Құрметті көрермендер
Мақсаты
Оқушыларды өз халқының және өзге халықтардың мәдениетін танып-білуге бағыттау; музыка жанрларын түсінуге баулу; ұлттық өнердің қыр-сырын үйрету. Кеш шымылдығы «Шаттық» биімен ашылады: ортаға қыздар тобы шығады.
«Шаттық» би үйірмесінің жетекшісі Жетпісбаева Айнұр кештің мағынасын ашып, қатысушылар мен көрерменге ізгі тілегін білдіреді.
Жүргізушілер сөзі
1-жүргізуші
Сәлем, анам — алтын күн,
Сәлем, асыл ұстазым.
Уақытыма риза боп,
Бақытыма шалқыдым.
Ашық болсын күніміз,
Ашылады нұрымыз.
Бай тұлғалы өңірде,
Айтылады жырымыз.
2-жүргізуші
Ассалаумағалейкум, халқым менің! Ардақта дәстүріңді, салтыңды, елім. Мереке басы болсын берекеңіз, игі еңбектің жемісін бәрі көрсін!
Бүгін «Шаттық» би үйірмесінің ұйымдастыруымен өтетін «Мың бұралған бишілер» атты би байқауына қош келдіңіздер!
Екі жүргізуші бірге:
Мың бұралған бишілерімізді қошеметпен қарсы алайық!
Би туралы ой
Би — музыкалық ырғаққа сай дене қимылы арқылы көрсетілетін өнер. Оның бастауында адамдардың күнделікті еңбек процесіндегі іс-әрекеттері, қоршаған ортадан алған сезім-әсерлері жатыр. Табиғат құбылыстарын, аңшылық пен соғыс көріністерін белгілі жүйеге түскен ырғақты қимыл арқылы бейнелеу — көне дәуірдегі өмір талабынан туған.
Уақыт өте келе қимылдың мәнерлеу мүмкіндігі кеңейіп, тәжірибе молая түсті де, жеке би өнері қалыптасты. Көне мәдениеттер ордасы болған Шығыс елдерінде билеу мәдениеті ерекше шеберлік биігіне жетті.
Түйін
Би — жай қимыл емес: әр халықтың биінен оның тұрмысы, салт-дәстүрі, мінезі мен өмір салты көрінеді.
Бүгінгі мақсат
Сайыскерлер таңдаған ұлттың болмысын қимыл-қозғалыс және ырғақ арқылы қаншалықты дәл жеткізе алатынын бірге тамашалау.
Байқау барысы
Жеребе және дайындық
Бишілердің реттік санын анықтау үшін жеребе тасталады. Жеребе алуға әр сыныптан бір оқушының ортаға шығуын сұраймыз. (Әр сыныптың реттік саны анықталады.)
Сайыскерлер дайындалуы үшін сахна төрі уақытша босатылады.
Музыкалық үзіліс
Бишілер дайын болғанша мектебіміздің жас әншісі Сариева Сандуғаш Мұқағали Мақатаевтың сөзіне жазылған «Бақыт деген» әнін орындайды.
Би және денсаулық
1-жүргізуші: Жалпы би өнері спорттың бір түрі десек те болады.
2-жүргізуші: Әрине. Би билеген адамның дене мүшесінің бәрі қозғалады. Ал қозғалыс — денсаулықтың бірден-бір кепілі.
1-жүргізуші: Олай болса, жігіттер мен қыздар, үнемі би билеп, шынығып жүрейік.
Сайыскерлерді таныстыру мәтіндері
1-жүргізуші: Алғашқы болып өнер көрсететін … сыныбын қарсы алыңыздар.
2-жүргізуші: Мен — қазақ, «қазақпын» деп мақтанамын, ұранға «Алаш» деген атты аламын. Сүйгенім — қазақ өмірі, өзім қазақ, мен неге қазақтықтан сақтанамын?
1-жүргізуші: Өнер қуған жасынан, өнері судай тасыған — келесі біздің бишілер, көрінген көштің басынан.
2-жүргізуші: Алдарыңызда … сыныптың бишілер тобы.
2-жүргізуші: Келесі сайыскерлеріміз — … сыныбы. Қарсы алайық!
1-жүргізуші: Мың бұралып сахнада тамсанып, би билеңдер — босатылып бар жүктен. Көрермендер ыстық қарсы алып, залды жаңғырта қол соғады.
2-жүргізуші: Жанарында жұлдыз жанып тұрады, қараған жанды сөйлеткен. Көрерменнің көңілінен шығады — мың бұралған бишілердің өнері!
2-жүргізуші: Келесі сайыскерлеріміз — … сыныбы. Қарсы алайық!
1-жүргізуші: Алау болып жанамыз, жеңісті біз аламыз, — деп келіпті бишілер. Қуана қарсы аламыз!
1-жүргізуші: Келесі сайыскерлеріміз — … сыныбы. Қарсы алайық!
2-жүргізуші: Ой-арманын кешемін, халқыма қызмет етемін. Бүгінгі би сайысында өнердің сырын шешемін.
1-жүргізуші: Ендеше … сыныбын өз өнерімен қарсы алайық.
2-жүргізуші: Теңіздей тербетіліп көл бетінде, бишілер билеп кетті тербетіле.
1-жүргізуші: Аққудай қалықтаған кеңістікте, бишілер өнерлерін көрсетуде — алдарыңызда … сынып бишілері!
2-жүргізуші: Десек те уақытпен жарыспайды, қиялға қиялменен қарыштайды.
1-жүргізуші: Бишілер шын жүректен тебіреніп, өнерін сайыста шыңдайды!
2-жүргізуші: Алдарыңызда өнер көрсететін … сынып бишілері!
Қорытынды бөлім
Әділқазылар шешімі
1-жүргізуші: Құрметті көрермендер! Барлық сынып өз өнерлерін көрсетіп болды. Енді әділқазылар алқасынан шешімдерін дайындауды сұраймыз.
2-жүргізуші: Осы уақытта «Шаттық» би үйірмесінің орындауында орыс биі — «Кадриль».
Қонақ қойылымдар
1-жүргізуші: Құрметті оқушылар мен ұстаздар! Бүгін бізге алыстағы Үнді елінен қонақтар келіпті!
2-жүргізуші: Ендеше, қарсы алыңыздар — Үнді биі!
2-жүргізуші: Демеңіз, біз өнерді аяп қалдық — мезгіл де біраз жерге таяп қалды.
Марапаттау және алғыс
1-жүргізуші: Сайыскерлеріміздің жүлделі орындарын хабарлау және осы кештің қорытынды сөзін айту үшін сөз кезегін Қалия апайға береміз.
Мәлімет
Қызылорда облысы, Арал қаласы, №2 облыстық арнайы санаториялық мектеп-интернатының тәрбиешісі: Жетпісбаева Айнұр Бақытқызы.