Арнамыздың қонақтары
Сахналық қойылым: «Жарқырасын, жаңа жылдың оттары!»
Бұл материал — 8-сынып оқушыларының қатысуымен өтетін жаңа жылдық мерекелік кешке арналған сахналық сценарий. Қойылым телеорталық пішінінде құрылады: жүргізушілер, жаңалықтар топтамасы, сұхбат, ойындар, өнер көрсетілімдері және кейіпкерлердің (Аяз ата, Ақшақар, Барыс, Қоян және т.б.) қатысуы арқылы мерекелік атмосфера жасалады.
Қысқаша құрылымы
- Кіріспе: сахнада «теледидар орталығы», жүргізуші және «Қара жорға» биі.
- Оқиға желісі: жан-жануарлар шанамен келіп, Жаңа жылды неге бастамай тұрғанын талқылайды.
- Шырша маңы: шырша жыры айтылып, Аяз ата мен Ақшақар шақырылады.
- Телеэфир: мектеп жаңалықтары, мерекелік күнтізбе, сауалнама және концерттік кезең.
- Қорытынды: қазылар алқасының нәтижесі, тілек айту, лотерея ойнату.
Кіріспе көрініс: мерекенің басталуы
Сахнада теледидар орталығы безендіріліп, хабар жүргізушісі көрінеді. Одан кейін «Қара жорға» биі орындалады. Жан-жануарлар шана сүйреп сахнаға шығады.
Диалог (үзінді)
Асхат: Оу, мынау қай ел? Неге әлі Жаңа жылды тойламай жатыр?
Әділ: Бұл — Қазақстан халқы. Кеше ғана Астана қаласында әлемнің түкпір-түкпірінен ел президенттері жиналып, Саммит өткізген, ОБСЕ-ге төрағалық еткен еліміз.
Оқушылар: Ендеше не қарап тұрмыз? Жаңа жылды бастайық! Аяз атаны шақырып, құтты жылды қарсы алайық!
Барлығы шыршаны айналып, шырша жырын айтып, Аяз атаны шақырады. Осы сәтте Аяз ата мен Ақшақар сахнаға кіреді.
Ерекше сәт
Аяз ата дорбадағы сыйлықты сұрайды. «Барыс, ашып көрші!» — дейді. Дорбадан Қоян шығады да, Қоян жылы туралы сөз басталады. Осы аралықта Жаңа жылға арналған өлең орындалады (Асхат, Айымкүл және оқушылар).
Жыл ауысымы: қоштасу және жаңа үміт
Әділ достарымен қоштасып, «аманшылық болса, 12 жылдан соң қайта ораламын» деп жыл символикасын еске салады. Жануарлар Барыс жылын шығарып салуға кетеді.
Аяз ата балалардан қандай өнерлері барын сұрайды. Кішкентай оқушылардың өнер көрсетілімдері мерекеге жылулық қосады.
Қоян теледидарды қосуды ұсынады: әлемде және мектепте Жаңа жыл қалай қарсы алынып жатқанын бірге тамашалау — сценарийдің негізгі «телеэфир» форматына өтудің белгісі.
Телеэфир: мектеп жаңалықтары және мерекелік күнтізбе
Жүргізуші көрермендерді қарсы алып, «Жарқырасын, жаңа жылдың оттары!» атты арна арқылы мектеп жаңалықтарын ұсынады. Жұлдызшылардың болжамына сүйене отырып, 2010 жылдың аяқталып, 2011 жылдың басталатынын хабарлайды.
Мектептегі мерекелік шаралар (27–29 желтоқсан)
27 желтоқсан
- 1-сынып: «Кел, жаңа жылым, қуантып»
- 4 «а», «б»: «Жасыл шырша жанында»
- 9-сынып: «Кел, жаңа жыл, жаңа жыр»
28 желтоқсан
- 2–3-сынып: «Кел, жаңа жыл, төріме»
- 8 «а», «б»: «Жаңа ғасыр жаршысымыз»
- 10 «а», «б»: «Қоян жылы — құтты жыл!»
29 желтоқсан
- 5-сынып: «Елім жатыр бақытына қуанып»
- 6–7-сынып: «Жарқырасын, жаңа жылдың оттары!»
- 11-сынып және жас мұғалімдер: «Көгілдір от»
Арна тілшісі Бейбарыс көрермендермен сауалнама жүргізеді: ауыл тұрғындары өткен жылдан қандай естеліктер сақтады, жаңа жылдан қандай үміт күтеді — соны сұрайды.
Сауалнама сұрақтары (үлгі)
- Қымбат апайға: Биылғы жыл қандай ерекшеліктерімен есте қалды? Көрермендерге жылы лебізіңізді білдірсеңіз.
- Ата-аналарға: Келетін жаңа жылдан қандай жақсылықтар күтесіз?
- Бағила апайға: Барыс жылы қандай қуанышты сәттер сыйлады? Есте қалған қызықты күніңіз қандай?
Концерттік кезең: сайыс, ойын және қонақтар
Телеэфир концерттік бағдарламаға ауысады: 6–7-сынып оқушылары арасында сайыс өтеді. Сайыс басталмас бұрын әділқазылар алқасы сайланады.
Сайыс бөлімдері
- Таныстыру кезеңі: әр топ өзін қысқаша әрі әсерлі таныстырады.
- Күлдіргі көрініс: әзіл-сықақ сценка ұсынылады.
- Көрерменмен ойын: залмен интерактив ұйымдастырылады.
Одан кейін «шетел жаңалықтары» айдары беріледі: әр елден келген қонақтар (оқушылар бейнесінде) Жаңа жылды әлем халықтары қалай қарсы алатыны туралы қысқаша айтып өтеді.
Идеяны күшейту үшін
Қонақтардың жауабын 2–3 сөйлемнен асырмай, әр елдің 1 ерекше дәстүрін ғана айту — көріністі жинақы әрі әсерлі етеді.
«Той-думан тойлаған пәк жандармыз бәріміз, жүректе нұр ойнаған — біз де сондай сәндіміз» деген жолдармен бағдарлама жалғасып, Ақшақарлар сайысына кезек беріледі.
Қоштасу, қорытынды және тілектер
Аяз ата балалардың өнеріне риза болып, алыс жолға шығатынын айтады. Ақшақарға дорбаны босатуды тапсырады. Әділқазылар ұпайларды есептеп жатқанда, оқушылар Аяз атамен қоштасады (сахнада шам/свеча жағу көрінісі қолданылуы мүмкін).
Қазылар алқасы нәтижені жариялайды. Қоян: «Мен сендермен 12 ай, 360 күн бірге боламын» деп, жаңа жылдың символдық мәнін айтып, ата-аналарды жылы лебіз айтуға шақырады.
«Пайдалы жаңалықтар» айдары
Жүргізуші жаңа Қоян жылын қарсы алатын мерекелік дастарқанда қандай тағамдар болғаны дұрыс екенін сұрайды. Бұған қатыспай отырған оқушылардың жауап беруі — залды белсенді тартудың тиімді тәсілі.
Соңында жүргізуші ұстаздарға, ата-аналарға және оқушыларға алғыс айтып, келесі жаңалықтарда жолығуды тілейді. Жаңа жыл жақсылық әкелсін деген ниетпен мереке лотерея билеттерін ойнатумен аяқталады: «Билеттеріңізді дайындап, ұтысты болып қайтыңыздар!»