Есеп беру деп кәсіпорынның өткен кезеңдегі қаржылық - шаруашылық қызметін кешенді түрде сипаттайтын барлық көрсеткіштер жүйесін айтамыз
Есеп беру ұғымы және оның орны
Есеп беру деп кәсіпорынның өткен кезеңдегі қаржылық-шаруашылық қызметін кешенді түрде сипаттайтын барлық көрсеткіштер жүйесін айтамыз. Есеп беру процесін қалыптастыру — есеп жұмысының соңғы сатысы.
Маңызды: Қаржылық есеп берудің негізгі мақсаты — пайдаланушыларға заңды тұлғаның қаржылық жағдайы туралы сенімді, мәнді және пайдалы ақпарат ұсыну.
Қаржылық есеп берудің пайдаланушылары
Қаржылық есеп беруді әртүрлі мүдделі тараптар қолданады. Олардың қатарына потенциалды инвесторлар, кредиторлар, жабдықтаушылар, сатып алушылар, қызметкерлер, сондай-ақ мемлекеттік органдар кіреді.
Сыртқы пайдаланушылар
- Инвесторлар
- Кредиторлар
- Жабдықтаушылар мен сатып алушылар
- Мемлекеттік органдар
Ішкі пайдаланушылар
- Басқарушы органдар
- Қызметкерлер
- Жоспарлау және болжаумен айналысатын бөлімдер
Есеп берудің практикалық құндылығы
Қаржылық есеп беру басқарушы органдардың жұмысын бағалауға, субъектінің ресурстары мен міндеттемелерін талдауға және ақша қаражаттарының болашақтағы ағындарын бағамдауға мүмкіндік береді. Сондай-ақ ол несие беру жөніндегі шешімдер қабылдауға және инвестициялық қызметті жоспарлауға қажетті ақпарат ұсынады.
Бағалау
Ресурстар, міндеттемелер және болашақ ақша ағындары бойынша негізделген қорытынды жасауға көмектеседі.
Шешім қабылдау
Несие беру және инвестициялау туралы шешімдерді ақпаратпен қамтамасыз етеді.
Талдау
Сыртқы пайдаланушылар кәсіпорын тиімділігін бағалау және шаруашылық қызметін талдау үшін қолданады.
Сонымен қатар, есеп беру кәсіпорынның шаруашылық қызметін жедел басқару үшін қажет және болашақ кезеңдерді жоспарлау мен болжаудың басты базасы болып табылады.
Есеп беруге қойылатын негізгі талаптар
Есеп берудің сапасы оны дайындау кезіндегі талаптардың сақталуына тікелей байланысты. Негізгі талаптар төмендегідей:
-
Анықтық және объективтілік
Кәсіпорын қызметінің нәтижелері дәл әрі бейтарап көрсетілуі тиіс.
-
Көрсеткіштердің үйлесімділігі
Барлық көрсеткіштер бір-бірімен қатаң түрде сәйкестендіріліп, ішкі логикасы сақталуы қажет.
-
Сабақтастық
Бухгалтерлік және жедел-статистикалық есеп берудің өзара сабақтастығы қамтамасыз етілуі керек.
-
Ережелерді сақтау
Әдістемелік және өзге де қолданыстағы нормалар мен талаптар толық сақталуы тиіс.
Жауапкершілік
Есеп беруді бұрмалап ұсынғаны үшін кәсіпорынның басшысы мен бас бухгалтері Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес жауап береді.
Тәуекелді төмендету үшін
Деректерді тексеру, көрсеткіштерді өзара салыстыру және есеп саясатының талаптарын тұрақты сақтау — сапалы есеп берудің негізгі кепілі.