Қазақша рефераттар

Кейіпкерлер келбеті

Сабақтың тақырыбы

«Керқұла атты Кендебай» ертегісіндегі Кендебай бейнесі.

Сабақтың мақсаты

  1. Ертегіні қаншалықты меңгергенін анықтау, Кендебай бейнесін аша отырып кейіпкер туралы түсінік қалыптастыру.
  2. Өткен тақырыптармен байланыстыра отырып, әдебиеттен алған білімдерін жетілдіру; мәтінмен жұмыс істеуге, өз пікірін қорғауға дағдыландыру; әдебиетке қызығушылығын ояту.
  3. Кендебай бейнесі арқылы адамгершілікке, қайырымдылыққа тәрбиелеу.

Сабақтың сипаты

Сабақтың түрі
Қорыту сабағы, білімді жүйелеу.
Сабақтың әдістері
Сыни тұрғыдан ойлау, пікір айту, сұрақ-жауап.
Көрнекілігі
Суреттер, буклет, үлестірмелі қағаздар.

Сабақ құрылымы

  • Қайталау — оқу анасы
  • Кітап — досың, ақылшың
  • Өнерлі өрге жүзер
  • Кейіпкер келбеті
  • Білімдіден ақыл шығар

I бөлім. Ұйымдастыру және сабаққа бағыт беру

Сабақ кезеңдерімен таныстыру және оқушылардың назарын негізгі мақсатқа — Кендебай бейнесін талдауға бағыттау.

II бөлім. «Қайталау — оқу анасы»

Өткен сабақтарда ертегілер және олардың түрлері қарастырылды, сондай-ақ «Керқұла атты Кендебай» ертегісімен таныстық. Енді білімді жүйелеу үшін ортақ сұрақтар қойылады.

Негізгі сұрақтар

  1. Ертегі дегеніміз не?
  2. Ертегінің құрылысы қандай?
  3. Ертегілердің қандай түрлері бар?
  4. «Керқұла атты Кендебай» ертегісі қай түрге жатады?

Назарға алынатын дағдылар

  • Анықтама беру және дәлелдеу
  • Жіктеу және салыстыру
  • Нақты мәтінге сүйеніп жауап беру

III бөлім. «Кітап — досың, ақылшың»

Бұл кезеңде оқушылар жоспар бойынша мазмұндап, мәтінмен дәлелді жұмыс жүргізеді.

A) Жоспар бойынша әңгімелеу

  1. Кендебайдың дүниеге келуі
  2. Мергенбай батырдың баласымен кездесуі
  3. Керқұла аттың тіл бітіп сөйлеуі
  4. Кендебайдың малшы болуы
  5. Алтын құйрықты құлын
  6. Ханның шарты

Ә) Мәтінмен жұмыс

  • Тапсырма 1

    Қазанқап кедейдің іс-әрекеті мен кәсібі сипатталған тұсты тауып, мәнерлеп оқыңдар.

  • Тапсырма 2

    Сиыр айдап өткізетін жерін табу көрінісін мәтіннен анықтап, түсіндіріңдер.

IV бөлім. «Өнерлі өрге жүзер»

Үнтаспадан ертегіні тыңдап, Кендебай мен жетім баланың кездесу сәтін сахналық көрініс ретінде көрсету. Ойды мақал-мәтелмен түйіндеу.

Нәтиже

  • Кейіпкердің мінезін әрекет арқылы тану
  • Сөйлеу мәдениетін, сахналық дағдыны дамыту
  • Мақал-мәтелмен ойды жинақтау

V бөлім. «Кейіпкер келбеті»

Ертегідегі кейіпкерлерді салыстыру арқылы Кендебай бейнесін айқындау: еңбекқорлық, батылдық, адамгершілік сияқты қасиеттерді дәлелмен көрсету.

A) Қарама-қарсы кейіпкерлер

Кейіпкер Сипат
Кендебай Еңбекқор, қайырымды, мақсаткер
Байдың балалары Еріншек, немқұрайды

Ә) Топтастыру (стратегия)

Негізгі ұғым

Кендебай

еңбекқор батыр мейірімді адал тапқыр

Оқушылар әр қасиетті мәтіннен мысал келтіріп дәлелдейді.

VI бөлім. «Білімдіден ақыл шығар»

Әр қатарға деңгейлік тапсырмалар беріледі. Мақсат — ой қорыту, жеке пікір қалыптастыру және салыстырмалы талдау жасау.

Деңгейлік сұрақтар

  1. Кендебайға ұқсағың келе ме? Неліктен?
  2. Қай қасиеті саған көбірек ұнады?
  3. Осы ертегінің қай тұсына өзгеріс енгізер едің?
  4. Бұл ертегі өзіміз оқыған қай ертегіге ұқсайды?

Салыстыруға тірек

Мысалы, «Ертөстік» пен «Кендебай» ертегілеріндегі ортақ желілерді табу: жылқы түлігімен достық, кейіпкердің жол үстіндегі сынақтары, адалдық пен ерлік.

VII бөлім. Сабақты бекіту

  • Бұл ертегі қай түрге жатады?
  • Кейіпкер дегеніміз не?

VIII бөлім. Мұғалімнің қорытынды сөзі

Ертегі — баланың жанын қоректендіретін рухани қазына. Мейірім мен махаббатты, сұлу сезім мен ұлы сенімді жүрекке егетін де — ертегі. Ендеше, біз, үлкендер, балаларға ертегі оқудан жалықпайық.

Ал, балалар, сендерге айтарым:

«Тыңда, балам, ертегі — ертегі сыр шертеді», — демекші, ертегіні көп оқып, есті болып өсіңдер!

Үй тапсырмасы және бағалау

Үй тапсырмасы

  • Ертегіні ары қарай жалғастырып жазу.
  • Сөзжұмбақ құрастыру.

Бағалау

Оқушылардың жауап беру белсенділігі, мәтінмен дәлелді жұмысы, сахналық көрініске қатысуы және қорытынды пікір айтуы ескеріледі.