Жетілмеген бәсеке

Мазмұны

Курстық жұмыс көлемі: 24 бет

  1. Кіріспе 3-бет
  2. I-бөлім: Жетілмеген бәсеке нарығы — экономикалық мазмұны, ерекшеліктері, құрылымы
    1. 1.1 Бәсеке және монополия: мазмұны мен ерекшеліктері 4–8-бет
    2. 1.2 Монополиялық бәсекелес нарықтың құрылымы 9-бет
    3. 1.3 Жетілмеген бәсеке 10–12-бет
  3. II-бөлім: Жетілмеген бәсеке нарығының жұмыс істеу механизмі
    1. 2.1 Фирманың пайданы молайту әрекеті 13–15-бет
    2. 2.2 Жетілмеген бәсеке нарығында жарнама мен тауарды өткізудің маңызы 16-бет
    3. 2.3 Жетілмеген бәсеке нарығында фирма өніміне сұраныс және жалпы табыс 17–18-бет
  4. III-бөлім: Жетілмеген бәсеке нарығының артықшылықтары мен кемшіліктері
    1. 3.1 Жетілмеген бәсеке нарығының артықшылықтары мен кемшіліктері 19–20-бет
    2. 3.2 Еңбектің жетілмеген бәсекелі нарығы: жұмысбастылық және еңбекақы 21-бет
    3. Қорытынды 22-бет
  5. Пайдаланылған әдебиеттер 23-бет

Кіріспе

Жетілмеген бәсекелес нарықта әртүрлі тауарлар мен қызметтерді өндіретін немесе сататын көптеген фирмалар өздерінің нарықтағы үлесі үшін өзара бәсекеге түседі. Бұл нарық күнделікті өмірде таза бәсекеге де, таза монополияға да қарағанда жиірек кездеседі. Сондықтан мұндай ортада фирмалардың өнім көлемі мен бағаға қатысты шешімдерін талдау және түсіну ерекше маңызды.

Жетілмеген бәсекенің негізгі белгілері төмендегідей:

  • Нарықта тауарлар мен қызметтердің әртүрлілігі жоғары болады.
  • Өндірушілер мен сатушылардың саны көп.
  • Салаға кіруге айқын кедергілер жоқ (немесе салыстырмалы түрде төмен).
  • Фирмалар өнім көлемі мен баға туралы шешім қабылдағанда көбіне бір-бірінің әрекетін тікелей есепке алмайды.

Бір-бірінен ерекшеленетін өнім ұсынатын фирмалар нарықта белгілі бір деңгейде нарықтық билікке ие болады. Дегенмен, монополия ұсынатын өнім қаншалықты ерекше болғанымен, көбіне оған орынбасарлар табылады. Осыған байланысты мұндай нарықта сұраныстың икемділігі жоғары болуы мүмкін.

Жетілмеген бәсеке ұлттық экономика деңгейінде салыстырмалы түрде сирек байқалады. Көп жағдайда оның көрінісі жергілікті нарықтарда айқынырақ: белгілі бір аймақ, қала, немесе тар салалық сегмент шеңберінде. Сонымен қатар жақын алмастырушысы жоқ тауарлар мен қызметтер де өте сирек кездеседі.

Жетілмеген бәсеке, таза бәсеке сияқты, шекті (теориялық) жағдай ретінде қарастырылады. Нақты нарықтық құрылымдар көбіне осы екі модельдің ортасында орналасады. Соған қарамастан, монополия моделін талдау нарықта билігін орнықтырған фирмалардың шешімдерін, оларға әсер ететін факторларды, сондай-ақ мемлекеттің реттеуінің себебі мен мақсатын түсінуге көмектеседі.

Монополияның түрлері оның пайда болу себептеріне байланысты әртүрлі болады.

Қысқаша түйін

Жетілмеген бәсеке — нақты экономикада жиі кездесетін нарықтық құрылым. Мұнда фирмалар көп болғанымен, өнімдердің ерекшеленуі олардың белгілі бір деңгейде бағаға әсер етуіне мүмкіндік береді. Орынбасарлардың болуы сұранысты икемдірек етеді, ал нарықтағы мінез-құлықты түсіну фирма стратегиясын және мемлекеттік реттеу логикасын талдауға негіз болады.