Тұқымның суретін салу

Ақтөбе облысы • Ақтөбе қаласы

Сымбат жеке мектебі • Курмалова Асель Агисовна

Жаңа сабақ Қайталау Жаратылыстану

Сабақтың мақсаты

Білімділік

Оқушыларға өсімдіктердің өніп-өсуі, жетілуі туралы түсінік беру; құрғақ және шырынды жемістермен таныстыру.

Дамытушылық

Дүниетанымын, ой-өрісін, пәнге қызығушылығын, ақыл-ойын, есте сақтауын және шығармашылық қабілетін дамыту.

Тәрбиелік

Қоршаған ортаны қорғау дағдыларын қалыптастыру арқылы экологиялық тәрбие беру.

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру және қайталау

Өтілген тақырыптарды тірек сызбалар арқылы еске түсіріп, проблемалық сұрақтарға жауап беріледі.

Тақырып ұғымдары

Табиғат: өлі, тірі

Тірі ағзалар

Адам, жануар, өсімдік

Өсімдік мүшелері

Тамыр, сабақ, жапырақ

II. Жаңа сабаққа кіріспе: жұмбақтар

Көктемде жерге енемін,
Ылғалда өсіп-өнемін.
Менің өскен жемісім —
Қыс бойғы сенің қорегің.
Жауабы: Тұқым
Аспай піскен,
Қайнамай түскен.
Жауабы: Жеміс

Бүгінгі жаңа сабақтың тақырыбы — «Тұқым және жеміс». Яғни, өсімдіктің көбею мүшелерімен танысамыз. Күнделікті жейтін жемістерді ата-аналарымыз күтіп-баптап өсіреді. Бірақ жемістер қайдан пайда болады?

III. Түсіндіру: тұқымнан жеміске дейін

Кезең 1

Тұқым

Тұқым өніп, өскін береді.

Кезең 2

Гүл және түйін

Гүлден түйін пайда болып, дамиды.

Кезең 3

Жеміс

Жемістің ішінде тұқым пісіп-жетіледі.

Негізгі ой: тұқым → өскін → гүл → түйін → жеміс → жемістің ішіндегі тұқым.

IV. Оқулықпен жұмыс

A) Жемістің пайда болуы

Жеміс гүлден пайда болып, өсімдіктің көбеюіне қызмет етеді.

Ә) Пісіп-жетілу ерекшелігі

Әр өсімдікте тұқым мен жемістің пісіп-жетілу уақыты әртүрлі болады.

Жергілікті мысалдар

Шыршы — бүр

Қарағай — бүр

Емен — жаңғақ

Сұрақ

Тұқымы жемістің ішінде болатын өсімдіктерді атаңдар. Мысалдар: алма, қауын, қарбыз, қияр және т.б.

Жемістердің түрлері

  • Шырынды жемістер
  • Құрғақ жемістер

Өсімдіктің маңызы

  • Өсімдік — табиғаттың сыйы
  • Адамның қорегі
  • Дәрі-дәрмек көзі

Венн диаграммасы (мазмұндық негіз)

Оқушылар тұқым мен жемістің ұқсастығы мен айырмашылығын салыстырады: екеуі де көбеюге қатысады, ал жеміс — тұқымды қорғайтын және таралуына көмектесетін құрылым.

Теріп оқу (негізгі тірек сөздер)

1) Адамның негізгі қорегі
2) Тұқым арқылы көбею
3) Ағаштар
4) Бақбақ
5) Селеу, қара сұлы

V. Сергіту сәті

Қысқа қимыл-қозғалыс жаттығуы арқылы оқушылардың зейіні сергітіледі.

VI. Топтық жұмыс

I топ

Сурет салу

Тұқымның суретін салу.

II топ

Ажырату

Жеміс түрлерін (құрғақ, шырынды) ажырату.

III топ

Тест

Қысқа тест арқылы білімді тексеру.

VII. Бекіту: «Бәйге» ойыны

Сабақты қорытындылау және бағалау мақсатында сұрақ-жауап ұйымдастырылады.

  1. 1

    Адам өзіне қажетті жағдайларды қайдан алады?

  2. 2

    Өсімдік не арқылы көбейеді?

  3. 3

    Тұқым мен жеміс өсімдіктің қандай мүшелері?

  4. 4

    Шиенің тұқымы қандай?

  5. 5

    Егістік өсімдіктерінің тұқымы қалай аталады?

  6. 6

    Бақбақ, қоға өсімдіктерінің тұқымы қалай аталады?

  7. 7

    Өсімдіктің тұқымы қалай таралады?

  8. 8

    Жапырақтағы жасыл бояу қалай аталады?

  9. 9

    Тұқым қалай тарайды?

  10. 10

    Жемістер қалай бөлінеді?

VIII. Экологиялық тапсырма

Жағдаят 1

Әдемі қызыл гүлді көрдің. Не істейсің?

Жағдаят 2

Табиғатты қалай қорғайсың?

IX. Үй тапсырмасы

  • 1-тапсырма

    «Тұқым және жеміс» мәтінін оқу.

  • 2-тапсырма

    Жемістердің суретін салу.

X. Бағалау

Оқушылардың жауаптары, топтық жұмыстағы белсенділігі және тест нәтижелері негізінде бағаланады.

Негізгі ұғымдар

Тұқым — өсімдіктің көбеюіне қатысатын құрылым; жеміс — тұқымды сақтап, қорғап, таралуына көмектесетін бөлік.

Есте сақта

Барлық өсімдіктер жемістің ішінде немесе бүр, жаңғақ сияқты құрылымдарда болатын тұқым арқылы көбейеді.

Экологиялық ой

Табиғатты қорғау — өсімдіктерді жұлмау, жасыл желекті күту, қоқыс тастамау, су мен ауаны таза ұстау сияқты күнделікті әрекеттерден басталады.