Нарықтық экономиканың негізгі принциптері
Кіріспе
Қазақстан егемендігін алып, тәуелсіз әрі зайырлы мемлекет ретінде қалыптасқаннан кейін, кең әлемдік кеңістікте өз орнымызды айқындау мақсатында нарықтық жүйеге көшті. Соның нәтижесінде еліміз әлемдік экономиканың құрамдас бөлігі ретінде біртіндеп орныға бастады.
Өндіріс — елдің экономикалық әлеуетінің іргетасы. Тек бәсекеге қабілетті өндіріс қана экономиканың жалпы бәсекеге қабілеттілігін қамтамасыз ете алады. Осы тұрғыдан алғанда, Қазақстан Республикасының өндірістік саясаты, салаға қатысты нормативтік-құқықтық актілер, мемлекеттік басқару тетіктері және түрлі даму бағдарламаларының басым мақсаты — кәсіпорындардың бәсекеге қабілеттілігін арттыруға жағдай жасау. Бұл, өз кезегінде, ұлттық экономиканың бәсекеге қабілеттілігін көтеруге қызмет етеді.
Бәсекеге қабілетті өндірістің нәтижелері
- Ішкі нарықтың дамуы және ЖІӨ-нің өсуі.
- Экспорттың өсуі және халықаралық шикізат нарығындағы өзгерістерге қарамастан валюталық түсімнің тұрақтануы.
- Салық түсімдерінің тұрақтылығы арқылы бюджеттің нығаюы.
- Табиғи ресурстарды тиімді пайдалану және шикізатты терең өңдеуді қамтамасыз ету.
- Ғылыми-техникалық әлеует сақталып, дамиды.
- Жұмыспен қамту деңгейі артады.
- Саяси және әлеуметтік тұрақтылық нығаяды.
Нарық жағдайындағы кәсіпорынның орны
Нарық кәсіпорынды шаруашылық жүргізудің жаңа әдістерін іздеуге, қызметін қайта құру барысында батыл шешім қабылдауға ынталандырады. Нарықтық ортада кәсіпорын — тауар өндірушілердің ішінде салыстырмалы түрде дербес әрекет ететін негізгі буын. Оның табысты қызметі өзгермелі экономикалық жағдайға бейімделуіне және шығынға ұшырамай жұмыс істей білу қабілетіне тікелей байланысты.
Нарықтық экономиканың негізгі принциптері
Дербестік
Кәсіпорынның экономикалық және құқықтық дербестігі.
Еркін бәсеке
Еркін бәсекенің қалыптасуы және дамуы.
Баға еркіндігі
Баға қалыптастырудың еркіндігі.
Әкімшілік араласуды шектеу
Мемлекеттің кәсіпорын жұмысына әкімшілік араласуын болдырмау.
Қаржы нарығы
Заманауи қаржы нарығы жүйесінің болуы.
Мемлекеттік қорғау
Нарықтық экономиканың негізгі принциптерін мемлекеттік деңгейде қорғау.
Тиімділікті өлшейтін көрсеткіштер
Қаржылық көрсеткіштер кәсіпорынның шаруашылық жүргізудегі абсолютті тиімділігін сипаттайды. Солардың ішінде нарықтық экономика жағдайында кәсіпорын дамуының ең маңызды көрсеткіштері — табыс пен бәсекеге қабілеттілік. Табыстың өсуі өзін-өзі қаржыландыруға мүмкіндік беретін тұрақты қаржылық базаны қалыптастырады.
Курстық жұмыстың мақсаты
Бұл курстық жұмыстың мақсаты — кәсіпкерлік қызметтегі бәсекелестіктің рөлін айқындау, бәсекелестіктің негізгі формаларын жүйелеу және бәсекелестікті қамтамасыз ететін әдістерді көрсету.
Ескертпе: Мәтін редакцияланып, грамматикасы түзетілді және құрылымы оқуға ыңғайлы форматқа келтірілді.