Екінші кәсіпорынның осы саладағы басқа кәсіпорындар мен саладағы бәсеке қабілеттілік ұстанымдарын анықтау

Маркетингті басқарудың мәні

Маркетингті басқару — кәсіпорынның табыс табу, нарықтағы үлесін ұлғайту және басқа да стратегиялық мақсаттарына жету үшін мақсатты сатып алушылармен өзара тиімді алмасуды қалыптастыру, нығайту және қолдауға бағытталған шараларды әзірлеу, жоспарлау және олардың орындалуын бақылау жүйесі.

Маркетингті басқару жүйесінің құрылымы функционалдық немесе географиялық қағидаға, шығарылатын тауар түрлеріне, игерілетін нарықтарға, тауар–нарық жобасына және басқа да әдістерге сәйкес қалыптастырылады.

Фирманың микроортасы және ішкі қызметтері

Фирманың өзі микроорта күштерінің бірі ретінде қарастырылады. Кәсіпорын ішінде басшылық, бухгалтерия, маркетинг, өндіріс, материалдық-техникалық жабдықтау, қаржы, жоспарлау сияқты бөлімдер жұмыс істейді. Әр бөлімнің мақсаттары мен міндеттері бөлек болғанымен, олардың үйлесімді әрекеті жалпы нәтижеге тікелей әсер етеді.

АБДИ компаниясына арналған маркетингтік стратегиялар

АБДИ компаниясы болашақта жұмыс барысын дамыту үшін бірнеше маркетингтік стратегияны қолдана алады. Төменде негізгі төрт бағыт берілген.

1) Белсенді маркетинг стратегиясы

Бұл тәсілде баға жоғары, ал жарнамаға көңіл көп бөлінеді. Өнім кеңінен жарнамаланып, жоғары бағамен өткізіледі. Мұндай стратегияға офистік жиһаз секілді тауарлар сәйкес келеді. Мысалы, бұқаралық ақпарат құралдарын кеңінен пайдалану арқылы.

2) Таңдап ену стратегиясы

Мұнда баға жоғары, бірақ жарнама көлемі аз. Бұл стратегия өнім алдын ала кеңінен танылған, тұтынушысы дайын, ал бәсеке деңгейі төмен болған жағдайда тиімді. АБДИ компаниясы қазіргі уақытта бұл тәсілді ішінара қолдануға мүмкіндікке ие.

3) Кең көлемде ену стратегиясы

Бұл бағытта баға төмен, ал жарнамаға шығын көп болады. Нарық сыйымдылығы жоғары, бәсеке өте күшті, ал өнім танымалдығы төмен жағдайда тиімді. Әсіресе ұсақ-түйек тауарларды өткізуде қолайлы.

Мысал: АБДИ үшін дәптер, ақ қағаз, қалам сияқты кең тұтынатын тауарларды мектептер мен колледждер секілді ірі ұйымдарға жүйелі түрде жеткізу — табысты арттырудың тиімді жолы болуы мүмкін.

4) Бәсекелестерді ығыстыру стратегиясы

Бұл стратегия бәсекелес кәсіпорындарға белгілі бір қиындықтар туғызу арқылы оларды нарықтан ығыстыруға немесе мүлдем шығарып тастауға бағытталады. Негізгі құралдардың бірі — демпинг (бағаны әдейі төмендету арқылы қысым жасау). Егер АБДИ үшін бәсеке күшейсе, бұл тәсіл қысқа мерзімде қорғаныс құралы ретінде қарастырылуы мүмкін.

Компания мақсаттарына жетуі көбіне үш факторға тәуелді: таңдалған стратегияға, маркетинг қызметін ұйымдастыру деңгейіне және құрылымның тиімді жұмыс істеуіне. Сонымен қатар, кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілік стратегиясы да шешуші рөл атқарады.

Бәсекеге қабілеттілік стратегиясын таңдаудың негіздері

Бәсекеге қабілеттілікті қалыптастыру үшін өндіріс пен басқаруды жаңарту жеткіліксіз: сонымен қатар ұтымды бәсекелестік стратегиясын да әзірлей білу қажет. Идеалды және әмбебап стратегия болмайды. Таңдау, әдетте, екі бағыттағы талдауға сүйенеді:

Саланың құрылымын бағалау: кәсіпорын әрекет ететін саланың ұзақ мерзімді тартымдылығын анықтау.
Нарықтағы ұстанымды анықтау: сол саладағы бәсекелестермен салыстырғандағы кәсіпорынның нақты позициясын бағалау.

АБДИ компаниясының бәсекеге қабілеттілік мақсаттары

1) Ресурстарды тиімді пайдалану

Шектеулі ресурстарды дұрыс жоспарлау және бөлу, табысы төмен бағыттардан шығу, жоғары табыс әкелетін салаларды дамыту.

2) Сыртқы орта өзгерістеріне бейімделу

Нарықтағы факторлардың өзгерісіне икемделу және тұрақты жұмыс істеуді қамтамасыз ету.

Даму стратегиясын жоспарлау: негізгі бағыттар

АБДИ фирмасының бәсекеге қабілеттілігін арттыруға мүмкіндік беретін жоспарлау тәсілдерінің бірі — өнім өткізу көлемін сақтау немесе арттыру үшін баламалы стратегияларды қолдану. Бұл бағыт әдетте төрт құрамдас бөлікке сүйенеді: нарыққа ену, нарықты дамыту, тауар әзірлеу және диверсификация.

Нарыққа ену стратегиясы

Қолда бар өнім мен ағымдағы өткізу нарығын ұтымды жетілдіруге бағытталады. Бұл тәсіл көбіне шығындарды үнемдеу стратегиясы ретінде қарастырылады: «қазіргі жасап жүргеніңді жақсарт» қағидасына сүйенеді. Нарық тұрақтанған және тұтынушылар өніммен жеткілікті қамтылған кезде тиімді.

Нарықты дамыту стратегиясы

Бұл стратегия төмендегі жағдайларда тиімді болуы мүмкін:

Жаңа географиялық нарыққа шығу арқылы өткізу аумағын кеңейту мүмкіндігі бар болғанда.
Демографиялық өзгерістер мен өмір салтына байланысты жаңа сегменттер пайда болғанда (мысалы, дәптер мұқабасына танымал тұлғалардың суреттерін орналастыру және т.б.).
Жоғары сапалы және танымал өнімдер үшін қолданудың жаңа салалары ашылғанда (мысалы, жаңадан құрылған кәсіпорындарды тауармен қамтамасыз ету).

Тауар әзірлеу стратегиясы

Егер АБДИ фирмасының танымал сауда маркалары болып, тұтынушылар оларды сеніммен қолданса, жаңа немесе жаңартылған тауарларды әзірлеу тиімді болады. Бұл бағыт тұтынушы қажеттіліктеріне жақынырақ жауап беріп, бренд құнын күшейтеді.

Диверсификация стратегиясы

Бір ғана ассортименттік топқа шамадан тыс тәуелді болмау үшін қолданылады. Бұл стратегия жаңа тауар әзірлеу мен жаңа нарықтарды игеруді қатар талап ететіндіктен, тәуекел деңгейі жоғары болады.

Маркетинг қызметін функционалдық ұйымдастыру

Маркетинг қызметін функционалдық ұйымдастыру — ең кең тараған үлгілердің бірі. Бұл жағдайда маркетинг мамандары маркетингтік әрекеттердің белгілі бір түрлеріне жеке жауап береді және олардың жұмысы маркетинг жөніндегі үйлестіруші вице-президентке бағынады.

Негізгі рөлдер

Маркетинг қызметінің басқарушысы
Жарнама және өткізуді ынталандыру қызметінің басқарушысы
Маркетингтік зерттеулер қызметінің басқарушысы
Жаңа тауарлар бойынша басқарушы
Клиенттерге сервистік қызмет көрсету басқарушысы (мүмкін)
Маркетингті жоспарлау қызметінің басқарушысы (мүмкін)
Тауар қозғалысын басқарушы (мүмкін)

Артықшылықтары және шектеулері

Бұл құрылымның негізгі артықшылығы — қарапайымдылығы. Алайда тауар ассортименті мен нарықтар көлемі ұлғайған сайын, функционалдық үлгі біртіндеп тиімділігін төмендетуі мүмкін: үйлестіру күрделенеді, ал шешім қабылдау баяулауы ықтимал.