МЕКТЕПКЕ ДЕЙІНГІ БАЛАЛАРДЫҢ ДАМУЫНЫҢ ЖӘНЕ ТӘРБИЕНІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗІ
Мазмұны
Кіріспе
- Тәрбиенің мәні және баланың тұлға болып қалыптасуы
- Даму: дене, психикалық және әлеуметтік жетілу
- Мектепалды даярлықтың бағыттары мен міндеттері
Негізгі бөлім
-
I. Мектепке дейінгі балалардың дамуы мен тәрбиесінің теориялық негізі
- 1.1. Бала дамуындағы тұқым қуалаушылықтың рөлі
- 1.2. Дамудағы әлеуметтік орта мен тәрбиенің жетекші рөлі
- 1.3. Тәрбие жүйесінде балаларды жас ерекшелігіне қарай бөлу
-
II. Мектепке дейінгі балалардың дамуы мен тәрбиесінің практикалық негізі
- 2.1. Мектеп жасына дейінгі балалардың таным үдерісінің дамуы
- 2.2. Ойын — балаларды дамыту және тәрбиелеу құралы
- 2.3. Психологиялық ойын-жаттығуларды іс-тәжірибеде қолдану
- 2.4. Буденнов орта мектебінің шағын орталығында балаларды дамытуға арналған жұмыс
- Әдебиеттер
Кіріспе
Жас ұрпақ тәрбиесі — адамзаттың мәңгілік тақырыбы. Ұлттың бүгіні де, болашағы да тәрбиелі ұрпаққа тікелей байланысты. Баланың шын мәніндегі адам болып қалыптасуы — уақыт пен табанды еңбекті, кең ауқымды ойлануды және жоғары жауапкершілікті қажет ететін күрделі үдеріс.
«Адам ата-анадан туғанда есті болмайды: естіп, көріп, ұстап, татып ескерсе дүниедегі жақсы-жаманды таниды; сондайдан білгені, көргені көп болған адам білімді болады».
«Бала туғанда ақ қағаздай болады: оған қандай із түсірсең, солай қалыптасады. Тәрбие де дәл сол сияқты — қалай тәрбиелесең, солай тәрбиеленеді».
Даму ұғымы: дене, психика және әлеуметтік жетілу
Адамның дамуы — дене, психикалық және әлеуметтік жетілу мен пісіп-жетілу үдерісі. Ол туа біткен ерекшеліктерді де, өмір барысында қалыптасатын қасиеттерді де, сандық және сапалық өзгерістердің барлығын да қамтиды.
Бой мен салмақ өзгерісі, бұлшықет күшінің артуы, сезім мүшелерінің жетілуі, қимыл-қозғалыстың үйлесімділігі.
Танымдық, еріктік және эмоциялық үдерістердің өзгеруі, жеке тұлғалық сипаттар мен қасиеттердің қалыптасуы.
Бала биологиялық индивидтен қоғамның толыққанды мүшесіне айналып, әлеуметтік тәжірибені меңгереді.
Даму — тектегі белгілердің жай ғана көбеюі емес. Бұл, ең алдымен, қоршаған ортаның ықпалымен ағза мен психикада жүретін сапалық өзгерістер. Сондықтан адамның дамуы мен жеке тұлға болып қалыптасуы — өзара ажырамас, біртұтас үдеріс.
Мектепалды даярлықтың өзектілігі
12 жылдық білім беруге көшу қажеттілігі және бес жасар балаларды мектепалды даярлықтан өткізу мәселелері білім беру ұйымдарында оқыту сапасын арттырумен қатар, тәрбие жұмысын жүйелі түрде жетілдіруді талап етеді. Балаларды мектепке дайындауда психологиялық еркіндік, батылдық және адамгершілік қасиеттерді бала бойына сіңіру — жеке тұлға қалыптастырудың шешуші бағыты.
Оқыту мен тәрбиелеудің төрт міндеті
Үлкендермен қарым-қатынас, құрбы-құрдастармен өзара әрекет, ой-өрістің кеңеюі; Отанға, отбасына және халықтың салт-дәстүріне құрмет қалыптастыру.
Қоршаған ортамен танысу, құбылыстарды байқау, олардың қасиеттерін сезіну және қарапайым қорытынды жасау тәсілдерін меңгерту.
Өмірге қызығушылықты арттыру, көркемдік талғам мен эстетикалық сезімді қалыптастыру.
Дене мәдениетін жүйелі дамыту, денсаулықты қорғау, қауіп-қатерден сақтану дағдыларын қалыптастыру және ортаға саналы жауапкершілікпен қарау.
Мемлекеттік бағдарлама және мақсат
Қазақстан Республикасының 2010 жылға дейінгі білім беруді дамытудың мемлекеттік бағдарламасында үздіксіз білім берудің бастапқы деңгейі ретінде мектепке дейінгі тәрбие мен оқытуға айрықша мән берілді. Әсіресе, баланың оқу әрекетін меңгеруге қажетті жеке қасиеттерін дамытуға, яғни мектепалды дайындыққа ерекше көңіл бөлінеді.
Мектепалды даярлықтың негізгі мақсаты
5–6 жастағы балалардың дене дамуы мен психикалық саулығын қорғау және нығайту, ақыл-ойын жетілдіру, қарапайым білім негіздерін меңгерту, іскерлік пен дағдылардың алғышарттарын қалыптастыру, сондай-ақ бастауыш мектепте оқуға тең бастапқы мүмкіндіктермен қамтамасыз ету.
- Отбасында
- Мектепке дейінгі ұйымдардың мектепалды даярлық топтарында
- Жалпы білім беретін мектептердің мектепалды сыныптарында
- Мектепке дейінгі шағын орталықтарда
Барлығы да мектепалды даярлық бағдарламасы негізінде ұйымдастырылады.
Ескерту
Бұл материал курстық жұмыстың кіріспе бөлімі мен мазмұндық құрылымын қамтиды (көлемі: 40 бет).