Мақсат қою кезеңі. Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі
Сабақ тақырыбы: Сәукеле тігу
Бұл сабақта оқушылар сәукелені матадан пішіп, тігу тәсілдерін меңгереді, сондай-ақ сәукеленің қазақ дәстүріндегі орны мен мәні туралы мағлұмат алады.
Сабақ типі
Аралас, жаңа материалды меңгерту, сарамандық сабақ
Әдістері
Сұрақ-жауап, түсіндіру, көрнекілік
Көрнекілігі
Сәукеле үлгісі
Сабақтың мақсаты
Білімдік: сәукелені матадан пішіп тігу тәсілін үйрету және оның өзіне тән әдет-ғұрпымен таныстыру.
Дамытушылық: өнерге қызығушылығын арттыру, шеберлігін дамыту.
Тәрбиелік: әдемілікке баулу, эстетикалық талғамын қалыптастыру.
Пәнаралық байланыс
Ана тілі, математика
Қажетті материалдар мен құралдар
Негізгі материалдар
- Қатты қағаз
- Қызыл түсті барқыт мата
- Ақ түсті тоқыма жіп
- Мақта
- Желім
Құралдар
- Қайшы
- Ине-жіп
- Сызғыш
- Қарындаш
- Бор
Сәукеле туралы қысқаша түсіндірме
Сәукеле — қазақтың дәстүрлі бас киімдерінің ішіндегі ең сән-салтанатты түрлерінің бірі. Ол көбіне алтын, күміс, меруерт, маржан секілді әшекейлермен безендіріліп, зер және жібек жіптермен кестеленеді.
Сәукеленің төбесіне үкі тағылып, жерге дейін төгілетін ақ желек жабылады. Ертеде бір сәукеленің бағасы жүз жылқыға пара-пар болғаны туралы дерек кездеседі.
Негізгі ой
Ұлттық бас киімдер қазақ халқының эстетикалық талғамын, мәдени дәстүрін және ұлттық ерекшелігін айқын көрсетеді. Бас киім неғұрлым сәнді әрі көркем болса, тіл-көзден сақтайды деген ұғым да қалыптасқан.
Сабақтың өтілу барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
- Оқушыларды түгендеу, сыныптың сабаққа дайындығын тексеру.
- Қажетті құрал-жабдықтардың толықтығын қарау.
- Еңбекке баулу сабағындағы қауіпсіздік ережелерін еске түсіру.
II. Мақсат қою кезеңі
Сабақтың тақырыбы мен мақсаты таныстырылады, күтілетін нәтиже нақты айтылады.
III. Жаңа материалды түсіндіру
Мұғалім сәукеленің құрылысы, пішіні және әшекейлеу ерекшеліктері туралы түсіндіреді.
Қажет болған жағдайда сергіту сәті ұйымдастырылады.
IV. Меңгеруді тексеру және бекіту
Оқулықпен жұмыс
Іштей және тізбектей оқу.
Сұрақ-жауап
Тақырыпты түсіну деңгейін анықтау.
Практикалық жұмыс
Қауіпсіздік ережесін қатаң сақтау.
Жұмыстың орындалу реті
- 1 Сәукеленің конус тәрізді екенін ескеріп, биіктігі мен диаметрін анықтаймыз. Биіктігін 20 см, диаметрін 46 см деп алып, қатты қағазға пішінін түсіреміз. Сызық бойымен қиып, желімдеп, конус жасаймыз — бұл сәукеленің негізі болады.
- 2 Дайын қалып үлгіні қызыл түсті матаның бетіне орналастырамыз. Жиегінен тігіске 1 см қалдырып, бормен сызып аламыз да, сызық бойынша матаны қиып аламыз.
- 3 Қиылған матаны теріс жағынан көктеп тігеміз. Содан кейін оң жағына аударып, қатты қағаздан жасалған негізге кигіземіз.
- 4 Сәукеленің төменгі бөлігінің жиегіне биіктігі 3 см мақтаны желімдейміз.
- 5 Ақ түсті тоқыма жіптен шашақ жасап, оны үкі орнына сәукеленің төбесіне бекітеміз.
V. Бекіту сұрақтары
- Сәукелені кімдер киеді?
- Тағы қандай ұлттық бас киім түрлерін білесіңдер?
- Сәукелені қалай өрнектеп, әшекейлейді?
VI. Бағалау
Оқушылардың жұмыстарын өзара салыстыра отырып, ұқыптылығы, дәлдігі және шығармашылық шешімі бойынша бағалау жүргізіледі.