Ұқсас реферат
Қазақстандағы биоотынның даму бағыттары
Қазақстанда электр энергиясы негізінен көмірді пайдалану арқылы өндіріледі. 2005 жылы елімізде электр энергиясын өндіру көлемі 67,6 млрд кВт·сағ болды. Бұл көрсеткіш 1990 жылғы деңгейден 1,3 есе төмен. Дегенмен, соңғы жылдары экономиканың өсуіне байланысты тұтыну мен өндірістің ұлғаю үрдісі байқалады.
Алдағы 10–12 жылда (2018 жылға дейінгі болжам бойынша) Қазақстанда энергияға сұраныс 50%-ға артады деп күтілген. Мұндай жағдайда көмірге тәуелділік күшейе түседі, ал көмірдің қоршаған ортаға кері әсері айқын: Қазақстан Орталық Азиядағы парниктік газдар шығарындыларының ең ірі көздерінің бірі болып отыр.
Негізгі мәселе
Энергия тұтынуының өсуі мен көмірдің экологиялық салдары қатар келгенде, баламалы әрі экологиялық таза энергия көздерін дамыту қажеттілігі күшейеді. Осы тұрғыда биоотын — стратегиялық маңызы бар бағыттардың бірі.
- Экологиялық әсер: парниктік газдар шығарындыларын азайтуға ықпал етеді.
- Энергетикалық қауіпсіздік: отын балансын әртараптандыруға мүмкіндік береді.
- Ауыл шаруашылығы үшін серпін: шикізат базасын кеңейтіп, жаңа нарық қалыптастырады.
Қазақстанда биоотынды дамытуға алғышарттар
Қазақстанда биоотын өндірісін жолға қою және оны нарыққа енгізу үшін бірқатар қолайлы факторлар бар. Олардың қатарында биоотынға ішкі сұраныстың өсу әлеуеті, экспорт мүмкіндіктері және ауыл шаруашылығы дақылдарын өсіруге арналған бос жерлердің болуы аталады.
Ішкі тұтынудың артуы және сыртқы нарыққа шығу әлеуеті биоотын саласын экономикалық тұрғыдан тартымды етеді.
Ауыл шаруашылығы әлеуеті жоғары өңірлер мен пайдаланылмай жатқан жерлер биоотынға арналған шикізат өндірісін кеңейтуге мүмкіндік береді.
Биотехнологияны дамыту да мемлекеттік дамудың басым бағыттарының бірі ретінде қарастырылып келеді. Бұл ұстаным Қазақстанның әлемдегі бәсекеге қабілетті 50 елдің қатарына кіру стратегиясында да көрініс тапқан.
Мемлекеттік реттеу және институционалдық қадамдар
Қазақстанда биоотын индустриясын мемлекеттік реттеуге қатысты алғашқы қадамдар жасалды. Атап айтқанда, Қазақстан Республикасы Үкіметі биоотын нарығын дамытудың 2007–2010 жылдарға арналған тұжырымдамасын мақұлдады. Тұжырымдаманың негізгі мақсаты — биоотын өндірісін дамыту арқылы ауыл шаруашылығы өндірісін жеделдетіп, оның тиімділігін арттыру.
- 1 2007 жылғы 17 қазандағы № 959 шешімге сәйкес биоотын нарығын дамытудың іс-шаралар кешені бекітілді.
- 2 Биоотын өндірісі мен айналымын мемлекеттік реттеу туралы заң жобасы әзірленді.
- 3 2007 жылы Қазақстанның биоотын қауымдастығы (заңды тұлғалар бірлестігі) құрылып, биоотын өндірушілерін қоса алғанда құрылтайшылардың мүдделерін қорғауға бағытталды.
Халықаралық міндеттемелер және нарық әлеуеті
Киото хаттамасы аясындағы міндеттемелерге сәйкес, Қазақстан 2020 жылға дейін энергетикасының 20%-ын экологиялық таза энергия түрлеріне алмастыруы тиіс. Бұл шамамен 20 млрд кВт·сағ энергияға тең. Осыған байланысты елдегі биоотынның әлеуетті нарығы жыл сайын өсіп отыруы қажет.
Ұқсас тақырып: биогазды қолдану
Қазақстанда ауыл шаруашылығы кеңінен дамыған, соның ішінде Солтүстік Қазақстан өңірінде бұл сала айрықша қарқын алған. Алайда ауыл шаруашылығында көптеген қалдықтар — жануарлардан шығатын қалдықтар мен өсімдік қалдықтары — көбіне кәдеге жаратылмай қалады.
Үй жануарларының қалдықтары табиғи ыдырау кезінде қоршаған ортаға зиянды заттарды бөледі, соның бірі — аммиак. Бұл тұрғыда биогаз технологиялары қалдықтарды пайдалы энергияға айналдырып, экологиялық тәуекелдерді азайтудың тиімді жолы ретінде қарастырылады.