Қазақша рефераттар

Графикалық әдістер мен процедуралар

Сабақ туралы мәлімет

Мұғалім

Жамбыл ауданы, Тараз қаласы, Бірлесу–Еңбек орта мектебі
Информатика пәнінің мұғалімі: Крикбаева Ильмира Рапилбековна

Тақырып

Графикалық әдістер мен процедуралар (Visual Basic)

Жаңа сабақ Практикалық жұмыс Топтық жұмыс

Көрнекілік және әдістер

  • Презентация
  • Тест сұрақтары
  • Практикалық тапсырмалар

Сабақтың мақсаттары

Білімділік

Visual Basic тілінде графиканы қолданудың үш тәсілін түсіндіру; сурет салу әдістері мен түс беру функцияларын меңгерту.

Дамытушылық

Оқушылардың логикалық ойлау қабілетін дамыту, алгоритмдік ойлауды қалыптастыру.

Тәрбиелік

Уақытты тиімді пайдалануға, жұмысты ұқыпты жоспарлауға тәрбиелеу.

Сабақтың құрылымы

  1. 1

    Ұйымдастыру кезеңі

    Амандасу, оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.

  2. 2

    Үй тапсырмасын тексеру

    Файлдар және мәліметтер қоры тақырыптары бойынша сұрақ-жауап.

  3. 3

    Жаңа сабақ

    Графикалық әдістер, координаталар жүйесі, түс беру тәсілдері.

  4. 4

    Бекіту (практика)

    Екі тапсырма: кездейсоқ мәндермен сурет салу және Pset әдісімен нүктелер орналастыру.

  5. 5

    Қорытынды, бағалау, үй тапсырмасы

    Қайталау сұрақтары, жұмысты бағалау, тест тапсырмаларына дайындық.

Үй тапсырмасы бойынша сұрақтар

Төмендегі сұрақтар алдыңғы тақырыптарды (файлдар және мәліметтер қоры) еске түсіруге арналған.

  • 1) Файл дегеніміз не?
  • 2) Файлдар қандай топтарға бөлінеді?
  • 3) Тізбектей қатынайтын файлдар дегеніміз қандай файлдар?
  • 4) Файлды ашу, жазу, жабу бұйрықтары қалай жүзеге асырылады?
  • 5) Файлдың түрлерін атаңдар.
  • 6) Мәліметтер қоры ұғымын қалай түсінесіңдер?

Жаңа сабақ: Visual Basic-та графиканы қолдану

Visual Basic тілі графикалық файлдар мен графикалық объектілерді қолданудың бірнеше ыңғайлы жолын ұсынады. Төменде ең кең тараған 3 тәсіл берілген.

1) Дайын суретті кірістіру

Кез келген графикалық редакторда салынған суреттерді немесе жадта сақталған графикалық файлдарды көшіріп, не файлдың адресі бойынша сілтеме жасап, Form немесе PictureBox нысанына енгізуге болады.

2) ToolBox басқару элементтері

ToolBox тақтасынан Line және Shape элементтерін қосу арқылы сызықтар мен пішіндерді визуалды түрде орналастыруға болады.

3) Графикалық әдістер арқылы салу

Form және PictureBox нысандарында графикалық әдістерді қолданып нүкте, сызық, төртбұрыш, шеңбер, эллипс, бұрыш және доға салуға болады.

Негізгі графикалық әдістер

Графикалық пішіндерді салу үшін графикалық әдістерді қолданып процедура жазылады. Ең жиі қолданылатындары:

Scale әдісі

Жаңа координаталар жүйесін ұсынады. Scale қолданылғанда Form және PictureBox бастапқыда абсолют координаталарға ие болады; өлшемдер әдетте twip бірлігімен өлшенеді. Ал Scale арқылы сурет салу жаңа координаталар жүйесінде орындалады.

Жазылуы (үлгі)

Scale (x1, y1) - (x2, y2)

Pset әдісі

Нысанға бір нүкте салуға мүмкіндік береді.

Жазылуы (үлгі)

Pset (x, y), color

Line әдісі

Түзу сызық сызады, сондай-ақ іші боялған немесе боялмаған төртбұрыштар салуға қолданылады.

Жазылуы (үлгі)

Line (x1, y1) - (x2, y2), color

Circle әдісі

Шеңбер, доға, эллипс және сектор салуға пайдаланылады.

Жазылуы (үлгі)

Circle (x, y), radius, color

Түс беру тәсілдері

Visual Basic-та түсті бірнеше жолмен беруге болады: тұрақты мәндер (константалар), RGB() және QBColor() функциялары.

1) Тұрақты мәндер (8 түс)

Бағдарламада алдын ала берілген константалар арқылы негізгі түстерді жылдам таңдауға болады.

Түсі Тұрақтысы Сандық мәні
Қара vbBlack 0
Қызыл vbRed 255
Жасыл vbGreen 65280
Сары vbYellow 65535
Көк vbBlue 16611680
Көкшіл күлгін vbMagenta 16611935
Ашық көк vbCyan 16666960
Ақ vbWhite 16666215

Мысал

Picture1.BackColor = vbWhite
' немесе
Picture1.BackColor = 16666215

2) RGB() функциясы

RGB(Red, Green, Blue) қызыл, жасыл және көк компоненттерін араластырып, өте көп түстер жиынтығын алуға мүмкіндік береді. Аргументтер — бүтін сандар.

Мысал

Picture1.BackColor = RGB(240, 248, 255)

3) QBColor() функциясы

QBColor(C) — 0-ден 15-ке дейінгі диапазонда берілген бүтін санды қабылдап, сәйкес түстің кодын қайтарады.

Түсі Аргумент C
Қара (vbBlack)0
Қою көк1
Қою жасыл2
Қою көкшіл3
Қою қызыл4
Қою күлгін5
Қоңыр6
Ақшыл сұр7
Қою сұр8
Көк (vbBlue)9
Жасыл (vbGreen)10
Көкшіл (vbCyan)11
Қызыл (vbRed)12
Күлгін (vbMagenta)13
Сары (vbYellow)14
Ақ (vbWhite)15

Мысал

Line (0, 0) - (10, 10), QBColor(12)

Жаңа білімді бекіту: практикалық тапсырмалар

Төмендегі тапсырмалар графикалық әдістерді қолдануды бекітуге арналған. Код мысалдары оқу мақсатында берілген.

Тәжірибелік тапсырма 1

Кездейсоқ шамаларды сурет салуда қолдану: бір нүктеден әртүрлі бағытта сызықтар жүргізіп, «шуағын шашқан жұлдыз» бейнесін құрастыру.

Бағдарлама (үлгі)

Private Sub Command_Click()
    Cls
    DrawWidth = 2
    Scale (0, 10) - (15, 0)
    Randomize Timer

    For i = 1 To 500
        x = Rnd() * 15
        y = Rnd() * 10
        Line (2, 5) - (x, y), QBColor(Int(Rnd() * 13))
        For j = 1 To 10000: Next j
    Next i
End Sub

Нәтиже

Экранда орталық нүктеден таралатын көптүсті сәулелерден құралған жұлдыз тәрізді композиция пайда болады.

Тапсырма 2

Пішінге Command Button және PictureBox орналастырып, төмендегі процедураны теріңдер.

Процедура (түзетілген нұсқа)

Private Sub Command_Click()
    Picture1.Scale (-15, 15) - (15, -15)
    Picture1.DrawWidth = 15

    Picture1.Pset (0, 0), vbRed
    Picture1.Pset (-8, 8)
    Picture1.Pset (8, -8)
End Sub

Нәтиже

Үш нүкте белгіленеді; DrawWidth мәніне байланысты олар домалақ, боялған белгілер ретінде көрінуі мүмкін.

Қорытынды және қайталау сұрақтары

Бүгінгі сабақта графикалық әдістер мен процедуралар тақырыбы қарастырылды. Тақырыпты бекіту үшін төмендегі сұрақтарға жауап беріңдер:

  1. 1) Visual Basic тілі графикалық файлдарды қолданудың қанша тәсілін ұсынады?
  2. 2) Графикалық әдістердің графикалық файлдардан айырмашылығы қандай?
  3. 3) PictureBox және Image элементтерінің айырмашылығы неде?
  4. 4) Қандай графикалық әдістерді білесіңдер?
  5. 5) Графикалық процедура жазғанда қандай функциялар қолданылады?

Бағалау

Оқушылардың жұмысы практикалық тапсырмаларды орындау сапасына және жауаптарының нақтылығына қарай бағаланады.

Үйге тапсырма

«Графикалық әдістер мен процедуралар» тақырыбын қайталау. Оқулықтағы тест тапсырмаларын орындау.

Пайдаланылған әдебиеттер

  1. 1. «Информатика негіздері» журналы, №5, 2008 ж.
  2. 2. Ж. Динисламов. Visual Basic ортасында программалау. Қызылорда, 2002.
  3. 3. Н. Т. Ермеков, В. А. Криворучко, С. Ж. Ноғайбаланова. Информатика оқулығы (10-сынып, жаратылыстану–математика бағыты). «Жазушы» баспасы, 2006.