Кәсіпорындардағы бухгалтерлік есеп бас бухгалтерімен басқарылатын бухгалтериямен жүзеге асырылады

Кәсіпорындағы бухгалтерлік қызметті ұйымдастыру

Кәсіпорындарда бухгалтерлік есеп бас бухгалтер басқаратын бухгалтерия арқылы жүзеге асырылады. Егер кәсіпорында бухгалтерлік қызмет құрылмаған болса, басшы есеп пен есеп беруді келісімшарт негізінде арнайы мамандандырылған ұйымдарға тапсыруға құқылы (көбіне бұл шағын кәсіпорындарға тән).

Бухгалтерия жұмысының негізгі бағыттары

Бухгалтериядағы жұмыс, әдетте, бухгалтерлік жұмыстардың мөлшері мен көлеміне қарай төмендегі негізгі топтарға бөлінеді:

Есеп айырысу

Төлемдер, қарыздар, контрагенттермен өзара есеп.
Материалдық есеп

ТМҚ қозғалысы, қойма есебі, жауапты тұлғалар.
Өндірістік-калькуляциялық

Өзіндік құн, өндірістік шығындар, калькуляция.
Қаржылық есеп

Есептілік, қаржылық нәтижелер, бақылау.

Бас бухгалтердің мәртебесі және негізгі міндеттері

Бас бухгалтер қызметіне кәсіпорын басшысы тағайындайды немесе қызметтен босатады және бас бухгалтер тікелей кәсіпорын басшысына бағынады.

Жауапкершілік аясы

Есеп саясатын қалыптастыруға жауап береді.
Шаруашылық операцияларды бухгалтерлік есепшоттарда көрсету мен бақылауды ұйымдастырады.
Оралымды ақпараттың ұсынылуын және белгіленген мерзімде есептіліктің жасалуын қамтамасыз етеді.

Талдау және резервтер

Ішкі шаруашылық резервтерін анықтау және мобилизациялау мақсатында қаржы-шаруашылық қызметке экономикалық талдау жүргізуді ұйымдастырады.
Бұл жұмыстардың басқа қызметтермен үйлесімді орындалуын қамтамасыз етеді.

Құжаттарға қол қою және құқықтық салдар

Қол қою міндетті болатын құжаттар

Бас бухгалтер кәсіпорын басшысымен бірге тауарлы-материалдық құндылықтар мен ақша қаражаттарын қабылдау және беру, сондай-ақ есеп айырысу, несиелік және қаржылық міндеттемелер мен шаруашылық келісімшарттар үшін негіз болып табылатын құжаттарға қол қояды.

Маңызды: Бас бухгалтердің қолы қойылмаған құжаттар жарамсыз деп танылады және орындауға қабылданбайды.

Қолтаңба қою құқығы кәсіпорын басшысының жазбаша өкімімен уәкілетті тұлғаларға берілуі мүмкін.

Тәртіп пен заңдылық

Бас бухгалтер келісімшарттық және қаржылық тәртіпті бұзатын, сондай-ақ заң талаптарына қайшы келетін әрекеттер бойынша құжаттарды ресімдеуге және орындауға жол бермеуі тиіс.

Даулы немесе заңға қайшы құжаттар бойынша әрекет тәртібі

1 Бас бухгалтер мұндай құжаттар туралы кәсіпорын басшысына жазбаша түрде хабарлайды.
2 Кәсіпорын басшысы жазбаша өкіммен осы құжаттарды есепке алуды (орындауды) бекітеді.
3 Осы сәттен бастап орындалған әрекеттердің заңсыздығы үшін жауапкершілік кәсіпорын басшысына жүктеледі.

Кадрлық келісімдер және ішкі тәртіп

Материалдық жауапты тұлғалар

Материалдық жауапты тұлғаларды (кассир, қойма меңгерушісі және т.б.) қызметке тағайындау, босату және ауыстыру бас бухгалтермен келісіледі.

Алғашқы құжаттарға қол қою құқығы

Алғашқы есеп құжаттарына қол қоюға құқығы бар тұлғалардың тізімін кәсіпорын басшысы бас бухгалтермен келісе отырып бекітеді.

Қызметкерлер үшін міндетті талап

Шаруашылық операцияларды құжатпен ресімдеу және құжаттар мен мәліметтерді бухгалтерлік қызметке тапсыру мәселелері бойынша бас бухгалтердің талаптары кәсіпорынның барлық қызметкерлері үшін міндетті.

Ақша қаражаты мен ТМҚ-ға байланысты шектеулер

Бас бухгалтерге тікелей ақша қаражаты мен материалдық құндылықтарға байланысты жауапкершілік жүктелуі мүмкін. Алайда оған чектер мен басқа құжаттар бойынша кәсіпорын үшін ақша қаражаттары мен тауарлы-материалдық құндылықтарды алуға рұқсат етілмейді.

Шағын кәсіпорындардағы ерекшелік

Штатында кассирі жоқ шағын кәсіпорындарда кассир міндеттері бас бухгалтерге немесе кәсіпорын басшысының жазбаша өкімімен басқа қызметкерге жүктелуі мүмкін.

Бас бухгалтер ауысқан кездегі істерді тапсыру

Бас бухгалтер қызметтен босатылған кезде жаңадан тағайындалған бас бухгалтерге істерді тапсыру жүргізіледі. Сонымен қатар кәсіпорын басшысы бекіткен акт жасалып, бухгалтерлік есептің жай-күйі мен ақпараттардың дұрыстығы тексеріледі.