Психологиялық қызмет міндеттері
Мектептегі психологиялық қызметке әлеуметтік сұранысты дұрыс қалыптастыру
Мектептегі психологиялық қызметке қатысты дұрыс әлеуметтік сұраныс қалыптастырудың басты міндеті — педагогикалық ұжым, оқушылар және ата-аналар арасында психологиялық ағартуды жүйелі жүргізу. Бұл үдеріс сұраныс иелерін психолог жұмысының түрлері мен бағыттарымен, сондай-ақ олардың құқықтары мен міндеттерімен таныстыруды қамтиды. Сонымен бірге, бүкіл педагогикалық ұжымды психологиялық қызметтің жұмыс стратегияларын әзірлеуге тарту маңызды.
Психологиялық қызметтің негізгі міндеттері
Жас ерекшелігіне сай дамуды қолдау
Баланың жас ерекшелігіне сәйкес тұлғалық және интеллектуалдық дамуына жағдай жасап, өзін-өзі тәрбиелеу және өзін-өзі дамыту қабілеттерін қалыптастыруына ықпал ету.
Жеке қарым-қатынасты қамтамасыз ету
Психологиялық-педагогикалық зерттеу нәтижелеріне сүйене отырып, әр балаға жеке тәсілді іске асыру және қолдау көрсету.
Ауытқулардың алдын алу және түзету
Баланың интеллектуалдық және тұлғалық дамуындағы ауытқуларды еңсеруге көмектесу және олардың алдын алу жұмыстарын жүйелі ұйымдастыру.
Қазіргі ахуал: өзектілік пен жүйелік кедергілер
Соңғы онжылдықта мектептерге психолог пен әлеуметтік педагог қызметтерінің енгізілуі білім саласындағы өзекті мәселелерді шешуде маңызды рөл атқаратынын уақыттың өзі дәлелдеді. Дегенмен, облыс және қала деңгейінде жиналған кешенді деректерді талдау бірқатар күрделі кедергілерді көрсетеді.
Негізгі проблемалар
-
Мамандардың кәсіби даярлығы: психологтардың 62%-ында, әлеуметтік педагогтардың 100%-ында арнайы мамандықтың болмауы.
-
Отандық, жергілікті халықтың және оқушылардың психологиялық ерекшеліктеріне бейімделген әдебиеттердің аздығы, соның ішінде ана тіліндегі материалдардың мардымсыз болуы.
-
Аудандық және қалалық білім және спорт бөлімдерінде әдістемелік жетекшілердің сала маманы болмауы.
-
Көптеген мектептерде психолог кабинеттерінің жоқтығы, бұл қызметтің толыққанды жүруіне тікелей әсер етеді.
Мониторинг нәтижелері: мамандардың басты қиыншылықтары
2005 оқу-әдістемелік жылында педагогика-психология кафедрасы ұйымдастырған 7 біліктілікті арттыру курсы мен 4 тақырыптық семинар аясында жүргізілген мониторингтік сауалнама және пікірлесулер нәтижесінде облыс психологтары мен әлеуметтік педагогтарының негізгі қиыншылықтары айқындалды.
-
1
Әдістемелік құралдардың тапшылығы
Отандық әдістемелік құралдардың аздығы, соның ішінде ана тіліндегі материалдардың жеткіліксіздігі.
-
2
Кәсіби байланыс құрудың қиындығы
Аудан және ауыл мектептерінде көбіне бір ғана маман жұмыс істейтіндіктен, әріптестермен тұрақты кәсіби байланыс орнату қиын.
-
3
Психодиагностика және талдау
Психодиагностикалық әдістемелерді дұрыс қолдану, нәтижелерін өңдеу және талдау дағдыларының жеткіліксіздігі.
-
4
Түзету жұмыстарын ұйымдастыру
Түзету-дамыту шараларын тиімді жоспарлау және іске асыруда тәжірибелік қиыншылықтардың болуы.
-
5
Материалдық-ұйымдастырушылық жағдайдың жеткіліксіздігі
Қызмет бағыттарын толық іске асыру үшін жағдайдың болмауы: кабинет жоқ болған жағдайда, психологиялық қызметтің маңызды бағыты — кеңес беру — толық жүзеге аспайды.
Шешім бағыты: инновациялық портал және кәсіби қауымдастық
Аталған қиыншылықтар мен кедергілерді ескере отырып, БҚОПКБА және ҚДИ педагогика-психология кафедрасы жанынан құрылған инновациялық порталдың жұмыс бағыттары айқындалды. Мектеп психологтарының қажеттіліктері мен сұраныстарына сүйене отырып, олардың өз өтініштері негізінде облыстық психологтар мен әлеуметтік педагогтар қауымдастығы (Ассоциация) құрылды.
Порталдың құрылуына түрткі болған факторлар
-
Облыстық психологтар мен әлеуметтік педагогтар ассоциациясының ұсыныстары.
-
Әдістемелік қолдау мен кәсіби өзара әрекеттестікті күшейту қажеттілігі.
Инновациялық портал жұмысының мақсаты
Облыс мектептеріндегі психологиялық және әлеуметтік қызметті жандандыру үшін уақтылы әдістемелік көмек көрсету, мамандардың кәсіби шеберлігін, құзыреттілігін және мәртебесін арттыруға бағытталған алуан түрлі шараларды ұйымдастыру және өткізу.