Футбол ойынының тактикасы
Футболдың танымалдығы және ойынның үнемі дамуы
Футбол ойыны дүниежүзінің барлық елдерінде кеңінен танымал. Бұл спорт түрі үздіксіз дамып, ойын тәсілдері жетіле береді, ал футболшының қозғалыс қызметі күрделене түседі. Спорттық шеберлікті жаңа деңгейге көтеру үшін қозғалыстың анағұрлым тиімді, заманауи тәсілдерін меңгеру маңызды.
Ойынның ерекшеліктері туралы нақты білімге сүйене отырып, футболшының қозғалыс әрекетін дұрыс ұйымдастыру — жалпы ойын дамуының негізгі тіректерінің бірі. Футбол жас спортшылардың жан-жақты қалыптасуына да ықпал етеді: дене дайындығын арттырып қана қоймай, мінездің маңызды қасиеттерін тәрбиелейді.
Жеке даму
Физикалық сапалармен бірге тұлғалық қасиеттерді де қалыптастырады.
Мінез тәрбиесі
Шығармашылық белсенділік, жауапкершілік, талапшылдық сияқты қасиеттерді дамытады.
Қоғамға пайда
Осындай сапаларды игерген адам қоғамға нақты пайда әкелетіні сөзсіз.
Негізгі факторлар: ойыншы шеберлігі және дайындық
Өмір көрсеткендей, мықты ойыншыларсыз ешбір команда жоғары нәтиже көрсете алмайды. Футболшы көптеген қажетті қасиеттерге ие болуы тиіс: допты алып жүру, дәл пас беру, қақпаға соққыны дұрыс бағыттау және ойын бойындағы жоғары жүктемеге төтеп беру.
Футболдағы ең маңызды нәрсе — ойыншының өз денесін және допты толық меңгеруі. Жарыстарда жақсы нәтиже көрсетуді мақсат еткен спортшы дайындыққа ерекше мән беруі керек. Мұндай дайындық жоғары физикалық даярлықты, сонымен қатар әртүрлі техникалық және тактикалық шешімдерді талап етеді. Дайындықтың әрбір бөлігі біртұтас жүйе ретінде құрылуы қажет.
Физикалық дайындық
Футболшының жұмыс қабілеті мен физикалық жағдайының негізі: күш, ептілік, икемділік, жылдамдық және шыдамдылық сияқты қасиеттердің жиынтығы.
- Ойын қарқынына сай жылдамдық пен төзімділік
- Жекпе-жекте тұрақтылық беретін күш
- Қимыл дәлдігін арттыратын ептілік пен икемділік
Техника
Ойын кезінде футболшының допты және өз денесін тиімді басқаруы. Техника — алаңдағы негізгі «қару»: техникасы жоғары ойыншы бірнеше қарсыласын алдап өтіп, қақпа алдында қауіпті сәт тудыра алады.
Техника тұрақты жаттығу арқылы қалыптасады: допты қабылдау, алып жүру, пас беру, соққы жасау, финт және дене қозғалысының үйлесімі.
Тактика
Ойластырылған қозғалыс жүйесі: әр ойыншының және бүкіл команданың алаңдағы әрекетін үйлестіру. Ойын барысында шебер футболшылардың дәл пастары мен әдемі комбинациялары — дұрыс тактикалық дайындықтың нәтижесі.
Тактика техникамен және физикалық дайындықпен тығыз байланысты: біреуі әлсіз болса, жалпы ойын сапасы да төмендейді.
Жаттығу кезінде футболшылар физикалық, техникалық және тактикалық дайындыққа көп уақыт бөледі. Бұл бағыттардың барлығы жүйелі түрде қатар дамығанда ғана ойыншының шеберлігі тұрақты өседі.
Жиі кездесетін қателіктер және маңызды рөлдер
Жас футболшы допты жақсы меңгеріп, тез жүгіріп, жоғары секіруді үйренсе де, бұл оның ойынды толық түсінетінін білдірмейді. Футбол — тек жеке қабілеттер жиынтығы емес, ойын жағдайын оқу, дұрыс шешім қабылдау және командалық тәртіпті сақтау өнері.
Ойын жүйесі және тәртіп
Аулада футбол ойнаған балалардың көпшілігі қорғанысты ұмытып, түгел шабуылға кетіп қалатынын жиі көруге болады. Мұндайда қақпашы жалғыз қалып, команда оңай гол жіберіп алуы мүмкін. Сондықтан ойын жүйесі мен позициялық тәртіп — тұрақты нәтиженің негізі.
Қақпашының тактикасы
Үздік қақпашы болу оңай емес. Қақпашы — соңғы шептегі ойыншы, оның шешімі мен қимылы команданың нәтижесіне тікелей әсер етеді. Дұрыс орын таңдау, уақытында шығу, қорғаныспен байланыс және ойын оқи білу — қақпашы тактикасының өзегі.
Қорытынды ой
Футболдағы табыс жүйелі дайындыққа байланысты: физикалық қуат, техникалық шеберлік және тактикалық ойлау бір-бірін толықтырғанда ғана ойыншы да, команда да жоғары нәтижеге жете алады.