Есірткі заттарды немесе жүйкеге әсер ететін заттарды талан - таражға салу не қорқытып алу туралы қазақша реферат
Бұл мәтінде есірткі заттарды немесе психотроптық заттарды талан-таражға салу не қорқытып алу құрамының негізгі қылмыстық-құқықтық белгілері қарастырылады.
Қылмыстың затына есірткі заттар және психотроптық нәрселер жатады. Олардың сипаттамасы Қылмыстық кодекстің 259-бабында көзделген қылмыс құрамын талдауда толық баяндалады.
Қылмыстың объектісі
Негізгі тікелей объект
Халықтың денсаулығын қамтамасыз ететін қоғамдық қатынастар.
Қосымша тікелей объект
Адамдардың өмірі, денсаулығы немесе меншігі.
Қылмыстың объективтік жағы
Қылмыстың объективтік жағы екі нысан арқылы сипатталады: талан-тараж немесе қорқытып алу.
Талан-тараж ұғымы
Талан-тараж деп пайдакүнемдік мақсатта есірткі заттарды немесе психотроптық нәрселерді меншік иесіне не өзге иеленушіге залал келтіре отырып, кінәлінің немесе басқа адамдардың пайдасына заңсыз және қайырымсыз алып қоюды немесе айналдыруды айтамыз.
Жасалу тәсілдері
Есірткі заттарды және психотроптық нәрселерді талан-таражға салу әртүрлі тәсілдермен жүзеге асырылуы мүмкін. Қылмыстық кодекстің 260-бабында көзделген әрекеттер талан-тараждың мына нысандары арқылы көрініс табуы ықтимал:
- ұрлық
- алаяқтық
- тонау
- қарақшылық
- иеленіп алу немесе ысырап ету
- қорқытып алу
Сондай-ақ бұл қылмыс өзіне сеніп тапсырылған есірткі заттарды немесе психотроптық нәрселерді иеленіп алу не ысырап ету арқылы да жасалуы мүмкін (мысалы, фармацев, провизор, дәрігер, медбике сияқты тұлғалар).
Субъективтік жағы және субъект
Субъективтік жағы
Қылмыс тікелей қасақаналықпен және пайдакүнемдік мақсатпен жасалады.
Қылмыс субъектісі
14 жасқа толған адам.
Ауырлататын түрлері (ҚК 260-бап, 2-тармақ)
Қылмыстық кодекстің 260-бабының 2-тармағында осы қылмыстың ауырлататын түрлері көзделген. Атап айтқанда, егер әрекет:
- A адамдар тобы алдын ала сөз байласып жасаса (ҚК 31-бабы);
- B әлденеше рет жасалса (ҚК 11-бабы);
- C адам өзінің қызмет бабын пайдалану арқылы жасаса (ҚК 228 және 307-баптары);
- D өмірге немесе денсаулыққа қауіпті емес күш қолдану не осындай күш қолданумен қорқыту арқылы жасалса (ҚК 178-бабы), жауаптылық көзделеді.