Кім сызғышсыз
Тіл жаттықтыруға арналған жаңылтпаштар
Төмендегі мәтін — дыбысты анық айтуға, дикцияны жақсартуға және сөз саптауды ширатып, ойды жинақы жеткізуге көмектесетін жаңылтпаштар топтамасы. Оқуды баяу бастап, кейін жылдамдықты біртіндеп арттырсаңыз, әсері айқынырақ болады.
Қалай қолдануға болады
- Алдымен мағынасын түсініп алыңыз: жылдамдыққа ұмтылмай, анық оқыңыз.
- Күрделі дыбыстарға тоқталып, әр жолды 3–5 рет қайталаңыз.
- Содан соң ғана қарқынды арттырып, қателеспей айтуға тырысыңыз.
Жаңылтпаштар
Заңгер меңгергенді дәрігер меңгере ала ма? Дәрігер меңгергенді заңгер меңгере ала ма?
Түсіне дүрбі кірген, қарға мойнына дүрбі ілген. Дүрбіні бір күн ілген, бір күн ілмеген.
Дәмегүл дән мен сән іздейді, Дәмегүл дән мен дәм іздейді.
Сырқат малды демде емдеді. Демде емдемегенде, ол мал сенделгендей еді. Сондықтан малды демде емдеді.
Малға қорек керек.
Өрісінде жүз бір өгіз, сұрап алдық біз бір өгіз. Сұрадыңыз сіз бір өгіз… Есебін ап біз жүреміз.
Сиыр оқырады ма, суыр оқыраласты ма? Суыр оқыралай алмаса, сиыр оқыраласады.
— Кім сызғышсыз? — Біз сызғышсызбыз. — Сызғышсыздарға сызғышсыз сызғыш.
Баланың жаман баға алмағаны — мұғалім ағаның жаман болмағаны.
Қоғанбай қомағай ма? Жоқ, ағай, Қоғанбай қомағай емес — зор ағай.
Дәуреннің дутары бар — дағарадай. Далада Дана да доп ойнап жүр, далада Сана да доп ойнап жүр.
Досым маған еліктеп, домбырамен ән салды. Дән риза болған көп дуылдады, тамсанды.
Ескермес те, естемес те — есіл сөздерді ескермес пе?
Есім есі кетіп, есінеп отыр екен. Ол несіне? Есі кетіп, есінеп отыр екен.
Жағажайды жағалай, жүгіреді Қамажай.
Иса шиша жуса, Мұса шиша жуа ма?
Ирина кенді іздейді. «Инженер мына біз», — дейді.
Күз, кез, күз, күш, кеш, көш, кір, кер, көр, күл, кел, көл — кілең қысқа сөз. Кім оқиды тез?
Кеткен — көк, көптен — көп, қайтқан — тек: кек жоқ.
Лағыл тасын көрдің бе? Ломбардқа оны бердің бе?
Лама жайлы білдің бе? Лана гүлін тердің бе?
Нау ма, дау ма? Нау да — дау, дау да — нау.
Киген тоны — оңды тон, өңді тон.
Омар ора алар. Омар ора алмаса, Орал ора алар.
Әрі шешен, әрі әнші, әрі күйші — әр үйде бар тапқышым, кәне, білші? (Радио)
Сен өлше, ол өлшер — сол өлшем, сол мөлшер.
Жағажай, жағажайда — Қамажай.