Жалынды бояу реакциясы
Na+ иондарын анықтау: уранилацетатпен микрокристаллдық реакция
Na+ иондарын сапалық анықтаудың сенімді тәсілдерінің бірі — уранилацетатпен микрокристаллдық реакция. Әдіс нәтижесі микроскоппен оңай көрінетін, айқын пішінді кристалдардың түзілуімен ерекшеленеді.
Қажетті реактив
Уранилацетат ерітіндісі (сұйытылған сірке қышқылында): UO2(CH3COO)2
Тәжірибені жүргізу тәртібі
-
1
Заттық шыныға Na2CO3 ерітіндісінің 1 тамшысын тамызыңыз.
-
2
Сулы моншада ерітіндіні толық кепкенше буландырыңыз.
-
3
Қалдықтың жанына сұйытылған сірке қышқылындағы уранилацетат ерітіндісінің 2 тамшысын тамызыңыз.
-
4
Реактивті шыны таяқшамен ерітіндіні қалдықпен мұқият араластырыңыз.
-
5
Біраз уақыттан кейін микроскоппен бақылаңыз: көзге бірден байқалатын жасыл-сарғыш түсті немесе түссіз тетраэдр және октаэдр пішінді кристалдар түзіледі.
Бақылау және түзілетін қосылыстар
Түзілетін өнімдер
- Натрий уранилацетаты: NaUO2(CH3COO)3
- Балама түрде кездесетін жазылуы: CH3COONa · UO(CH3COO)2
Негізгі белгі
Микроскоп арқылы айқын пішінді (тетраэдр/октаэдр) кристалдардың пайда болуы — Na+ иондарына тән сапалық белгі.
Реакция теңдеуі
3 UO2(CH3COO)2 + 2 Na2CO3 → 2 NaUO2(CH3COO)3 + UO2CO3
Басқа иондардың әсері
Бұл реакцияны басқа катиондар қатысында да жүргізуге болады, соның ішінде K+, Rb+, Cs+, NH4+. Магний және мырыш тұздары болған кезде реакцияның сезгіштігі артады; мұндай жағдайда құрамы күрделірек кристалдар түзілуі мүмкін.
Мысал кристалл құрамы: NaZn(UO2)3(CH3COO)9 · 9H2O
Кедергі келтіретін иондар
Егер келесі иондардың концентрациясы 1 мл ерітіндіде 0,005 г-нан асса, реакцияға кедергі келтіруі мүмкін:
- Mg2+
- Ba2+
- Sr2+
- Zn2+
- Mn2+
- Al3+
- Ni2+
- Co2+
- Cd2+
- Hg2+
- Cu2+