Қазақша рефераттар

Экономиканың дамуына дағдарыстың тигізетін әсері

Мазмұны

  • Кіріспе
  • 1. Экономикалық дағдарыс: мәні, түрлері, себептері
    • 1.1. Әлеуметтік-экономикалық дамудың дағдарыстары
    • 1.2. Экономикалық дағдарыстың пайда болу көздері
  • 2. Экономиканың дамуына дағдарыстың тигізетін әсері
    • 2.1. Дағдарыстан кейінгі елдің дамуын қамтамасыз ету
  • 3. Дүниежүзілік дағдарыс салдарынан экономиканы шығару жолдары
    • 3.1. Әлемдегі қаржылық дағдарыс
  • Қорытынды
  • Пайдаланылған әдебиеттер тізімі

Кіріспе

Курстық жұмыс: 32 бет

Қаржы терминінің мәні маңызды. Біріншіден, ол қаржы құқығының қолданылу аясын анықтауға көмектеседі. Екіншіден, пәні ақша қатынастары болып табылатын өзге аралас құқық салаларынан осы саланы айқындап, ажыратуға мүмкіндік береді.

Қаржылық-құқықтық реттеудің ерекшелігі

Ақша қатынастарының қаржылық-құқықтық реттелуі заңи тұрғыдан императивті сипатымен, ал әлеуметтік қырынан белгілі бір қатаңдығымен ерекшеленеді. Осындай реттеу арқылы мемлекет, мысалы, салық төлеушілердің қаражатын өз меншігіне алады, ақшаны пайдалану тәртібін белгілейді және басқа да міндетті талаптарды бекітеді.

Қаржы категориясының негізгі мағыналары

Қаржы категориясының үш мағынасын бөліп көрсетуге болады:

1) Кең мағына

Кең мағынада «қаржы» ұғымы кейде «ақша» ұғымының синонимі ретінде қолданылады. Мәселен, «мемлекеттің қаржысы тапшылыққа ұшырады» немесе «адамның қаржысы жетіспейді» дегенде, көбіне ақша тапшылығы меңзеледі. Кейбір экономистер осы көзқарасты ұстанып, қаржыны төмендегідей жіктейді:

  • азаматтардың қаржысы;
  • заңды тұлғалардың қаржысы;
  • мемлекеттік-аумақтық бірлестіктердің қаржысы;
  • мемлекет қаржысы.

Дегенмен, «қаржы» ұғымынан туындайтын «қаржы құқығы» категориясының дербес болуы қаржыны жай ғана ақшамен теңестіруге күмән тудырады.

2) Тар мағына

Осы тұрғыдан алғанда, қаржы ұғымы негізінен мемлекет пен заңды тұлғаларды қамтитын ақша қатынастарына қатысты қолданылады. Ақша қатынастарын «қаржыға» жатқызу екі критерийге сүйенеді:

  • субъектілері: мемлекет және заңды тұлғалар;
  • айқындалу аумағы: бөліну сатысы.

Заңды тұлғалардың мемлекеттік және мемлекеттік емес болуы, сондай-ақ ақша қорларының тиісінше жеке және мемлекеттік болуы мүмкіндігі қаржыны жеке және мемлекеттік деп бөлуге негіз болды. Жеке қаржы жеке меншік нысанындағы ақшаға, ал мемлекеттік қаржы мемлекеттік меншіктегі ақшаға байланысты.

3) Арнаулы мағына

Арнаулы мағынада қаржы — қоғамдық өнімді бөлу процесінде қалыптасатын мемлекеттік ақша, яғни ақша қорларымен байланысты қатынастар.

Ғылыми көзқарас: Поль Мари Годме

Француз ғалымы Поль Мари Годме қаржы құқығының ауқымына тек мемлекеттік қаржы жатады деп есептейді. Оның пікірінше, жекелеген тұлғаларға немесе жеке бірлестіктерге тиесілі құндылықтар (ақша, ақша міндеттемелері және өзге активтер) жеке қаржыға жатады да, оларды басқару жеке құқық нормалары арқылы жүзеге асырылады.

Сонымен қатар, ол мемлекеттік және жеке қаржының негізгі айырмашылығын былайша түсіндіреді: жеке қаржының жай-күйі мен өсуі нарықтық экономиканың заңдарына тәуелді, ал мемлекеттік қаржының жай-күйі мен өсуі мемлекеттің шешімдерімен және жария биліктің іс-әрекеттерімен айқындалады.

Ескерту: Бұл мәтін кіріспе бөлімнің мазмұнына негізделіп өңделді және тілдік-стильдік тұрғыдан түзетілді.