ЗЕРГЕРЛІК БҰЙЫМДАР САПАСЫН ЭСТЕТИКАЛЫҚ БАҒАЛАУ
Кіріспе
Квалиметрия — әртүрлі объектілердің сапасын сандық түрде бағалау әдістерін біріктіретін ғылыми сала. Сапа — жалпығылыми категория; ол кез келген объектінің мәнді сипаттамаларын жинақтап көрсетеді. «Квалиметрия» термині екі түбірден құралады: квали — «сапа», ал мерия — «өлшеу және сандық бағалау». Демек, квалиметрия — сапаны басқару жүйесінің құрамындағы дербес ғылыми бағыт.
Негізгі ой
Зергерлік бұйымдардың сапасын бағалауда тек техникалық өлшемдер ғана емес, бұйымның көркемдік деңгейін ашатын эстетикалық көрсеткіштер де шешуші рөл атқарады.
Мәдениеттің ажырамас бөлігі саналатын сәндік-қолданбалы өнердің маңызды салаларының бірі — зергерлік бұйымдар жасау. Мұндай бұйымдар бағалы, жартылай бағалы және әшекей тастарды, сондай-ақ жоғары эстетикалық талаптарға сай үлкен шеберлікпен өңделген бағалы емес металдарды үйлестіру арқылы орындалады.
Зергерлік өнердің тарихы өте терең. Бұл өнер арқылы адамның әсемдікке ұмтылысы айқын көрінеді. Біздің дәуірімізге дейінгі VII ғасырда Ежелгі Грекияда глиптика — тасты қашау өнері қалыптасты. Ежелгі Римде бағалы тастармен әшекейленген бұйымдар кең қолданылды. Алтын мен күміс ежелгі орыс мәдениетінде де күнделікті тұрмыс пен салтанатта кең тараған. Сондай-ақ дәстүрлі зергерлік өнер көптеген Кавказ және Орта Азия халықтарының көне көркемдік танымымен тығыз байланысты.
Табиғат
Аймақтық ерекшеліктер материал таңдауы мен пішіндік шешімдерде көрініс табады.
Өмір салты
Тұрмыс ағыны бұйымның функциясы мен қолдану мәдениетін айқындайды.
Ұлттық дәстүр
Ою-өрнек, композиция және әшекейлеу тәсілдері арқылы стиль қалыптасады.
Табиғи орта, өмір ырғағы және ұлттық көркемдік дәстүрлер — осының барлығы зергерлік бұйымдардың түрлерінен де, оларды әшекейлеу тәсілдерінен де анық байқалады.
Курстық жұмыстың мақсаты
- Зергерлік өнердегі материалдың ерекшеліктерін терең түсіну.
- Бұйымның сапалы сәндік қасиеттерін анықтау.
- Көркемдік орындалудың жоғары деңгейін сипаттайтын белгілерді айқындау.
- Зергерлік бұйымдар сапасының эстетикалық көрсеткіштерін кешенді бағалау тәсілдерін жүйелеу.
Бөлімдер құрылымы
Төмендегі бөлімдер зерттеудің бағытын нақтылап, эстетикалық сапаны бағалаудың мазмұнын бірізді түрде ашады.
1. Зергерлік бұйымдар сапасын эстетикалық бағалау
- 1.1. Эстетикалық бағалау — сапаны бағалаудың ерекше түрі ретінде
- 1.2. Зергерлік бұйымдар сапасының эстетикалық көрсеткіштері
2. Зергерлік бұйымдар өнімінің эстетикалық қасиеттерін бағалау әдістемесі
- 2.1. Зергерлік бұйымдарды кешенді бағалау әдістемесінің жалпы тәсілдері
- 2.2. Зергерлік бұйымдарды әшекейлеу тәсілдері
- 2.3. Зергерлік бұйымдардың эстетикалық көрсеткіштерін бағалау тәртібі
3. Зергерлік бұйымдар сапасының эстетикалық көрсеткіштері деңгейін анықтау
- 3.1. Зергерлік бұйымдар сапасының эстетикалық көрсеткіштерін тұтастық бағалау
- 3.2. Зергерлік бұйымдар сапасының эстетикалық көрсеткіштерін дифференциалдық әдіспен бағалау
- 3.3. Зергерлік бұйымдар сапасының эстетикалық көрсеткіштерін кешенді әдіспен бағалау
Қорытынды және дереккөздер
Жұмыс соңында негізгі тұжырымдар жинақталып, пайдаланылған әдебиеттер тізімі беріледі.
Оқу үшін ыңғайлы қысқаша түйін
Квалиметрияның рөлі
Сапаны өлшеуге болатын көрсеткіштерге айналдырып, оларды сандық бағалауға мүмкіндік береді.
Зергерлік өнердің мәні
Материал, шеберлік және көркемдік шешім тоғысқан жерде эстетикалық құндылық қалыптасады.