырмаларды дәптерге орындау (105-бет).