Станок - тербегіштің жетегі сәйкесінше
Жетектердің жіктелуі
Жетектер бірнеше белгі бойынша классификацияланады:
Энергия түрі бойынша
- механикалық;
- гидравликалық;
- пневматикалық.
Қызмет ететін ұңғымалар саны бойынша
- жеке;
- топтық.
Алғашқы қозғалтқыш типі бойынша
Станок-тербегіш (СТ): мақсаты және жұмыс принципі
Станок-тербегіш ұңғымаға түсірілетін штангалы тереңдік сораптың жеке жетегі болып саналады. Ол штанга колоннасымен иілгіш механикалық байланыс арқылы қосылады.
Конструкциялық тұрғыдан алғанда, станок-тербегіш — алғашқы қозғалтқыштың айналмалы қозғалысын штанга колоннасының ілгері-кейінді қозғалысына түрлендіретін төрт звенолы механизм.
Күшті беру тізбегі (қысқаша)
- 1 Электрқозғалтқыштан айналу моменті сына белбеулі беріліс арқылы редуктордың жетекші білігіне беріледі.
- 2 Әрі қарай момент редуктордың жетектелінуші білігіне өтеді.
- 3 Жетектелінуші білікте қарсы салмақтары бар кривошип бекітіледі.
- 4 Кривошип шатун және траверса арқылы тіректе тербелетін балансирмен байланысады.
- 5 Балансирдің алдыңғы иығында қанаттық ілмек орнатылатын қайырмалы головка болады.
Сериялық станок-тербегіштің құрылғысы ГОСТ 5866-76 талаптарына сәйкес сипатталады.
Негізгі тораптар мен олардың қызметі
Рама
Рама станок-тербегіштің барлық жабдығын орнатуға арналған. Ол профильді прокаттан жасалған екі полозьеден тұрады, поперечниктермен қосылады және редуктор астына арнайы тіреумен жабдықталады. Фундаментке бекітуге арналған тесіктері бар.
Стойка
Стойка балансирге тірек болады. Ол төрт қырлы пирамида түрінде профильді прокаттан жасалады. Аяқтары поперечиналармен біріктіріледі: төменгі бөлігі рамаға дәнекерлеу арқылы немесе блоктармен бекітіледі, жоғарғы бөлігінде балансир осін екі скоба арқылы бекітуге арналған плита орналасады.
Балансир
Балансир штанга колоннасына ілгері-кейінді қозғалысты беруге арналған. Ол екітаврлы профильден жасалады және бір балкалы немесе екі балкалы конструкцияда орындалады. Ұңғыма жағы бұрушы головкамен аяқталады.
Балансир тірегі (ось және подшипниктер)
Балансир тірегі — ось. Оның екі ұшы шойын корпуста орналасқан сфералық роликті подшипниктерге орнатылады. Осьтің квадрат қималы ортаңғы бөлігіне планка пісіріліп, сол арқылы тірек болттармен балансирге қосылады.
Траверса
Траверса кривошипті-шатунды механизм мен балансир арасындағы байланыстырушы звено қызметін атқарады. Ол профильді прокаттан жасалған түзу балка түрінде орындалады және балансирге сфералық роликті подшипниктер арқылы шарнирлі бекітіледі.
Шатун
Шатун — ұштарында арнайы головкалары бар құбырлық дайындама. Жоғарғы головка арқылы шатун саусақпен траверсаға қосылады, ал төменгі жағында саусақ және сфералық подшипник арқылы кривошиппен жалғанады.
Кривошип және қарсы салмақтар
Кривошип — редуктор білігінің айналмалы қозғалысын штанга колоннасының ілгері-кейінді қозғалысына түрлендіретін кривошипті-шатунды механизмнің негізгі элементі. Ол шатундарды бекітуге арналған тесіктері бар тікбұрышты пластина түрінде жасалады. Қарсы салмақтарды орнату және орын ауыстыру үшін ойықтар қарастырылған.
Қанаттық ілмек
Қанаттық ілмек штанга колоннасы мен балансир арасындағы иілгіш звено болып табылады. Ол қанат қысқыштарының төлкелерімен бөлінген жоғарғы және төменгі екі траверсадан тұрады. Жоғарғы траверсада жылтырлатылған штокты бекіту түйіні орналасады. Траверсаларды динамографтарды орнату үшін винттермен жылжытуға болады.
Сына белбеулі беріліс және тежеуіш
Белбеулі беріліс
СТ-дің сына белбеулі берілісінде О, А, Б, В, Г типті сына белбеулерді қолдану қарастырылады. Белбеудің дұрыс типін таңдау берілістің ұзақ мерзімді жұмысын қамтамасыз етеді. Шкивтер конустық өңдеу және гайкамен бекітілетін конустық төлке есебінен тез ауысымды етіп орындалады.
Қозғалтқышқа арналған бұрушы жылжымалар
Бұрушы жылжымалар көлбеу қалпында бекітілетін қозғалтқышқа арналған рама қызметін атқарады. Бұл біліктер осьтері арасындағы арақашықтықты өзгертуге және белбеулердің тартылуын қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.
Тежеуіш
Екі қалыпты (екі колодкалы) тежеуіш конструкциясы тежеуіш барабанында бекітіледі және жерүсті винт арқылы іске қосылады. Қауіпсіздік мақсатында тежеуіш тұтқасы станок-тербегіш рамасының шетіне шығарылған.
Электрқозғалтқыш және жұмыс режимдері
Станок-тербегіштің жетегі ретінде қысқа тұйықталған роторы бар, суық пен мұзға төзімді орындалудағы үш фазалы асинхронды электрқозғалтқыш қолданылады. Іске қосу және максимал моменттердің еселігі, тиісінше, 1,8–2,0 және 2,2–2,5 аралығында болады. Негізгі синхронды айналу жиілігі — 1500 айн/мин.
Штанга ілмегінің қажетті жүріс санын алу үшін 750 немесе 1000 айн/мин жиілікті АОП сериялы электрқозғалтқышты қолдануға болады.
Балансирсіз жетектер: негізгі идея және артықшылықтар
Тербелетін негізгі балансирі бар классикалық жетектен бөлек, Ресейде және шетелде балансирсіз жетектердің бірнеше конструкциясы әзірленген. Олардың басты артықшылықтары:
- Габариттің кішіреюі және орналастырудың жеңілдеуі
- Қызмет көрсету талаптарының жақсаруы
- Металл сыйымдылығының төмендеуі
- Транспортабельдіктің артуы және монтаж мүмкіндігінің жақсаруы
Балансирсіз СТ-дің принциптік ерекшелігі — тербелетін балансирдің болмауы.
Балансирсіз механикалық жетектің мысалы
Бұл конструкция жоғарғы бөлігінде екілік шынжырлы дөңгелек пен роликті шынжырлар орналасқан тіректі жебеден тұрады. Шынжырлардың ұштары траверсаға бекітіледі, ал траверсаға шатундар жалғанады. Редуктор электрқозғалтқыштан жетектеледі. Редуктордың жетекші білігінде шатундарды бекітуге арналған тесіктері бар V-тәрізді элемент орнатылады, ал диск шеңбері бойына қарсы салмақтар бекітіледі.
Шетелдік шешімдердің бірі
Кейбір үлгілер ұңғыма сағасында орнатылатын болат фермадан тұрады. Ферманың жоғарғы алаңына шығу білігінде шкиві бар реверсивті редукторы орнатылған жетекші қозғалтқыш қойылады. Шкив арқылы бір жағынан теңгергіш жүк, екінші жағынан штангалы қанат жалғанады. Ферма рельстерге орнатылып, жерасты жөндеу кезінде сырғып шетке жылжи алады. Реверсивті редуктор пультпен басқарылады: жылтырлатылған шток шеткі қалыпқа жеткенде, пульт айналу бағытын өзгерту командасын береді.
АҚШ-тағы бір үлгінің сипаттамалары
- Жүріс ұзындығы
- 10,2 м-ге дейін
- Жүк көтергіштік
- 157 кН-ға дейін
- Жүрістер саны
- 2 мин⁻¹-ге дейін
- Қуаты
- 30 кВт-қа дейін
Штангалы сораптың гидравликалық жетегі
Шетелде штангалы сораптардың гидравликалық жетектері кең қолданылады. Мұндай жүйе, әдетте, көтергіш цилиндрден, теңгергіш цилиндрден және оларды байланыстыратын май желілерінен тұрады. Гидравликалық күштік бөлік сорап пен орналастырғыш құрылғыдан құралады.
Жұмыс циклі (қадамдап)
- 1 Сорап көтергіш цилиндрге май айдайды, нәтижесінде поршень жоғары жылжып, штанга колоннасы көтеріледі.
- 2 Жоғарғы қалыпта орналастырғыш құрылғы іске қосылып, поршень астындағы қуысынан май ағызылып шығарылады.
- 3 Цилиндр төмен жүргенде, майдың поршень асты қуыстар арасында өтуі арқылы жүйе теңгеріледі және цилиндр поршенінің қайта көтерілуі қамтамасыз етіледі.
- 4 Жоғары жүргенде кері процесс орын алады: май поршень үсті қуысынан поршень асты қуысына ауысып, поршеньнің жоғары орын ауыстыруына көмектеседі.