Актінің мерзімі мен мемлекеттік органның тексеруді тағайындау журналы бойынша тіркеу нөмірі
Күндердің күнінде кез келген мекеменің өмірінде тексерушілер есік қағатын күн туады. Тексеру — әрине, жағымды жағдай емес, бірақ одан қашып құтыла алмайсыз. Ең маңыздысы — тексерушіні дұрыс қарсы алып, тексеру шараларын сауатты ұйымдастыру.
Есте сақтаңыз
Кіші кәсіпкерлікті тек бақылау-тексеру функциялары бар мемлекеттік органдар ғана тексере алады.
Тіркеуден өткен тексеруші құрылымдардың ішінде ең жиі тексеру жүргізетіндер: санитарлық-эпидемиологиялық бақылау органдары, Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі, өртке қарсы қызмет және Ішкі істер министрлігі.
Тексеру келгенде қалай әрекет ету керек
1) Сабыр сақтаңыз және іскерлік қалып ұстаныңыз
Тексерушімен кездескен кезде абыржымаңыз. Өзіңізді салмақты, сыпайы әрі жайдары ұстаңыз. Абыржулы немесе суық райыңыз тексерушіде орынсыз күмән туғызуы мүмкін.
2) Тексерушінің құжаттарын міндетті түрде тексеріңіз
Объектіге келген лауазымды тұлғалар келесі құжаттарды көрсетуге міндетті:
- Тексеруді тағайындау туралы акт (құқықтық статистика жөніндегі органда тіркелгені туралы белгісі болуы керек).
- Қызметтік куәлік.
- Қажет болғанда — режимді объектіге кіруге рұқсат.
- Объектіге кіру үшін талап етілсе — медициналық рұқсаттама.
Қызметтік куәлікпен танысып, тексерудің негізі мен мақсатын, сондай-ақ тексерушінің жұмыс телефонын нақтылап алыңыз.
3) Тексеру жоспары мен тұлғалар құрамын нақтылаңыз
Тексерушінің қолында мемлекеттік орган басшысы бекіткен тексеру жоспары болуы тиіс. Тексеруді актіде көрсетілген тұлға ғана жүргізе алады. Егер тексерушілер құрамы өзгерсе, міндетті түрде қосымша акт рәсімделуі керек.
4) Келушіні тіркеңіз және қол қойдырыңыз
Тексеруші туралы қажетті мәліметтерді жазып алыңыз. Келушілерді тіркеу журналына және жеке кәсіпкерлік нысандарын тексеру кітабына қол қоюын сұраңыз.
5) Тексеру ауқымы құзыреттен аспауы керек
Қолданыстағы заңға сәйкес, тексеру тексерушінің құзыреті шегінен шықпауы тиіс.
6) Нәтижесінде қорытынды акт міндетті түрде жасалады
Тексеру нәтижелері бойынша қорытынды акт міндетті түрде рәсімделеді. Заң бұзушылық анықталмаса да акт жасалады. Құжат екі данада дайындалып, тараптар қол қояды. Қол қоюдан бас тартылса, бұл туралы арнайы белгі қойылады.
Егер қосымша зерттеулер, сынақтар жүргізілсе немесе азық-түлік үлгілері алынған болса, актіге қорытындылар, хаттамалар және өзге құжаттар қоса тіркеледі. Заңды тұлға немесе жеке кәсіпкер өкілі, сондай-ақ тексеруге қатысушылар актімен міндетті түрде танысуы қажет.
7) Ескертулеріңіз болса — жазбаша түрде беріңіз
Тексеру қорытындысы бойынша ескертулер немесе қарсылықтар туындаса, оларды жазбаша түрде ұсынуға құқылысыз. Бұл материалдар актіге қосымша тіркеліп, актінің өзінде міндетті түрде көрсетіледі.
8) Ескертулер болмаса — 3 күн ішінде хабарлама берілуі керек
Егер тексерілуші тарапынан ескертулер мен қарсылықтар болмаса, тексеруші 3 күн ішінде анықталған кемшіліктерді жоюдың нақты мерзімін көрсете отырып, мемлекеттік орган басшысымен келісілген шаралар туралы хабарлама беруі тиіс.
9) Қорытынды құжатқа қол қоюдан бас тартпаңыз
Қорытынды құжатқа қол қоюдан бас тартпаңыз. Дегенмен қажет болса, қолыңызды «Актімен келіспеймін» деген белгімен бірге қоя аласыз.
Әкімшілік құқық бұзушылық анықталса, хаттама жасалады. Оны тек құзырлы тұлға ғана рәсімдей алады. Егер хаттаманы құзыреті жоқ адам жасаса, оның заңды күші болмайды.
Назар аударыңыз
Жұмыс орнында айыппұл салу немесе айыппұлды сол жерде өндіріп алу — заңсыз. Егер тексерудің заңдылығына күмәндансаңыз, тіркеуші органға (құқықтық статистика комитетіне) және тексеруші органның басшылығына жүгініңіз.
Қосымша маңызды шектеулер мен құқықтар
Тексеруші нені талап ете алмайды
- Жеке бөлме немесе жұмыс орны, кеңсе техникасы, автокөлік беруді талап етуге құқы жоқ.
- Салықтық, жедел-іздестіру және сот шешімдері бойынша тексерулерді жүргізетін органдардан басқа тексерушілердің зерттеу мақсатында бақылаулық сатып алу жасауға және үлгі алуға құқы жоқ.
Қайталама тексеруге қатысты
Егер дәл сол мәселе бойынша бұған дейін төменгі немесе жоғары тұрған органдар тексеру жүргізген болса, сол мәселе бойынша қайта тексеруге құқы жоқ (заңмен көзделген ерекше жағдайларды қоспағанда).
Маңызды
Заңсыз тексерудің салдарынан бизнесіңізге зиян келсе немесе пайдадан айырылсаңыз, шығын мемлекеттік орган есебінен өтелуі тиіс. Мемлекеттік органдардың бизнесіңізді шектейтін негізсіз тыйым салулары — заңсыз және орындалмауы керек.
Пара беруге талпынбаңыз
Мемлекеттік міндеттерді атқарушы немесе соған теңестірілген тұлғаға жеке өзі немесе делдал арқылы пара беру — қылмыстық жауаптылыққа әкелетін әрекет.
Тіркеусіз болуы мүмкін тексерулер
Кейбір жағдайларда тіркеуші органда алдын ала тіркелмеген тексерулер кездесуі мүмкін (алайда олар заңда көрсетілген тәртіпке сай рәсімделуі тиіс):
- Кейінге қалдыруға болмайтын жағдайларда (бірінші жұмыс күнінде тіркеуге алынуы тиіс).
- Сіздің бизнесіңізге қатысты қылмыстық іс бойынша.
- Тексеру кәсіпкердің бастамасымен жүргізілсе немесе қажетті құжаттар (лицензия, патент, не өзге рұқсат беруші құжат) болмаған жағдайда.
- Мал және оның етін, мал және өсімдік тектес шикізатты және олардың өңделген өнімдерін сату кезінде ветеринарлық және санитарлық-эпидемиологиялық зерттеулер қажет болғанда.
Тексеру тағайындау туралы актіде не болуы керек
- Мемлекеттік органның атауы, тексеруді тағайындауға өкілетті тұлғаның аты-жөні, лауазымы, қолы және мөрі; ол болмаған жағдайда — міндетін атқарушы тұлға туралы мәліметтер.
- Актінің мерзімі және мемлекеттік органның тексеруді тағайындау журналы бойынша тіркеу нөмірі.
- Тексеру жүргізуші тұлғалардың тегі, аты, әкесінің аты.
- Тексерілуші нысан туралы деректер: ұйымдастырушылық-құқықтық формасы, толық атауы, басшысының толық аты-жөні, мекенжайы және СТН/ЖСН/БСН (ескертпе: СТН, ЖСН, БСН реквизиттерін орталық мемлекеттік органдар толтырмайды).
- Тексеру түрі.
- Тексеру мәселелері (нақты бағыттары).
- Тексеру жүргізу мерзімі.
- Тексеруді тағайындау негізі: жұмыс жоспары, хаттар, тапсырмалар және т.б.; сондай-ақ мемлекеттік орган құзыретіне сәйкес құқықтық негіздер.
- Қажет болған жағдайда — тексеру жиілігі.
Назар аударыңыз
Бақылаушы органдарға келіп түскен анонимді өтініштер, арыздар немесе хабарламалар бойынша жоспардан тыс тексеру жүргізу заңда көзделмеген.
Тексеру мерзімі
Тексеру мерзімі 30 күнтізбелік күннен аспауы тиіс. Жекелеген жағдайларда (арнайы зерттеулер, сынақтар, сараптамалар қажет болса немесе тексеру көлемі ауқымды болса) мерзім ұзартылуы мүмкін, бірақ ол да 30 күнтізбелік күннен аспауға тиіс.
Пайдалы сілтемелер және интернет арқылы іздеу
Пайдалы сілтемелер
- 1) www.cpp — zakon-rk-o-chastnom-predprinimatelstve-2.html (жеке кәсіпкерлік туралы заң мәтіні)
- 2) www.asp-astana — modules/myarticles/article.php?storyid=161 («Памятка для предпринимателей: Если к Вам пришли с проверкой»)
- 3) www.cpp — index.php?option=com_content§ionid=0&task=view&id=105 («Если к вам пришли с проверкой» — прокуратураның ЖК үшін жадынамасы)
Ескерту: сілтемелерді интернет арқылы іздеу арқылы нақтылап алған дұрыс.
Интернет арқылы іздеу
Осы тақырып бойынша көптеген материалды интернеттен таба аласыз. Іздеу жүйелерінде (мысалы, Google, Rambler, Yandex) төмендегідей кілт сөздерді теріңіз: