Қазақ ертегілері жинағы Алматыкітап ААҚ 2004 жыл
Сабақ туралы қысқаша ақпарат
- Сыныбы
- 6
- Сабақтың тақырыбы
- Ертегілер
- Сабақтың түрі
- Жаңа сабақ
- Сабақтың әдістері
- Сөздік жұмыс, көрнекіліктер, жартылай ізденушілік
- Пәнаралық байланыс
- Тарих, қазақ тілі, бейнелеу өнері
Оқыту технологиялары
- Блум таксономиясы
- Өрмекші кластері
- Фишбоун
- Тірек сызба
- Генеалогиялық ағаш
Ресурстар
- Интерактивті тақта
- 6-сынып оқулығы: Тұрсынғалиева С. Ч., Қ. Әбдезұлы, «Арман ПВ», 2009
- «Қазақ ертегілері» жинағы, «Алматыкітап» ААҚ, 2004
Сабақтың мақсаты
Түсінік қалыптастыру
Ертегілер және олардың түрлері туралы білім алу, ертегінің ерекшелігін ажырата білу.
Тіл байлығын дамыту
Ертегінің көркем әрі бай тілі арқылы шешен сөйлеуге, өз ойын жүйелі әрі әсерлі жеткізуге дағдылану.
Қызығушылықты арттыру
Оқушылардың ертегі оқуға деген ынтасын күшейту, танымдық қабілеті мен қиялын жетілдіру.
Мазмұн өзегі (морфологиялық карта идеясы)
Өмірге қажетті ақпарат
Ертегінің көркем тілі арқылы оқушы шешен сөйлеуге, өз ойын әдемі баяндауға үйренеді.
Басқа пәндермен байланысы
Қазақ тілі мен тарихта кездесетін ұғымдармен сабақтасады: сөз мағынасы, тілдік өрнек, халықтың өткен өмірі.
Жалпы ой-өрісті кеңейту
Танымдық қабілет, ой-қиял, тіл байлығы дамиды; ұлттық құндылықтарды түсінуге жол ашады.
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру
- Амандасу
- Оқушыларды түгендеу
- Ой қозғау
II. Тақырыпқа кіріспе: сұрақтар арқылы ойлану
Оқушылар халық ауыз әдебиетінің мәнін сұрақтар арқылы анықтап, өз білімдерін еске түсіреді.
- Халық ауыз әдебиеті қалай тараған?
- Ауыз әдебиетін халық не үшін пайдаланған?
- Ауыз әдебиетінің қандай түрлері бар?
- Өзге халықтарда ертегілер бар ма?
- Ертегілер қалай басталып, немен аяқталады?
- Жұмбақ ауыз әдебиетінің қай түріне жатады?
- Ертегілерде мақал-мәтелдер мен жұмбақтар кездесе ме? Неліктен?
Мақал-мәтелдердің мағынасын түсіндіру
Әр қатар бір мақалдың мағынасын өз сөздерімен түсіндіріп, қысқаша мысал келтіреді.
- «Жолдасы жақсы — жолды болар, жолдасы жаман — қолды болар»
- «Өнер алды — қызыл тіл»
- «Оқусыз білім жоқ, білімсіз күнің жоқ»
III. «Өрмекші» кластері: халық ауыз әдебиетінің түрлері
Тақтада «Халық ауыз әдебиеті» деген ортақ ұғым жазылып, оқушылар тармақтарын толықтырады.
Талдау (суретпен жұмыс)
Суреттердегі көріністерге қарап, ауыз әдебиетінің қай түрі бейнеленгенін анықтаңдар және дәлелдеңдер.
Ғажайып ертегілер туралы түсінік
Ғажайып ертегілер — халық ауыз әдебиетінің ең көне мұраларының бірі. Оларда ғасырлар ізі сақталып, халықтың тыныс-тіршілігі, тарихы, салт-санасы, әдет-ғұрпы, мұң-шерi, арман-мұраты көрініс табады.
Талқылау сұрақтары
- «Ғажайып ертегі» дегеніміз не? Сен оны қалай түсінесің?
- Қандай ертегілерді білесің?
Оқулықпен жұмыс: ертегілерді топтастыру
Мәтінді оқып, ертегінің түрлерін ажыратыңдар. Айырмашылықтарын тауып, дәлелдеп, кестені толтырыңдар.
Хайуанаттар туралы ертегілер
Жануарлар бейнесі арқылы мінез-құлық, ақыл, тапқырлық суреттеледі.
Қиял-ғажайып ертегілер
Ғажайып оқиғалар, сиқырлы кейіпкерлер мен ерекше сынақтар орын алады.
Шыншыл ертегілер
Өмір шындығына жақын оқиғалар арқылы адамдық қасиеттер дәріптеледі.
IV. Синтез: «Шежіре ағашы» әдісі
Тамыры
Адамдар ертегіні неге ойлап тапты? (ауыр тұрмыс, бұрын көлік те, жарық та болмаған кезеңдер)
Діңі
Тұрмыс қиындығынан адам әрқашан армандады: арман-тілек, мұң-мұқтаж ертегі өзегіне айналды.
Бұтағы
Ертегідегі жоқшылық пен қиыншылық бүгін қалай өзгерді? (көлік, жарық, су, телефон, ұшақ, газ және т.б.)
V. Үй тапсырмасы
Өздеріңе ұнаған ертегіні таңдаңдар да, сол ертегі бойынша шағын шығарма жазып келіңдер.
VI. Бағалау
Оқушылардың жауап беру белсенділігі, дәлел келтіруі, мәтінді түсінуі, топтық жұмысқа қатысуы және тапсырмаларды орындау сапасы негізінде бағаланады.