Қазақша рефераттар

Құрылыс обьектілері салынып жатқан жер учаскелерін жер салығынан босату

Арнайы экономикалық аймақ: мәні және құрылу себептері

Арнайы экономикалық аймақ (АЭА) — капиталды инвестициялау мен экономиканы дамытуға жағдай жасайтын, шетелдік және отандық кәсіпкерлер үшін ерекше экономикалық жеңілдіктер қарастырылған, ұлттық-мемлекеттік тұрғыдан шектелген аумақ.

АЭА-лар ішкі сауда, жалпы экономикалық, әлеуметтік және ғылыми-техникалық міндеттерді шешу үшін құрылады. «Астана – жаңа қала» АЭА-сы қалыптастырылған кезде Қазақстан аумағындағы, сондай-ақ ТМД және алыс шетелдердегі аймақтардың жұмыс тәжірибесі ескерілді.

Салалық бағыттылығы

«Астана – жаңа қала» АЭА-сы салалық бағыттылығы бойынша құрылыстық аймақ болып табылады.

Негізгі мақсаттар және нәтижелер

Аймақты құрудың басты мақсаты — АЭА аумағын игеруді және жедел дамытуды қамтамасыз ету, заманауи инфрақұрылым қалыптастыру, әкімшілік және әлеуметтік-мәдени маңызы бар бірегей нысандар салу, жабдықталған тұрғын үй құрылыстарын жүргізу, сондай-ақ Қазақстан Республикасы елордасының экономикалық және әлеуметтік дамуына жағдай жасау.

Жоспарланған инвестиция

238,6 млрд тг

Президент Жарлығымен жоспарланған көлем.

Тартылған инвестиция

793,5 млрд тг

Жарлыққа қол қойылған күннен кейін тартылған шамамен көлем.

Инвестицияға ықпал еткен фактор

АЭА нысандары құрылысына инвестиция тартуда құқықтық жеңілдіктер, әсіресе кедендік және салықтық преференциялар шешуші рөл атқарады.

Аумақтың кеңеюі

  • Бастапқы аумақ: 1 052,6 га.

  • 2005 жылы қосымша кеңейту: 513,7 га.

  • Кейінгі ұлғаю нәтижесінде аумақ 5 440,4 га-ға дейін өсті.

  • ҚР Президентінің 2007 жылғы 21 маусымдағы №352 Жарлығымен «Индустриялық парк» (жұмыс атауы) ретінде 598,1 га аумақ қосылды.

Индустриялық парк: жоспарланған өндірістер

Индустриялық парк аумағында өндірістік нысандар салу жоспарланған. Ақпарат бойынша, мұнда Nissan маркалы автокөліктер мен Nokian маркалы автошиналар өндірісін іске қосу көзделген.

Инвесторларға арналған ерекше құқықтық режим

АЭА аумағында қолайлы инвестициялық климат қалыптастыру үшін инвесторларға жеңілдік беретін арнайы құқықтық тәртіп белгіленген:

  1. 1

    Құрылыс жүргізу мақсатындағы тауарлар айналымы бойынша (жұмыстар мен қызметтерді қоса алғанда) ҚҚС-тан босату.

  2. 2

    Құрылыс барысында толық тұтынылатын тауарлар үшін ҚҚС бойынша нөлдік мөлшерлемені қолдану.

  3. 3

    Құрылыс нысандары орналасқан жер учаскелерін жер салығынан босату.

  4. 4

    Ғимараттар мен құрылыстардың қалған құны мүлік салығының объектісі болып табылмайды.

Еркін кедендік режим

АЭА аумағы еркін кедендік режим қолданылатын аумақ ретінде қарастырылады. Шетелдік тауарлар еркін кеден аймағының режиміне орналастырылған кезде, акцизді қоспағанда, импортталатын тауарларға кеден баждары мен салықтар салынбайды, сондай-ақ тауар қауіпсіздігі талаптарынан өзге тарифтік емес реттеу шаралары қолданылмайды.

Құрылыс құнының төмендеуі

«Астана – жаңа қала» АЭА шегіндегі нысандар құрылысының өзіндік құны инвестор үшін жеңілдіктер қолданылмаған жағдаймен салыстырғанда 14–20% төмен.

Инфрақұрылым: қосымша артықшылық

Кедендік және салықтық жеңілдіктерден бөлек, АЭА-дағы маңызды артықшылық — аумақты бюджеттік қаржы есебінен инженерлік тұрғыдан дайындау. Бұл инженерлік желілер мен жолдардың салынуын, сондай-ақ қаланың өзге бөліктерімен ыңғайлы көлік байланысын қамтамасыз етеді.

Нәтижесінде әлеуетті инвесторлар инженерлік желілері мен жолдары дайын аумақтарда жұмыс істеп, нысан құрылысына қосымша ынталандыру алады.

Сәулет және қала құрылысы: бірегей жобалар

АЭА аумағында құрылыс кезінде озық технологиялар қолданылып, әлемнің жетекші сәулетшілері әзірлеген бірегей жобалар жүзеге асырылды. Мемлекет басшысының 2001 жылғы 15 тамыздағы Жарлығымен әлемге әйгілі сәулетші Кишо Курокава жетекшілік еткен зерттеу тобы әзірлеген Астана қаласының бас жоспары бекітілді.

Норман Фостер

«Бейбітшілік және келісім сарайы» мен «Хан Шатыры» мәдени-ойын-сауық орталығының жобаларын әзірледі. «Хан Шатыры» — болат діңгектерге тірелген шатыр пішініндегі құрылым. Орталықтың жалпы ауданы 100 000 м², биіктігі шамамен 150 м.

Ғимараттың ортасында мәдени іс-шараларға, ойын-сауық және көрме қызметіне арналған кең әрі икемді алаң қарастырылған. Сонымен қатар 40 000 м² аумақта жабық автотұрақ, кафетерийлер, мейрамханалар және кинотеатрлар жұмыс істеуге мүмкіндік береді.

М. Николетти

3 500 орындық кешенді киноконцерт залының жобасын әзірледі. Мұнда симфониялық, классикалық және заманауи музыка концерттері, балет қойылымдары, конгрестер, кино көрсетілімдер және қоғамдық-саяси іс-шаралар өткізу жоспарланған.

Статистикалық мәліметтер

Тіркелген нысандар

АЭА құрылған күннен бастап 231 нысан тіркелді. Оның ішінде:

  • 74 — инженерлік-көлік инфрақұрылымы
  • 62 — тұрғын үй
  • 59 — әлеуметтік-тұрмыстық нысандар
  • 30 — әкімшілік ғимараттар

Пайдалануға берілді

118 нысан

Мемлекеттік және жұмысшы комиссия актілерімен.

Құрылыс жүріп жатыр

113 нысан

АЭА аумағында белсенді құрылыс кезеңі.

Инвестиция құрылымы (2007 жылғы 1 шілде бойынша)

2007 жылғы 1 шілдедегі дерек бойынша 793,5 млрд теңге игерілді, оның ішінде:

Қаржыландыру көзі Сома (млрд тг)
Бюджеттік қаржы (оның ішінде: республикалық 248,5; жергілікті 48,8) 297,3
Кәсіпорындардың жеке қаржысы 279,0
Ұлттық компаниялар қаржысы 45,6
Шетел инвестициялары 156,1
Шетел мемлекеттерінің гранттары 15,5

Сонымен қатар, бүгінгі күнге дейін 513,5 млрд теңге игерілгені көрсетіледі. 2007 жылы 165 млрд теңге игеріліп, бұл 2006 жылмен салыстырғанда 18% көп (2006 жылы — 139,3 млрд теңге).

Инвестицияны игеру динамикасы (5 жыл)

Жыл Игерілген инвестиция (млрд тг)
2002 30,7
2003 44,0
2004 49,8
2005 74,0
2006 139,3
2007 165,0

Мердігерлік ұйымдар

Құрылысты шамамен 85 бас мердігер және 600-ден астам қосалқы мердігер ұйым жүзеге асырады. Оның ішінде 68 — отандық компания, ал 17 — Түркия, Германия, Ресей, Қытай, АҚШ, Испания, Словакия және Корея елдерінен тартылған шетелдік құрылыс ұйымдары.