Қазақша рефераттар

Халықаралық экономикалық қатынастар жүйесіндегі халықаралық сауда теориялары

Мазмұны

1-тарау. Қазіргі нарықтық экономикадағы халықаралық сауда

  • 1.1. Халықаралық экономикалық қатынастар жүйесіндегі халықаралық сауда теориялары 6
  • 1.2. Дүниежүзілік сауданың қазіргі кездегі түрлері және құрылымы 13
  • 1.3. Тарифтер мен сауда жөніндегі бас келісім (ГАТТ). Бүкілдүниежүзілік сауда ұйымы (БСҰ) 15

2-тарау. Қазақстанның халықаралық саудадағы орны мен рөлі

  • 2.1. Қазақстан Республикасының сыртқы сауда айналымы 19
  • 2.2. Қазақстан Республикасының экспорттық және импорттық көрсеткіштері 23
  • 2.3. Қазақстан Республикасының БСҰ-ға кіру мәселесі 26
  • 2.4. Қазақстанның халықаралық сауда индикаторы бойынша көрсеткіштері 27
  • Қорытынды 30
  • Пайдаланылған әдебиеттер 32

Кіріспе

Әлемдік экономикадағы құрылымдық өзгерістер жаһандану үдерісінің жеделдеуіне қолайлы жағдай жасап, елдердің дамуына әсер ететін факторлар мен талаптарды түбегейлі өзгертті. Бұл құбылыс ұлттық үлестің салыстырмалы қысқаруына және ұлтаралық өзара тәуелділіктің күшеюіне алып келді.

Тауарды түпкі тұтынушыға дейін жеткізу барысында туындайтын шығындардың жиынтығы айналыс саласындағы қосымша өндірістік шығындар ретінде қарастырылады. Нарықтық экономика жағдайында сауданың негізгі үш түрі айқындалады: көтерме, бөлшек және сыртқы сауда. Бөлшек саудада тауарлар тікелей халыққа, яғни тұтынушыға сатылады, ал көтерме саудада кәсіпорындар мен компаниялар бір-біріне ірі көлемде тауар өткізеді.

Экспорт

Елден шетке шығарылатын тауарлар мен қызметтер.

Импорт

Елге сырттан әкелінетін тауарлар мен қызметтер.

Сауда балансы

Экспорт импорттан асып түссе — активті, ал импорт экспорттан басым болса — пассивті.

Қазіргі кезеңде, әсіресе болашақта, елдің тағдырын айқындайтын негізгі күштердің бірі — әлемдік нарық. Халықаралық экономикалық қатынастардың ішіндегі ең дамыған түрі сауда болғандықтан, әлемдік өзара байланыстардың шамамен 80%-ын сауда қатынастары құрайды. Халықаралық сауданың қарқынды дамуы ұлттық экономиканы басқару мен дамытудың дәстүрлі тәсілдеріне елеулі өзгерістер енгізіп отыр.

Осы жұмыстың мақсаты — халықаралық сауда теорияларын қарастыру және Қазақстанның халықаралық саудамен байланысын талдау. Қазақстанның егемен мемлекет ретінде орнығуы барысында халықаралық экономикалық қатынастарды зерттеу және оқыту мәселесі өзекті бағытқа айналды.

Сауда қатынастары елдер арасында ғана емес, көбіне олардың азаматтары мен кәсіпорындары деңгейінде жүзеге асады. Бір тарап үшін артық немесе қажетсіз өнім екінші тарап үшін қажетті болуы мүмкін; осының нәтижесінде айырбас екі жаққа да тиімді болады.

Міндеттер

  • Халықаралық сауданың мәнін анықтау.
  • Халықаралық сауданың дамуы жөніндегі классикалық теорияларды зерттеу.
  • Халықаралық сауданың түрлері мен құрылымын қарастыру.
  • Халықаралық сауда ұйымдарын сипаттау.
  • Қазақстанның халықаралық сауда ұйымдарына кіру мәселелерін талдау.
  • Қазақстанның сыртқы сауда айналымын, экспорт-импорт көрсеткіштерін және халықаралық сауда индикаторы бойынша деректерін қарастыру.

Жұмыстың құрылымы

Жұмыс 2 тараудан, 7 тақырыпшадан және қорытынды бөлімнен тұрады. Бірінші тарауда халықаралық сауда теориялары, дүниежүзілік сауданың қазіргі түрлері мен құрылымы, сондай-ақ ГАТТ және БСҰ мәселелері қарастырылады. Екінші тарауда Қазақстан Республикасының сыртқы сауда айналымы, экспорттық және импорттық көрсеткіштері, Қазақстанның БСҰ-ға кіру мәселесі және халықаралық сауда индикаторлары талданады.

Негізгі ұғым

Халықаралық сауда — әртүрлі мемлекеттердің ұлттық шаруашылықтары арасында жүретін тауарлар мен қызметтердің айырбасы. Оның негізі — халықаралық еңбек бөлінісі. Еңбек бөлінісі елдердің мамандануын сақтап, өндіріс пен ғылыми-техникалық қызмет нәтижелерін өзара айырбастауға жағдай жасайды; бұл, өз кезегінде, халықаралық сауданың дамуын күшейтеді.

Жаһандану Халықаралық еңбек бөлінісі Экспорт Импорт Сауда балансы ГАТТ БСҰ

Ескерту: бастапқы материалда жұмыстың жалпы көлемі 32 бет екені көрсетілген.