Баланы тіл әдебіне дағдыландырып, тіл мәдениетіне тәрбиелеу ата - ананың басты міндеті
Балалық шақ: тұлға қалыптасуы мен тіл мәдениетінің бастауы
Балалық шақ — баланың жеке тұлға ретінде өзін-өзі сезінуінің алғашқы баспалдағы. Дәл мектепке дейінгі кезеңде баланың сөз әдебі, адамгершілік қасиеттері, қарым-қатынас мәдениеті қалыптасады. Бала түсінгенін, қабылдағанын, естігенін, қиялын және ойын ең алдымен тіл арқылы білдіреді. Сондықтан бала тілінің дұрыс дамуына ерекше назар аудару қажет.
Негізгі ой
Сыпайы әрі орынды сөз баланың абыройын арттырады, ортада беделін күшейтеді, көптің ықыласына бөлейді. Таза, мәнерлі тіл — ойлаудың жемісі. Баланы ана тілінде дұрыс сөйлеуге үйрету арқылы оның бойында тілдік мәдениет қалыптасады.
Отбасы жауапкершілігі және қоғамның ортақ мүддесі
Бала болашағы — бір отбасының ғана емес, бүкіл қоғамның, халықтың, тұтас ұлттың бүгіні мен ертеңін жалғастыратын алтын көпір. Сондықтан баланы тіл әдебіне дағдыландыру, тіл мәдениетіне тәрбиелеу — ата-ананың басты міндеттерінің бірі. Тәуелсіз еліміздің ертеңі мен бүлдіршіннің ертеңі жарқын болуы үшін, сөз әдебін ерте жастан қалыптастыруға отбасы да, білім беру ұйымдары да бірлесе күш жұмсауы тиіс.
Мектепке дейінгі ұйымдағы сапаны арттыру: үш тірек
Мектепке дейінгі ұйымдарда білім сапасын арттыру — аса маңызды міндет. Ол үшін жағдайды жүйелі жақсарту қажет, соның ішінде төмендегі бағыттар айрықша мәнге ие.
Дамытушы орта
Білім мен тәрбие беруге арналған дамытушы ортаны жабдықтау қажет. Бұл орта мектепке дейінгі кезеңнің өзіндік ерекшелігі мен құндылығын сақтап, баланың балалығына бағытталуы тиіс.
Кәсіби шеберлік
Мекеме басшысы мен тәрбиеші-педагогтар кәсіби деңгейін үнемі көтеріп, білімін жетілдіріп отыруы керек. Ұжымның шығармашылық бағыт-бағдарын айқындап, жағымды психологиялық ахуалды тұрақтандыру да маңызды.
Ата-анамен серіктестік
Отбасының сұранысы мен талап-тілектерін ескере отырып, білім мен тәрбиенің балаға берілу үрдісі туралы ата-анамен тұрақты әрі бірлескен жұмыс жүргізу қажет.
Педагогикалық технология және шығармашылық қолдану
Балабақшада еңбек етуге толық жағдай жасалып, тәрбиелеу мен білім берудің технологиялары сауатты меңгерілсе, жаңа педагогикалық әдіс-тәсілдер кәсіби деңгейде игеріліп, тәжірибеде шығармашылықпен қолданылса, нәтиже әлдеқайда жоғары болады.
Зейіннің дамуы: сөздің реттеуші күшке айналуы
Мектепке дейінгі кезеңдегі зейіннің басты өзгерісі — баланың өз зейінін алғаш рет саналы түрде меңгере бастауында. Ол зейінді белгілі бір заттарға, құбылыстарға бағыттай алады және түрлі тәсілдерді пайдаланып, назарын тұрақтандыруға үйренеді.
Осы кезеңде зейінді ұйымдастыру үшін сөзді пайдалану едәуір күшейеді. Мысалы, ересек мектепке дейінгі балалар үлкеннің нұсқауы бойынша тапсырма орындағанда, кіші жастағыларға қарағанда нұсқауды жиірек қайталап, өз әрекетін сөз арқылы реттеуге бейім болады. Баланың мінез-құлқын реттеудегі сөздің маңызы артқан сайын, мектепке дейінгі шақта ықтиярлық зейін қалыптасады.
Қорытынды
«Жұмыла көтерген жүк жеңіл» деген тұжырым дәл осы тақырыпқа сай келеді. Бұл жұмысты қорытындылай келе, балабақша мен ата-ана бірлесе әрекет еткенде ғана тәрбиелі, ибалы, инабатты ұрпақ тәрбиелеуге болатынына көз жетеді. Сондықтан екі жақтың өзара ынтымақтастығы ерекше орында тұруы тиіс.