Қазақстан Республикасының Ә. Қастеев атындағы өнер музейі 1935 жылы құрылды
Қазақстан өнерінің ірі қазынасы
Қазақстан Республикасының Ә. Қастеев атындағы өнер музейі 1935 жылы құрылды. Мұражай қорында Қазақстан, Ресей, Еуропа, Шығыс және Батыс елдерінің өнер туындылары жинақталған 21 500-ге жуық экспонат бар.
Музей Т. Г. Шевченко атындағы Қазақ көркемсурет галереясы мен Республикалық қолөнер музейінің негізінде ұйымдастырылды. Көрермендер үшін музей 1976 жылы ашылды, ал 1984 жылы оған Қазақ КСР-інің Халық суретшісі Әбілхан Қастеевтің есімі берілді.
Қордың негізгі бағыттары
- Қазақстан бейнелеу өнерінің ерте және қазіргі кезеңдегі шығармалары
- Кеңес кезеңіндегі өнер туындылары
- XVII–XX ғасырлар басындағы орыс өнері
- XVI–XX ғасырлардағы Батыс Еуропа өнері
- Үнді, Қытай, Жапон сәндік-қолданбалы өнері
Инфрақұрылым және сәулет
Музей қарамағында кескіндеме, графика, мүсін, металл және жұмсақ материалдарды өңдеуге арналған шеберханалар, қор сақтау бөлмелері, кино және фотозертханалар, сондай-ақ компьютерлік орталық жұмыс істейді.
Э. Кузнецов, О. Наумов және В. Новиков жобалаған ғимарат өзінің негізгі композициялық шешімімен қалалық сәулеттік кеңістікте ерекше көркем нысанға айналды. Көрме залдары музейдің 2-ші және 3-ші қабаттарында орналасқан.
Лектория және мәдени бағдарламалар
250 орындық лектория залында түрлі-түсті слайдтар мен бейнефильмдер қолданылып, классикалық және қазіргі әлем өнері тарихынан дәрістер оқылады. Сонымен бірге баспасөз мәжілістері, музыкалық кештер және суретшілермен кездесулер өткізіледі.
Музей Халықаралық музейлер кеңесінің (ICOM) мүшесі.
12 зал: экспозиция құрылымы
Экспозиция 12 залдан тұрады және Қазақстан, Батыс Еуропа, Ресей мен Шығыс елдерінің көркемөнер мәдениеті туралы тұтас әрі айқын түсінік береді.
1-зал — қазіргі Қазақстан мүсіні
Бұл зал қазіргі Қазақстанның мүсін өнеріне арналған. 1992 жылдан бастап Қазақстан мүсіншілерінің туындылары қойыла бастады. Экспозициядағы көптеген жұмыстар мұражай қорынан емес, авторлардың жеке меншігінен ұсынылған.
2-зал — Ә. Қастеев шығармашылығы
Экспозицияда “Шөп шабу”, “Бие сауу”, “Қалың малға сатылған қалыңдық”, “Жас Абай”, “Кенесары Қасымовтың портреті”, “Түрксіб” және басқа да шығармалар ұсынылған.
3-зал — Қазақстанның сәндік-қолданбалы өнері
XIX ғасырдың соңы мен XX ғасырды қамтитын қазақтың сәндік-қолданбалы өнері үлкен үш бөлімнен тұрады. Мұнда түскиіздер, тоқыма бұйымдары, кілем тоқу, ағаш, темір, тері, сүйек өңдеу, кесте өнері айқын көрінеді.
Халық шеберлері туындыларының негізгі қоры 1970 жылдардың басында жинақталды. Экспозицияда тақыр және түкті кілемдердің сан алуан түрі, сондай-ақ өңіржиек, шолпы секілді зергерлік бұйымдар көрсетіліп, көрмені мазмұндық тұрғыдан байытады.
4-зал — 1930–1950 жж. Қазақстан бейнелеу өнері
Бұл зал Қазақстан өнеріне арналған бірнеше бөлімнің бірі. Экспозицияда Н. Хлудов, Л. Леонтьев, И. Иткин, С. Калмыков сынды суретшілердің туындылары бар.
5-зал — 1950–1960 жж. Қазақстан бейнелеу өнері
Бұл бөлімде ұлттық бейнелеу өнері мектебінің қалыптасуына зор үлес қосқан А. Черкасин, К. Телжанов, Ә. Исмайлов, Х. Наурызбаев және басқа да авторлардың шығармалары қойылған.
6-зал — 1960–1980 жж. Қазақстан бейнелеу өнері
Залда С. Романов, А. Степанов, Ж. Шәрденов және өзге де суретшілердің еңбектері ұсынылған.
7-зал — қазіргі Қазақстан бейнелеу өнері
Бұл бөлім 1990 жылдан бүгінге дейінгі кезеңді қамтиды. Экспозицияда кескіндеме мен мүсін саласындағы жұмыстар ұсынылған: Ә. Сыдыханов, Б. Бапишев, А. Нода, Қ. Ибрагимов және басқалар.
8-зал — Қазақстан графикасы
Қазақстан графикасы — музей коллекциясының ең маңызды бөліктерінің бірі: қорда 6000 данаға жуық туынды бар. Ә. Қастеев, Х. Ходжиков, А. Исмайлова және басқа шеберлердің суреттері мен акварельдері шынайылығымен ерекшеленеді.
Е. Сидоркин, М. Қисамеддинов, И. Исабеков секілді суретшілердің еңбектері ұлттық рухани дамуды бейнелейтін көркем энциклопедия іспетті.
9-зал — XVIII–XX ғ. басындағы орыс өнері
Орыс өнері коллекциясы 1200-дей экспонаттан тұрады. Жинақтың негізі 1936 жылы қаланды.
10-зал — Батыс Еуропа өнері
Экспозицияда XVI–XIX ғасырлардағы Италия, Фландрия, Голландия, Германия және Франция мектептерінің туындылары қойылған. Батыс Еуропа қоры 750 шығармаға жуық.
Жинақтың негізін Қазақ мемлекеттік сурет галереясына Мемлекеттік Эрмитаж бен А. С. Пушкин атындағы бейнелеу өнері музейі берген еңбектер, сондай-ақ 1937 жылы жеке коллекционерлерден алынған туындылар құрады. Қорда Л. Камбиазо, Ф. Денис, А. Кейн, Г. Дюге секілді белгілі шеберлердің жұмыстары бар.
11-зал — Кеңес Одағы кезеңіндегі өнер
Кеңес дәуірі туындыларын жинау 1935 жылдан басталды. Бұл бөлімде әртүрлі мәнерде жазылған, шынайы бағыттан абстракцияға дейінгі стильдік ізденістерді танытатын жұмыстар ұсынылады.
Экспозицияда кескіндеме, мүсін, графика және қолданбалы өнер туындылары қамтылған.
12-зал — XVIII–XX ғғ. Шығыс халықтарының өнері
Шығыс халықтарының қолданбалы өнері қоры мыңға жуық экспонаттан тұрады. Жинақтың негізін 1936 және 1956 жылдары Мемлекеттік Шығыс халықтары өнері музейінен, А. С. Пушкин атындағы өнер музейінен және Мемлекеттік Эрмитаждан түскен туындылар құрады.
Қордың бір бөлігі жеке коллекционерлерден сатып алынған өнер туындыларымен толықтырылған.