Қазақстан Республикасында Білім беруді дамытудың 2005 - 2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасында

12 жылдық білім беруге көшу: қоғам өзгерісі мен мектеп міндеті

Қазіргі таңда республикада 12 жылдық білім беруге көшу кезеңінде қоғам дамуында орын алып отырған әлеуметтік-экономикалық түбірлі өзгерістер, жаңа бастамалар және мектептің жалпы білімнен таңдаулы білімге бет бұруы оқу үдерісін қайта қарауды талап етеді. Болашақ жасөспірімдерді ғылыми-техникалық прогресс талабына сай тәрбиелеу үшін оқу мақсаты, мазмұны, түрлері мен әдістері жаңартылып, тәрбие үдерісіне жүйелі өзгерістер енгізілуі қажет.

Нені жаңарту керек?

Оқу мақсаты
Мазмұн
Оқыту түрлері мен әдістері
Тәрбие жұмысының ұйымдастырылуы

Неге маңызды?

Білім беру сапасы оқушының тұлғалық дамуына, дербес таңдауына және заманауи қоғамда әрекет ете алуына тікелей әсер етеді. Осы себепті мектеп оқытуды ғана емес, тәрбиені де біртұтас жүйе ретінде қарастыруы тиіс.

Тәрбие мен білім: бір мақсатқа тоғысқан қос тірек

Тәрбие мен білім — егіз ұғым. Бұл екеуі бір арнада, бір мақсатта әрекеттескенде ғана нақты әрі орнықты нәтиже береді. Ғылыми негіздерге сүйенсек, адам тәрбиесінің методологиясын шартты түрде екі бағытқа бөлуге болады:

1) Биологиялық индивид деңгейі

Оқушының жас ерекшелігі, табиғи қабілеті, денсаулығы мен психофизиологиялық мүмкіндіктері ескеріледі.

2) Сананы жетілдіру сатысы

Құндылықтар, ойлау мәдениеті, жауапкершілік, өздігінен білім алу және әлеуметтік ортада тиімді әрекет ету дағдылары дамытылады.

Бұл екі бағыттың үйлесімі оқушының тұлғалық өсуін жеделдетіп, оқу жетістігін тұрақтандырады.

Мемлекеттік бағдарлама және цифрлық оқу ресурстары

Қазақстан Республикасында білім беруді дамытудың 2005–2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасында қазіргі заманғы электронды оқулық басылымдарын әзірлеу, жалпы білім беретін мектептің негізгі пәндері бойынша электрондық оқулықтардың таралымын ұйымдастыру және оларды дәстүрлі оқыту құралдарымен кіріктіру қажеттігі атап көрсетілген.

Әзірлеу

Заманауи электронды оқулықтарды дайындау

Тарату

Негізгі пәндер бойынша қолжетімділікті кеңейту

Кіріктіру

Дәстүрлі құралдармен үйлестіріп қолдану

Кезең-кезеңімен енгізу

12 жылдық білім беруге көшу біртіндеп жүзеге асырылады. Бағдарламада 2008–2009 оқу жылынан бастап 1-сынып оқушылары жаңа оқу бағдарламасы бойынша оқи бастайтыны көрсетілген.

12 жылдық білім берудегі оқушы қызметінің мақсаттары

Жаңа модельде оқушының оқу әрекеті тек білімді меңгерумен шектелмей, дербестік пен құзыреттілікті қалыптастыруға бағытталады. Негізгі мақсаттар:

Жеке білім беру траекториясын құру

Оқу материалын меңгеру деңгейін және қарқынын ескеріп, берілген мүмкіндікті тиімді пайдалану.
Әрекет ету тәсілдерін меңгеру

Оқу және әлеуметтік құзыреттіліктің құрамдас бөлігі ретінде әдістерді, тәсілдерді және біліктілікті игеру.
Оқу жағдайларын шешуге арналған дағдыларды кіріктіру

Оқу тапсырмаларын орындауға және құзыреттіліктің қалыптасуына бағытталған әдістер мен тәсілдерді, білік пен дағдыларды ұштастыру.
Ақпараттық білім беру ортасын тиімді пайдалану

Оқулықтар, оқу-әдістемелік әдебиеттер, мультимедиалық бағдарламалар, қашықтан оқыту технологиялары, интернет ресурстары сияқты мүмкіндіктерді қолдана отырып, білім мазмұнын меңгеру және оны жеке білімдік капиталға айналдыру.