Бағыттар бойынша көлік құралдарының келтірілген бірліктегі қозғалыс қарқындылығын есептеу
Кіріспе
Қала тұрғындарының санының артуы, автомобиль паркінің ұлғаюы және көлік жүрісінің көбеюі жол-көлік оқиғаларының (ЖКО) алдын ала отырып, қозғалыстың жоғары жылдамдығын қатар қамтамасыз ету қажеттігін күшейтеді. Бұл — қала үшін үнемі өзектілігін жоғалтпайтын күрделі мәселе.
Әртүрлі елдерде көлік ағындарын ұйымдастыруда бірдей әдістер қолданылмайды, себебі бұл мәселені әмбебап түрде шешу мүмкін емес. Қалабасты жоспарлаушылар үздіксіз қозғалысты қамтамасыз ету үшін магистральдық көшелер мен жоғары жылдамдықты жолдар жүйесін дамытуға, көлік ағындары шиеленісетін бағыттарда жаңа көшелер салуға, көпірлер мен жол тораптарын жобалауға, сондай-ақ транзиттік қозғалысты қала орталығын айналып өтетін автомагистральдар арқылы бағыттауға басымдық береді.
Негізгі ой
Қиылыстар, алаңдар және бұрылыстар — қауіпсіздік тәуекелі ең жоғары аймақтар. Мұнда қозғалысты аралшықтармен бағыттау және бағдаршамдық реттеуді оңтайландыру сияқты шешімдер ерекше маңызды.
Алаңдар мен қиылыстардың пішіні, қозғалыстың түрі және оның көлеміне байланысты олардың формалары мен өлшемдері әртүрлі болуы мүмкін. Дұрыс таңдалған геометрия мен реттеу тәсілдері көлік өткізгіштігін арттырып қана қоймай, қақтығыстар санын да азайтады.
Қазақстан Республикасының экономикасының дамуында автомобиль көлігі маңызды рөл атқарады. Бір жағынан, ол халық шаруашылығының еңбек сыйымдылығы жоғары салаларының бірі; екінші жағынан, энергетикалық ресурстарды көп тұтынады; үшінші жағынан, елеулі қаржы қоры мен инвестицияны талап етеді.
Автомобильдендіру қоғам үшін қолайлылық пен мобильділікті арттырғанымен, бірқатар жағымсыз салдарға да әкеледі: адам шығыны, жол-көлік апаттарының салдарынан туындайтын ірі материалдық зиян, қаланың ауа бассейнінің газдануы, көшелердің тұрақтағы автомобильдермен бөгелуі, сондай-ақ көліктік іркілістер мен қозғалыс жылдамдығының төмендеуі.
Инфрақұрылымның жай-күйі
Қазіргі уақытта елдегі жалпы пайдаланымдағы 91 мың шақырым автомобиль жолының шамамен үштен бірі қанағаттанарлықсыз жағдайда. Оның ішінде 11 мың шақырымға жуығы — республикалық маңызы бар жолдар.
Қауіпсіздікке әсері
Жол апаттарының артуына жолдардың сапалық жағдайы теріс ықпал етеді. Осыған байланысты нормативтік және жобалау-техникалық құжаттарды әзірлеу мен бекіту, сондай-ақ жөндеу және қалпына келтіру шараларын күшейту қажет.
Жол қозғалысы қауіпсіздігін қамтамасыз ету мәселелерін шешу үшін жергілікті атқарушы органдарға орта мерзімді өңірлік бағдарламалар әзірлеудің маңыздылығы атап өтіледі. Бұл тәсіл аймақтық ерекшеліктерді ескеріп, нақты проблемалық учаскелерге бағытталған шешімдер ұсынуға мүмкіндік береді.
Қиылыстарда автомобильдердің топталуы мен жиі аялдаулар қала ауасының толық жанбаған жану өнімдерімен ластануын күшейтеді. Сонымен қатар тұрғындар тұрақты түрде көліктік шуға және жанар-жағармай жануынан пайда болатын шығарындыларға ұшырайды.
Техникалық құралдардың рөлі
- жол белгілері мен жол таңбалары;
- бағдаршам арқылы реттеу;
- жол қоршаулары;
- бағыттағыш құрылғылар.
Осы курстық жобаның мақсаты — ойдан алынған қиылысты жетілдіру арқылы көлік ағындарының қозғалысын кеңістікте бөлу, жүру бөлігін қайта ұйымдастырып (қажет болған жағдайда кеңейту), автобус аялдамаларын жабдықтау, жаяу жүргіншілер өткелдерін және тротуарларды салу, сондай-ақ жол белгілерін орнату арқылы апаттылықты төмендету.
Жобаның міндеттері
- Берілген учаскеде қозғалыс қауіпсіздігін арттыру.
- Көлік және жаяу жүргіншілер қозғалысын тиімді реттеу.
- Көлік және жаяу жүргіншілер ағындарының қозғалысын тәртіпке келтіру.
- Қақтығысу нүктелерінің санын азайту.
- Зерттелетін көше-жол торабы бөлігінде жол-көлік оқиғаларының санын қысқарту.
Қаладағы қозғалыс көлемі ұлғайған сайын қауіпсіздік пен қолайлылықты сақтай отырып, жоғары жылдамдықты қамтамасыз ететін жағдай қалыптастыру бірінші орынға шығады. Сондықтан көше-жол желісін жетілдірумен қатар, қозғалысты бақылау және басқару бойынша ұйымдастырушылық іс-шараларды жүйелі түрде енгізу қажет.