Материалдық емес активтер есебінің аудиті

Жоспар

Құрылымы

  1. Кіріспе
  2. 1. Кәсіпорындағы бухгалтерлік есеп пен аудит жұмысын ұйымдастыру
    1. 1.1. Ұйымның қаржы-экономикалық қызметі
    2. 1.2. Кәсіпорындағы аудиторлық тексеру процедуралары
  3. 2. Ұзақ мерзімді активтердің есебі
    1. 2.1. Негізгі құралдардың жіктелуі мен бағалануы: есеп және аудит
    2. 2.2. Материалдық емес активтер есебінің аудиті
  4. 3. Аудиторлық қорытынды
  5. Қорытынды
  6. Қолданылған әдебиеттер
  7. Қосымшалар
Кіріспе

Нарықтық қатынастар және есептің рөлі

Елімізде қалыптасып жатқан нарықтық қатынастардың маңызы тек экономиканы дамытуымен шектелмейді: олар қоғамдық өмірдің барлық саласына әсер етеді. Тәуелсіздік жылдарында жүргізілген реформалар экономикалық қатынастарды елеулі түрде жаңартып, ақырында әрбір еңбеккердің мүддесіне ықпал етті. Уақыт өткен сайын бұл бағытқа деген сұраныс әлсіремей, керісінше арта түсетіні байқалады.

Нарықтық экономика жағдайында өнім өндіру мен қызмет көрсетудің тиімділігі және ұқыптылығы, ең алдымен, кәсіпорындағы бухгалтерлік есептің дұрыс жолға қойылуынан басталады. Қоғамға қажетті өнім мен қызметтің тұрақты әрі сапалы ұсынылуы үшін бухгалтерлік есепті жүйелі дамыту қажет.

Тиімділікке апаратын басқарушылық тетіктер

Ресурстарды үнемдеу

Өндіріс барысында ресурстарды үнемді жұмсау шығындарды төмендетудің негізгі алғышарты.

Технологияны жаңарту

Жоғары өнімді техника мен заманауи технологияларды қолдану өндіріс тиімділігін арттырады.

Шығындарды қысқарту

Өнім өндіру және өткізуге кететін шығындарды мейлінше азайту кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін күшейтеді.

Маңызды екпін

Ұйымдар шикізат пен материалдарды ұқыпты пайдалануға, қалдықты азайтуға, ысырапты жоюға, өнімді халықаралық нарықтағы бәсекеге сай шығаруға, өндірісті ұлғайтуға, өзіндік құнды төмендетуге және қоршаған ортаға зиян келтірмеуге мүдделі. Бұл үдерістерде бухгалтерлік есеп — ресурстарды тиімсіз жұмсауға қарсы күрестің негізгі құралдарының бірі.

Жұмыстың мақсаттары

Бұл жұмыстағы негізгі мақсат — аудитормен расталған қаржылық есеп-қисаптардың жалпыға қолжетімді болуына қойылатын талаптардың мәнін ашу және оның экономикалық пайдасын көрсету.

1) Ақпараттық теңсіздікті азайту

Қаржылық есеп-қисаптардың ашықтығы үшінші тұлғалардың (несиегерлер, жеткізушілер, жұмыскерлер және т.б.) мүдделерін қорғауға көмектеседі, себебі кәсіпорын мен сыртқы пайдаланушылар арасындағы ақпараттық теңсіздікті қысқартады.

2) Қоғамдық тәуекелдерді төмендету

Ашық және сенімді есеп қоғамды ықтимал теріс экономикалық салдардан қорғауға ықпал етеді. Бұл, әсіресе, қызметі немесе жабылуы жергілікті экономикаға елеулі әсер етуі мүмкін экономикалық маңызды компаниялар үшін өзекті.

Қаржылық есеп-қисаптардың толық жинағына, оның ішінде ескертпелерге де, жаппай қолжетімділік талабының бірнеше маңызды себебі бар. Орта мерзімді перспективада аудитормен расталған есептіліктің ашық болуы — сенім мен тұрақтылықты күшейтетін фактор.

Қазақстандағы нормативтік өзгерістер

Егемендік алғаннан кейінгі жылдары елімізде бухгалтерлік есеп саласын дамыту бағытында бірқатар маңызды қадам жасалды. Атап айтқанда, 1995 жылғы 26 желтоқсанда Қазақстан Республикасы Президенті бухгалтерлік есеп туралы заң күші бар жарлыққа қол қойды. Кейін, 2002 жылғы 24 маусымда бұл құжат «Бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік туралы» заң ретінде қайта қабылданды. 2007 жылғы 28 ақпанда аталған заңның №234-III нұсқасы күшіне енді.

Сонымен қатар, еліміздегі ірі кәсіпорындар қаржылық есептілікті бухгалтерлік есептің халықаралық стандарттарына (ХҚЕС) сәйкес дайындауға көшті. Бұл өзгерістер есеп сапасын арттырып, инвесторлар мен басқа да пайдаланушылар үшін ақпараттың түсініктілігі мен салыстырмалылығын күшейтті.

Негізгі құралдар: ұғымы және мәні

Бухгалтерлік есепте негізгі құралдар деп өндіріс үдерісінде ұзақ уақыт бойы (бір жылдан артық) пайдаланылатын, бастапқы түрін және көлемін сақтай отырып, құнын өндірілген өнімге, орындалған жұмысқа немесе көрсетілген қызметке амортизациялық аударымдар арқылы біртіндеп ауыстыратын материалдық активтерді айтады.

Неге бұл маңызды?

  • Ұзақ мерзімді активтерді дұрыс тану және бағалау есептіліктің сенімділігін арттырады.
  • Амортизацияны дұрыс есептеу өнімнің өзіндік құнына тікелей әсер етеді.
  • Аудит активтердің толықтығын, бар болуын және есеп саясатымен сәйкестігін тексеруге мүмкіндік береді.

Ауадай қажетті қағида

Тиімді басқару — тек өндірістік көрсеткіштер емес, сонымен бірге есеп пен бақылаудың сапасы. Осы тұрғыдан бухгалтерлік есеп пен аудит кәсіпорынның тұрақтылығын қамтамасыз ететін өзекті құралдар болып саналады.

Қорытынды ой

Қаржылық есептіліктің ашықтығы мен аудиттің сапасы ақпаратқа деген сенімді күшейтеді, ал сенім — нарықтық экономикадағы тұрақты дамудың негізгі шарттарының бірі.