Мәтінді оқушыларға жалғастыру
Сабақ тақырыбы: «Торғай»
Бұл жоспар Ана тілі пәні бойынша оқушылардың мәтінді саналы әрі мәнерлеп оқуын қалыптастыруға, ойлауын дамытуға және қоршаған ортаға сүйіспеншілігін арттыруға бағытталған.
Сабақтың мақсаты
а) Білімдік мақсат
- Мәтінді оқыту, мазмұнын түсіндіру.
- Сөздік қор, сөз тіркестері және сөйлем оралымдарына назар аударту.
- Мәтінді бөлімдер бойынша әңгімелету.
- Көркем шығармаларды оқуға қызығушылық ояту.
ә) Тәрбиелік мақсат
- Оқушыларды қоршаған ортаны сүюге, мейірімділікке тәрбиелеу.
- Адамгершілік қасиеттерді дарыту.
б) Дамытушылық мақсат
- Сөздік қорын және ойлау қабілетін дамыту.
- Өзіндік ой-пікірін еркін айтуға үйрету.
- Мәнерлеп, саналы оқуға төселдіру.
Пәнаралық байланыс
Бейнелеу өнері
Мәтін мазмұны бойынша сурет салу.
Халық педагогикасы
Құстар тіршілігіне қатысты халық болжамдары мен байқауларын талқылау.
Көрнекіліктер мен әдістер
Көрнекілігі
- Торғайдың суреті
- Кубик
- Ақ қағаз
- Маркер
Оқыту әдісі
- Түсіндіру
- Сұрақ-жауап
- Ой бөлісу
Қолданылатын стратегиялар
Сабақтың барысы
- Ұйымдастыру кезеңі: топтарға бөлу, сабақ мақсатын анықтау, міндеттерін түсіндіру.
- Үй тапсырмасын тексеру: мазмұнын сұрау, жетекші сұрақтар қою.
- Жаңа сабақ: кіріспе әңгіме, ой қозғау, мәтінді бөліп оқу, түртіп алу, мәтінді аяқтау, күнделікпен жұмыс.
- Сергіту сәті
- Оқулықпен жұмыс: іштей оқу, сұрақ-жауап, теріп оқу.
- Кубизм әдісі: мазмұнын жан-жақты талқылау.
- Шығармашылық жұмыс: сурет салдыру.
- Қорытынды
- Бағалау
- Үйге тапсырма
Ұйымдастыру кезеңі: топқа бөлу
Сабақ басталғанда әр топқа басшы тағайындалып, топтардың реттік нөмірлері белгіленеді. Бүйірлеріне 1–4 аралығындағы сандар жазылған кубиктер арқылы әр топтан бір оқушы шығып, таңдау жасайды. Осылайша әр оқушыға бір сан тиіп, сол санға сәйкес топтарға бөлінеді.
Мұғалім түсіндіреді: бүгін біз топпен жұмыс істейміз. Топ басшысы топ жұмысының ұйымдасуын қадағалап, әр мүшенің сабаққа қатысуын бақылап отырады. Сабақ соңында топ мүшелерінің жауаптарына сүйене отырып, бағалауға қатысады.
Үй тапсырмасын тексеру: мазмұндау және сұрақ-жауап
Әр топ өзіне берілген сұрақ бойынша үй тапсырмасының мазмұнын айтып береді:
- I топ: Дельфин нені жақсы білетін?
- II топ: Ол кімдерге көмектесетін еді?
- III топ: Теңізшілер дельфинге ризашылығын қалай білдіретін?
- IV топ: Бірде қандай оқиға болды?
Қосымша сұрақ
Әңгіменің авторы кім?
Жауап: Спиридон Ванчелин.
Қосымша сұрақ
Ол қай ұлттың жазушысы?
Жауап: Молдаван халық жазушысы.
Осы бөлім арқылы мұғалім алдыңғы тақырып пен жаңа сабақты байланыстырады.
Жаңа сабақ: қызығушылықты ояту
Мұғалім ой тастайды: «Халық» дегенде көз алдарыңа не елестейді? Қандай халықтарды білесіңдер?
Тақтадағы мысалдар
Мұғалім нақтылайды: Қазақстан халықтар достығын, бірлікті қолдайды. Халықтар бірлігі күнін біз 1 мамыр күні атап өтеміз.
Одан кейін көршілес және туыс халықтардың балалар әдебиетімен танысу жалғасатыны айтылады.
Авторға кіріспе: И. Тургенев
Мұғалім тақтадан И. Тургеневтің суретін көрсетіп, оқушылардан: «Суретке қарап қандай ой келді?» деп сұрайды. Оқушылар өз болжамдарын айтады (мысалы: үлкен кісі, ақылды, орыс, жазушы немесе ақын).
Мұғалім қысқаша мәлімет береді: бұл кісі балаларға арнап бірнеше әңгіме жазған орыс жазушысы. Аты-жөні — Иван Тургенев.
Бүгін біз орыс балалар әдебиеті жазушысының «Торғай» атты шығармасымен танысамыз.
Ой қозғау: «Торғай туралы не білеміз?»
Оқушылардың бұрынғы білімін жаңа тақырыппен ұштастыру үшін кесте толтырылады: «Не білемін? Не білгім келеді? Үйрендім».
Не білемін
- Торғай — құс.
- Дәнмен, нан қиқымымен қоректенеді.
- Құрт-құмырсқа аулап жейді.
- Ұшады.
- Адамға жақын, «досымыз» деуге болады.
Не білгім келеді
Оқушылар торғайдың тіршілігі, мінез-құлқы, қауіптен қорғануы, адам мен жануарға қатынасы туралы сұрақтарын ұсынады.
Үйрендім
Бұл баған сабақ соңында мәтін бойынша қорытынды ойлармен толтырылады.
Мәтінмен жұмыс: жартылай оқу және «Түртіп алу»
Мұғалім мәтінді жартылай оқиды. Мақсат — кішкентай торғай мен ит арасындағы оқиғаның немен аяқталатынын оқушылардың өздеріне жалғастырып айтқызу, болжату және дәлелдету.
«Түртіп алу» стратегиясы
Оқу барысында оқушылар қарындашпен мағынасы түсініксіз сөздерді, назар аударатын сөз тіркестерін белгілеп отырады. Кейін сол белгілер бойынша сөздік жұмысы жүргізіледі.