Қазақша рефераттар

Өндірістік мақсаттарға арналған тауарларды сатып алу, пайдалану және сату ерекшеліктері туралы қазақша реферат

Өндірістік мақсаттарға арналған тауарлар: сатып алу, пайдалану және сату ерекшеліктері

Өндірістік мақсатқа арналған тауарлар — шикізат пен жартылай өңделген өнімдерден бастап, құрал-жабдықтар, станоктар, бөлшектер және аспаптарға дейінгі өңдеуші өнеркәсіптің әртүрлі салаларында шығарылатын өнімдердің кең ассортименті.

Мұндай тауарларға қатысты маркетингтік қызмет олардың өндірісі мен тұтыну сипатының ерекшеліктерімен, өткізу арналары мен тауар қозғалысын ұйымдастыру тәсілдерімен анықталады. Өндірістік тауарларды тұтынушылар — кәсіпорындар мен ұйымдар. Осы ұйымдардың маркетингтік қызметі өнеркәсіптік (индустриалдық) маркетинг деп аталады.

Қамтылатын тауарлар

Шикізат, материалдар, бөлшектер, жартылай өнімдер, құрал-жабдықтар, аспаптар және өзге де өндірістік ресурстар.

Тұтынушылар

Өнеркәсіптік, ауыл шаруашылығы кәсіпорындары, көтерме және бөлшек сауда ұйымдары, мемлекеттік және коммерциялық емес құрылымдар.

Маркетинг ерекшелігі

Техникалық талаптардың қатаңдығы, сатып алу процесінің күрделілігі, тікелей байланыс және сервистік талаптардың жоғары болуы.

Тұтынушы-ұйымдар нарығының негізгі топтары

Тұтынушы-ұйымдар нарығын үш негізгі топқа бөлуге болады:

  1. 1) Өндірістік мақсатқа арналған тауарлар нарығы

    Бұл топқа қазып шығарушы, тау-кен, металлургия, мұнай-химия және мұнай өңдеу, химия, тоқыма, машина жасау, жеңіл және тамақ өнеркәсібі, ауыл шаруашылығы, коммуналдық шаруашылық, тұрмыстық қызмет көрсету сияқты салалардағы кәсіпорындар кіреді.

    Қазақстан Республикасында сатып алудың негізгі көлемі осы нарықтың үлесіне тиеді.

  2. 2) Арадағы сатушылар нарығы

    Бұл нарықты көтерме және бөлшек сауда кәсіпорындары мен ұйымдары қалыптастырады. Олардың міндеті — өндірістік тауарлардың нарықтағы қозғалысын ұйымдастыру.

    Мұнда тұтынылатын тауарлар номенклатурасы өндірістік мақсаттағы тауарлармен салыстырғанда әдетте әлдеқайда тар.

  3. 3) Мемлекеттік мекемелер және коммерциялық емес ұйымдар нарығы

    Бұл топқа мемлекеттік басқару органдары (министрліктер, ведомстволар, үкімет және т.б.), мәдени-демалыс ұйымдары (мұражайлар, галереялар, кітапханалар), қоғамдық ұйымдар (қайырымдылық қорлары және т.б.), сондай-ақ әлеуметтік сала ұйымдары (балабақшалар, мектептер, ауруханалар, сауықтыру орындары) жатады.

    Бұл нарықтағы сұраныс көбіне дайын өнімге бағытталып қалыптасады.

Тұтынушы-ұйымдар мен түпкі тұтынушылар: басты айырмашылықтар

Тұтынушы-ұйымдар мен түпкі тұтынушылардың айырмашылықтары өнімді сатып алу, пайдалану және өткізу тәсілдерімен, сондай-ақ нарықтың жалпы сипатымен айқындалады.

Сатып алу мақсаты

  • Кәсіпорындар мен ұйымдар шикізат, материалдар және құрал-жабдықтарды өз өндірісінде қолдану немесе қайта сату үшін сатып алады.
  • Түпкі тұтынушылар тауарды жеке қажеттілігі үшін сатып алады.

Шешім қабылдау тәсілі

  • Тұтынушы-ұйымдар сатып алу туралы шешімді көбіне алқалы түрде қабылдап, жабдықтаушыларды және сапа көрсеткіштерін жан-жақты талдайды.
  • Өндіріс құралдарын таңдауда арнайы техникалық құжаттама мен спецификация кең қолданылады.
  • Тауар күрделенген сайын шешім басқарудың жоғары деңгейінде қабылданады; стандартты тауарлар бойынша шешім төменгі деңгейде қабылдануы мүмкін.

Сатып алу жиілігі және кәсібилік

Тұтынушы-ұйымдар түпкі тұтынушылармен салыстырғанда құрал-жабдықты, шикізатты және жартылай өнімдерді жиірек сатып алады. Өндірістік тауарларды сатып алушылар, әдетте, кәсіби дайындықтан өткен мамандар болып табылады және сатып алудың ең тиімді тәсілдерін іздейді.

Өнеркәсіптік сатып алу тәжірибесі: келісімшарт, лизинг және тендер

Келісімшарттық қатынастар және лизинг

Соңғы жылдары фирмалар мен компаниялар құрал-жабдықтарды келісімшарт негізінде немесе лизинг арқылы алуды жиі қолданады.

Тендерлер мен келіссөздер

Өнеркәсіптік маркетингте тендерлер, бәсекелестік сауда және келіссөздер көбіне күрделі немесе қымбат құрал-жабдықтарды, сондай-ақ арнайы жасалған тауарларды сатып алуда қолданылады.

Бәсекелестік сауда логикасы

Бәсекелестік сауда кезінде сатушылар баға ұсыныстарын береді, ал тапсырыс беруші бағаға байланысты тапсырыс көлемін немесе шарттарын қайта қарастыруы мүмкін.

Өнімнің күрделілігі, өмірлік циклі және өндіріс уақыты

Өмірлік циклдің ұзақтығы

Өндіріс құралдарының кейбір топтары ұзақ өмірлік циклмен сипатталады: жекелеген құрал-жабдықтар 10–15–20 жыл қызмет етуі мүмкін. Ал кейбір түрлері жылдам тозады немесе технологиялық тұрғыдан ескіреді. Мысалы, компьютерлердің жаппай өндірілуі жазу машинкалары өндірісінің тоқтауына ықпал етті.

Өндіріс мерзімі

Кейбір өндірістік өнімдерді жасау көп уақытты қажет етеді: мысалы, кеме немесе домна пештерін өндіруге айлар, тіпті жылдар кетуі мүмкін.

Стандарттар және сапаны бағалау

Өндірістік мақсаттағы бұйымдар нақты қажеттіліктерді ескере отырып, стандарттар негізінде (қауіпсіздік, салмақ, өлшем, жарамдылық мерзімі және т.б.) өндіріледі. Бұл стандарттар өнім сапасын және ақаулар сипаттамаларын объективті бағалауға мүмкіндік береді.

Егер тауарлар тазалық, қуаттылық, кернеу стандарттары немесе құрастыру сапасы бойынша ең төмен талаптарға сәйкес келмесе, әдетте олар қарастырылмайды.

Өткізу арналары және сатудан кейінгі сервистік талаптар

Тұтынудың үлкен көлемі және сатып алынатын тауарлардың ерекшелігі өндіруші мен тұтынушы арасындағы тікелей байланыс қажеттілігін арттырады. Сондықтан өндіріс құралдары нарығында көбіне тікелей және бір деңгейлі өткізу арналары қолданылады.

Клиент күтетін қызметтер

  • Сатудан кейінгі қызмет көрсету және жөндеу
  • Қайтару мүмкіндігі және жеткізу/тауар қозғалысы бойынша тығыз үйлестіру
  • Жеңілдетілген несиелеу және икемді төлем шарттары

Арнайы тәсілдер: кешенді сату және өтемді теңдестіру

Өнеркәсіптік нарықта айрықша қызметтерге сатудың кешенділігі және өтемді теңдестіру (компенсациондық) тәсілі жатады.

Кешенді сату келіссөздер жүргізуді және есеп айырысуды жеңілдетеді: мысалы, Xerox компаниясы көшірме құрылғыларын, мәтін теру және редакциялау машиналарын, принтерлерді, баспа жабдықтарын және дербес компьютерлерге қатысты шешімдерді жинақтап ұсыну тәжірибесін қолданған.

Өтемді теңдестіру — тауарлар мен қызметтерді сатып алу-сату шарттарын өзара байланыстыра отырып, келісімге келетін жабдықтаушыларды таңдауға бағытталған іс-тәсіл.