Қазақша рефераттар

Серверлік қосымшалардың программалау құралдары

Intranet-қосымшаларды жүргізу және өңдеу құралдары

Intranet-қосымшаларды жүргізу, эксплуатациялау және өңдеу үшін қолданылатын құралдар бірнеше негізгі топқа бөлінеді. Бұл топтау Intranet ортасында қызметтің тұрақтылығын, кеңею мүмкіндігін және қауіпсіздігін қамтамасыз етуге көмектеседі.

Run-time құралдары

Жүйенің жұмыс істеуі кезінде қажет компоненттер.

Инструментальды өңдеу құралдары

Контент пен қосымшаларды жасауға арналған құралдар.

Әкімшілік құралдар

Бақылау, есепке алу, баптау және қауіпсіздік басқаруы.

Run-time құралдары

Run-time құралдары Intranet-қосымшалардың орындалуын, клиент пен сервердің өзара әрекеттесуін және ақпараттық ресурстарға қолжетімділікті қамтамасыз етеді.

Негізгі құрамдастар

  • Навигация және қарау бағдарламалары (браузерлер).
  • Клиенттік қосымшалар және кеңейтулер.
  • Web-серверлердің бағдарламалық жабдықталуы.
  • Серверлік қосымшалар және кеңейтулер.
  • Ақпаратты іздеу құралдары.
  • Internet-серверлердің бағдарламалық жабдықталуы (қажет сервистер үшін).
  • Қауіпсіздік құралдары.

Браузердің рөлі

Навигация және қарау бағдарламалары гипермәтін мен гипермедианы интерпретациялайды, диалог логикасын ұйымдастырады, клиенттік кеңейтулерді іске қосады және серверлік қосымшаларға енгізілетін деректерді жіберуді қамтамасыз етеді.

Браузер құрамында мобильді кодты орындауға арналған интерпретатор болуы мүмкін және ол әртүрлі ақпараттық ресурстар үшін біріздендірілген интерфейс қызметін атқарады.

Клиенттік қосымшалар мен кеңейтулер

Клиенттік қосымшалар табиғаты әртүрлі болуы мүмкін: гипермәтін, гипермедиа немесе аралас контент. Қосымша функционалдылық төмендегілер арқылы іске асады:

  • JavaScript немесе VBScript тілдеріндегі сценарийлер.
  • Мобильді Java-апплеттер.
  • Helper-бағдарламалар (мәтіндік редакторлар, электрондық кестелер және файл түріне байланысты басқа қолданбалар).
  • Клиенттік кеңейтулер (ActiveX және Plug-in).

Web-сервер және серверлік қосымшалар

Web-сервердің бағдарламалық жабдықталуы гипермәтін, гипермедиа және сұраныс бойынша басқа файлдарды жеткізеді, серверлік қосымшаларды іске қосады және мәліметтер базасы серверлері мен файл-серверлерімен байланыс орнатады.

Серверлік қосымшалар — Web-серверде орындалатын, интерпретацияланатын жүктелетін модульдер (қызметтік логика мен деректерді өңдеу осы деңгейде орындалады).

Ақпаратты іздеу

Ақпаратты іздеу құралдары Intranet ішінде іздеу шарттарына сай деректерді табуға көмектеседі. Бұл үшін іздеу машиналары және құжаттарды толықмәтіндік индекстеу мен басқару құралдары қолданылады.

Қауіпсіздік құралдары

Қауіпсіздік компоненттері Internet-сервер бағдарламалық жабдығына кіріктірілуі немесе бөлек модульдер ретінде қосылуы мүмкін. Жиі кездесетін шешімдер: Firewall және Proxy-серверлер (әртүрлі деңгейдегі сүзгілеуді орындайтын кешендер).

Internet-сервистерді қолдау

Internet-серверлердің бағдарламалық жабдықталуы файлдарды тасымалдауға арналған FTP-қызметін, жаңалықтарға қолжетімділікті және электрондық поштаны пайдалануды қамтамасыз етеді (ұйым ішіндегі қажетті инфрақұрылымға байланысты).

Intranet-қосымшаларды өңдеудің инструментальды құралдары

Өңдеу құралдары контентті дайындаудан бастап клиенттік және серверлік логиканы жазуға дейінгі барлық кезеңді қамтиды. Олар әртүрлі типтегі материалдармен жұмыс істеуге және кеңейтулерді жасауға мүмкіндік береді.

Гипермәтін және графика

  • Гипермәтін редакторлары (HTML: кодпен немесе WYSIWYG режимінде).
  • Графикалық редакторлар.
  • Бейне конверторлары (формат, өлшем, түс, эффектілер).
  • Бейне карталарын белгілеу (image map) құралдары.

Мультимедиа және 3D

  • Мультимедиа құралдары (аудио, анимация, видео).
  • Виртуалды шынайылық генерациясының құралдары (3D-сцена, VRML басқаруы).

Мультимедиа файлдары көбінесе клиенттік кеңейтулер және helper-бағдарламалар арқылы орындалады.

Бағдарламалау құралдары

  • Клиенттік қосымшаларды программалау жүйелері (Java, JavaScript, VBScript).
  • Серверлік қосымшаларды программалау құралдары (C/C++, Visual Basic, Java және т.б.).
  • Командалар интерпретаторлары (UNIX shell, REXX және т.б.).
  • Интерпретаторлар мен компиляторлар (JavaScript, VBScript, Perl).
  • Кеңейтулерді жасау құралдары (ActiveX және Plug-in механизмдері, кітапханалар және интерфейстер).

Көптеген өнімдер визуалды программалау мүмкіндіктерін ұсынады, бұл әзірлеу жылдамдығын арттырады.

Image map құралдарының маңызы

Бейне карталарын белгілеу құралдары кескінді бөліктерге бөлуге және әр бөлікке жеке гиперсілтеме тағайындауға мүмкіндік береді. Көп жағдайда бұл функция графикалық редакторлардың ішіне кіріктіріледі.

Әкімшілік құралдары

Әкімшілік құралдары, әдетте, Web-сервердің бағдарламалық жабдықталуының құрамында беріледі. Олар Internet-сервистерді мониторингтеу және іске қосу, сервер күйін бақылау, қауіпсіздік жүйелерін баптау, гипермәтіндік құрылымдағы байланыстардың дұрыстығын тексеру және серверді пайдалану есебін жүргізу үшін қолданылады.

Құжаттарды қарау және жариялаудың дәстүрлі сызбасы

Бастапқыда Intranet технологиясы құжаттарды жариялау және ақпаратқа қолжетімділікті жеңілдету мақсатында қолданылды. Бұл сызбада клиент (браузер) пайдаланушы интерфейсінің функцияларын атқарып, HTTP сервисі арқылы Intranet ресурстарына қол жеткізуді қамтамасыз етеді.

Гипермәтін деректер базасы

Гипермәтіннің деректер базасы — HTML форматындағы мәтіндік файлдар, оларға байланыстырылған графика және басқа да ресурстар сақталатын файлдық жүйенің бөлігі.

Клиенттің типтік функциялары

Клиент HTML мәтінін талдап, экранда дұрыс көрсетуді қамтамасыз етеді және сервермен ақпарат алмасуды орындайды. Сервер командалары бойынша клиент GIF, JPEG, MPEG, PostScript форматтарымен жұмыс істеуге арналған қосымша helper-бағдарламаларды іске қоса алады.

Сондай-ақ гипермәтінге диалог логикасын кеңейтетін (PL) және қарапайым өңдеуді іске асыратын (BL) JavaScript немесе VBScript сценарийлері енгізілуі мүмкін.

Web-клиенттің басқа серверлермен өзара байланысы

Қазіргі www-браузерлер әртүрлі типтегі серверлермен жұмыс істей алады және FTP, Gopher, электрондық пошта, жаңалықтар, қашықтан қолжетімділік секілді қызметтерді қолдайды. Бұл мүмкіндіктер URL құрамында көрсетілетін ену әдісіне (протоколға) сүйенеді.

Көпхаттамалы қолдау: ену әдістері

Ену сызбасы Ену сипаттамасы
http Гипермәтінді беру хаттамасы
ftp Файлдарды беру хаттамасы
gopher Gopher хаттамасы
mailto Электрондық пошта адресі
news, nntp Жаңалықтар
telnet Telnet сеансы
wais WAIS хаттамасы сервері
file Компьютердегі файл аты

Кесте: Қазіргі кезде қолданылатын серверлердің әртүрлі түрлері және оларға сәйкес ену сызбалары.

Неліктен бұл маңызды?

Intranet технологиясының көпхаттамалы мүмкіндіктері оның кең ауқымды қызметтерді біріктіру қабілетін анықтайды: офистік қосымшаларға, соның ішінде электрондық пошта мен файл-серверлерге қолжетімділік, сондай-ақ Intranet арқылы Internet ресурстары мен қызметтеріне шығу.

Бұған қоса, Intranet ортасына жаңалықтар сервистерінің, FTP-архивтердің және іздеу қызметтерінің функционалдылығын көшіруге мүмкіндік береді.