Сұраққа жауап ала отырып сөзжұмбақты шешу
Сабақтың мақсаты
Білімдік
Митяның тілегі мен көңіл күйі көптеген балаға тән екенін ұғындыру; табиғаттың кез келген мезгіліндегі сұлулықты көре білуге жетелеу.
Дамытушылық
«Табиғат-Ананы сүю» тек сөз болып қалмай, әрекет пен ойға айналуы керектігін ойландыру; проблемалық сұрақтар арқылы пайымдауды дамыту.
Тәрбиелік
Айналаға зер сала қарау арқылы жанашырлық сезімін ояту, табиғатқа ықылас пен жауапкершілік қалыптастыру.
Сабақ барысы
1) Ұйымдастыру кезеңі
- Ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыру.
2) Үй жұмысын тексеру
- С. Сейфуллиннің «Қызыл шұнақ» өлеңін жатқа айту.
- Сұрақтарға жауап беру: С. Сейфуллин қай жылдары өмір сүрді? «Қызыл шұнақ» қандай мағынаны білдіреді?
3) Қызығушылықты ояту
Ақ, сары, жасыл, қызыл түсті парақшалар арқылы сөзжұмбақ, ребус, сөз құрау, жұмбақ шешу сияқты тапсырмалар орындалады. Мақсат — жыл мезгілдері туралы ойды ширатып, тақырыпқа табиғи түрде жетелеу.
Назарда ұстау
Оқушылар таңдаған түстерін белгілі бір мезгілге сәйкестендіріп, неге солай деп ойлайтынын дәлелдейді.
Сөзжұмбақ сұрақтары
- 1 «Аз» сөзінің қарама-қарсысы: көп
- 2 Үй құсы: үйрек
- 3 Күз айы: қазан
Ребус
Жауабы: жаз
Сөз құрау
Кітап, өрмекші, кірпі, теңіз, емен, мектеп — алғашқы әріптерінен жаңа сөз: көктем
Жұмбақ
Аппақ-аппақ айнала, шыршамыз тұр жайқала.
Аязы мен бораны соғады — бұл қай кезде болады?
Жауабы: қыста
4) Мағынаны тану
Бүгін Константин Дмитриевич Ушинскийдің «Төрт тілек» мәтінімен жұмыс жасалады. Автор 1824 жылы Тула қаласында шенеунік отбасында дүниеге келген. Балалық және жастық шағы Чернигов губерниясына қарасты Новгород-Северск қаласының маңындағы әкесінің шағын жеке қонысында өтті. Орта білімді Новгород–Северск гимназиясында алған.
Оқулықпен жұмыс
- Оқушылар мәтінді дауыстап, тізбектей оқиды.
- Мазмұн бойынша сұрақтар арқылы түсіну тексеріледі.
Мазмұндық сұрақтар
- Митя қыс кезінде не деді?
- Көктем келгенде әңгімені қалай жалғастырды?
- Жаз қандай болып сипатталды?
- Күз қандай? Митя әкесіне не деді?
- Әкесі не істеп отырды?
- Мәтінді тыңдағанда/оқығанда қандай сезім пайда болды?
Сергіту сәті
АКТ көмегімен би қимылдарын көрсету, оқушылардың бірге қайталауы.
5) Ойтолғау және пікірталас
Талқылау сұрақтары
- Қай мезгіл ұнайды? Неліктен?
- Жазды ұнатсаң, басқа маусымдар несімен бағалы?
- Боран, қақаған аяз, дауыл сияқты құбылыстарға көзқарасың қандай?
- Митя табиғаттың тосын мінезін ұната алар ма еді?
Көркем мәтінмен байланыс
Қасым Аманжоловтың «Дауыл» өлеңінен үзінді тыңдалып, ақынның табиғат құбылысына көзқарасы талданады.
... Дауыл! Дауыл! дегенге,
Шықтық үйден дүркіреп.
Аспан тұрды төбемде
Аласұрып күркіреп..
Мен дауылдың ұлымын,
Тұра алмаймын дауылсыз.
Қарсы алуға дайынмын,
Соқса да дауыл дамылсыз.
6) Бекіту
«БББ» кестесін толтыру: Білемін — Білдім — Білгім келеді.
Білемін
Алдын ала білім, болжам.
Білдім
Сабақта меңгерген жаңа ой.
Білгім келеді
Келесі қадамға сұрақ, қызығушылық.
7) Қорытындылау
Жыл мезгілдері тақырыбына бес жол өлең (синквейн) құрастыру.
Үлгі
Қар
Аппақ, ұлпа
Жауaды, ериді, жылтылдайды
Жапалақтап қар жауып тұр
Құбылыс
8) Үй тапсырмасы
- «Төрт тілек» мәтінін оқу.
- Жыл мезгілдері мен табиғат құбылыстары туралы мақал-мәтелдер, жұмбақтар жазып келу.
9) Бағалау
Оқушылардың белсенділігі мен жауаптарына қарай мадақтау, бағалау жүргізіледі.