Ақпараттың өлшем бірліктері

І. «Ұйымдастыру»

Ойын — толқын. Кейде ол қатты ағысқа айналады: біреу алға озып шығады, біреу асығыстықпен сүрініп қалады. Бұл ойында мығымдар да, шалыс басқандар да болады. Дегенмен, ең бастысы — жеңсең де, жеңілсең де жасымай, ой түйіп, тәжірибе жинау.

Алдарыңызда білімі мен ой-өрісі арқылы ерекшеленген командалар. Ең алдымен, ойынға әділ баға беретін әділқазылар алқасымен таныстырамыз.

Ойынның ұраны

Көңілді тапқыштар, білгіштер бар өнерін салады. Кім білімді, көп оқыған болса — бүгінгі күннің жеңімпазы сол болады.

1-кезең. Бой сергіту

Бұл кезеңде әр командаға 9 сұрақ қойылады. Әр дұрыс жауапқа 1 ұпай беріледі. Егер команда жауап бере алмаса, басқа командалар жауап беруге құқылы.

1-команда (9 сұрақ)

  1. Ақпараттың өлшем бірліктері қандай?
  2. Екі қолда қанша саусақ бар, ал он қолда ше? (10, 50)
  3. Заттың үш күйі бар. (иә)
  4. Түйе 10 пұт жүкті 1 сағат көтеріп тұрса, 1000 пұт жүкті қанша уақыт көтеріп тұра алады? (1 сағат)
  5. Колонка не үшін қажет?
  6. Желді күні асфальт беті тез кебеді. (иә)
  7. Температураны өлшейтін құрал — динамометр. (жоқ)
  8. 3 жұмыртқа 3 минутта піссе, 5 жұмыртқа неше минутта піседі? (3)
  9. Тышқан не үшін қажет?

2-команда (9 сұрақ)

  1. Компьютер дегеніміз не?
  2. Үстел беті төртбұрыш. Оның бір бұрышын кесіп алсақ, неше бұрыш қалады? (5)
  3. Мұз ерігенде энергия бөлінеді. (жоқ)
  4. 1 т мақта ауыр ма, 1 т темір ауыр ма? (тең)
  5. Ақпарат дегеніміз не?
  6. Мылтық жылу қозғалтқышына жатады. (жоқ)
  7. Тырна бір аяғымен тұрса 3 кг тартады. Екі аяғымен тұрса салмағы қанша? (3 кг)
  8. Пернетақта не үшін қажет?
  9. Жылу мөлшерінің өлшем бірлігі — Джоуль. (иә)

3-команда (9 сұрақ)

  1. Информатика дегеніміз не?
  2. Бір жанұяда 5 ұл бар, және олардың әрқайсысының қарындасы бар. Жанұяда қанша бала бар? (6)
  3. Табиғаттағы сан алуан өзгерістер табиғат құбылысы болып санала ма? (иә)
  4. Монитор не үшін қажет?
  5. 1 т мақта ауыр ма, әлде 1000 кг темір ауыр ма? (тең)
  6. Заттың қатты күйден сұйық күйге ауысуы кристалдану деп аталады. (жоқ)
  7. Принтер не үшін қажет?
  8. 4 пен 5-тің арасына қандай таңба қойылса, 4-тен үлкен, 5-тен кіші сан шығады? (үтір)
  9. Массаның өлшем бірлігі — килограмм. (иә)

2-тур. Тапқырлық

Табиғатта заттар көп. Төмендегі сипаттамалар қай затқа тән?

  1. Үйкелісті азайту үшін қолдануға болады.
  2. Қыздыру және суыту үшін қолданылады.
  3. Ересек адамның ағзасында шамамен 65% мөлшерде болады.
  4. Оның үш күйімен біз жиі кездесеміз.

Жауабы: су

Логикалық сұрақ: «Екі қарға»

Екі қарға отыр: біреуі оңтүстікке, біреуі солтүстікке қарап отыр. Екеуі бір-біріне: «Досым, мен сені көріп тұрмын», — дейді. Олар бір-бірін қалай көреді?

Жауабы

Олар бетпе-бет отырғандықтан, бір-бірін көреді.

Қысқа сұрақ

Windows жүйесін жасаушы — Microsoft компаниясы.

3-тур. «Бәрін білгім келеді»

Ақпарат

  • 10. Адам ақпаратпен не істейді? (сақтайды, таратады, өңдейді)
  • 20. Ақпараттық процестерді ата. (алу, беру, сақтау, өңдеу)
  • 30. Ақпарат қалай бағаланады? (түсінікті, дәл, толық, жаңа, пайдалы)

Құбылыс

  • 10. Денені құрайтын бөлшектердің қозғалыс энергиясы мен олардың өзара әсерлесу энергиясының қосындысы қалай аталады? (ішкі энергия)
  • 20. Жылу берілу кезінде дененің алған немесе берген энергиясы. (жылу мөлшері)
  • 30. Сұйықтың буға айналу құбылысы. (кебу)

Көпмүше

  • 10. a³ + b³ = (a + b)(a² − ab + b²)
  • 20. Теңдеуді шеш: x − 7 + 8x = 9x − 3 − 4x (x = 1)
  • 30. Ең үлкен 3 таңбалы сан мен ең кіші 1 таңбалы санның қосындысын тап. (999)

Көрермендермен жұмыс

Цифрларға байланысты мақал-мәтелдер айту:

  • 1) Екі жақсы қас болмас, екі жаман дос болмас.
  • 2) Бес саусақ жиналса, жұдырық болады.
  • 3) Отыз тістен шыққан сөз, отыз руға тарайды.
  • 4) Бір кісі қазған құдықтан мың кісі су ішеді.
  • 5) Жеті жұрттың тілін біл, жеті түрлі білім біл.
  • 6) Ат баспаймын деген жерін үш басады.

4-кезең. «Зерделілер сайысы»

Жұмбақтар

  1. Жоқ өзінде бас та, қас та, мойын да,
    Ұзындығы жазулы тұр бойында.
    (Жауабы: сызғыш / ruler)
  2. Бір-бірімен жарысқан — төрт аю, бір арыстан.
    Екі қой мен бір түлкі — бәрі нешеу, кім білді?
    (Жауабы: сегіз / eight)

Анықтама

Қоршаған орта және онда жүріп жатқан процестер туралы мәліметтер — ақпарат (information).

5-кезең. «Сиқырлы әріптер»

Бұл кезеңде командаларға анаграммалар беріледі. Мақсат — сөздерді дұрыс құрастыру.

1-топ

  • Ринпертпринтер
  • Тақпертанепернетақта
  • Сорцеспропроцессор

2-топ

  • Нантдисмикридискриминант
  • Лельрапапараллель
  • Тдеуеңтеңдеу

3-топ

  • Туператемратемпература
  • Киграммлокилограмм
  • Монамикадитертермодинамика

6-кезең. «Қиял әлемі» (топ басшылар сайысы)

  • 1) Егер мен математик болсам...
  • 2) Егер мен физик болсам...
  • 3) Егер мен программист болсам...

Информатика, физика, математика — болашаққа бастайды. Келешекке білім қуған жастар 21-ғасырға қадам басып, әлем жаңалықтарын игереді.

Осы сөзбен сөз кезегін әділқазыларға береміз.

Бүгінгі «Білім шыңы» атты интеллектуалды ойын өз мәресіне жетті. Зейін қойып тыңдағандарыңыз үшін алғысымыз шексіз!

Логикалық есептер

  1. Бір баланың жасы үш жылдан соң бұрынғы жасынан 2 есе артық болады. Ол қазір неше жаста? (3 жаста)
  2. Үш ат жегілген шана бір сағатта 15 км жүрді. Әрбір аттың жылдамдығы қандай? (15 км/сағ)
  3. 5 адам кездесіп, бір-бірімен қол алысып амандасты. Барлығы неше рет қол алысады? (10)
  4. Ұшақ Семейден Алматыға 1 сағ 20 минут ұшады, ал кері бағытта 80 минут ұшады. Айырмашылықты қалай түсіндіресің? (екеуі тең)
  5. Ұзындығы 6 метр бөренені 5 рет кесіп, тең бөліктерге бөлді. Әр бөліктің ұзындығы қанша? (1 метр)