Жаңа Салық Кодексінің артықшылықтары мен кемшіліктері
Кіріспе
Салықтар — барлық елдер үшін, олардың қоғамдық-экономикалық дамуы мен саяси бағытына қарамастан, мемлекеттің негізгі қаржылық тіректерінің бірі. Олар ұлттық табысты қайта бөлуге мүмкіндік беретін басты құрал ретінде мемлекеттік кірістер мен бюджет көздерін қалыптастыруда шешуші рөл атқарады.
Нарықтық қатынастарға көшу Қазақстан экономикасында жаңа міндеттер мен қажеттіліктерді алға шығарды. Бұл үдеріс жаңа мамандарға, сондай-ақ теориялық және практикалық пәндердің, соның ішінде салық салу жүйесінің дамуына жол ашты. Салық салу жүйесінің өзі нарықтық қатынастар үшін мүлдем жаңа құбылыс емес, алайда тәуелсіз бақылаудың (аудиттің) институционалдануы маңызды жаңалық ретінде қалыптасты. Ол экономикалық субъектілердің қаржылық ақпаратының дұрыстығын мүдделі пайдаланушылар үшін растауға бағытталған қоғамдық-практикалық қажеттілікті қамтамасыз етеді.
Негізгі анықтама
Салық — заңды және жеке тұлғалардың мемлекетке белгілі бір мөлшерде және белгіленген мерзімде міндетті түрде төлейтін төлемі.
Тарихи негіз
Салықтар мемлекеттің қалыптасуымен бірге пайда болып, оның өмір сүруі мен дамуының материалдық негізіне айналды.
Республикалық бюджеттің кіріс бөлігін қалыптастыруда негізгі үлесті корпоративтік табыс салығы мен қосылған құн салығы (ҚҚС) құрайды. Бюджет түсімдерінің едәуір бөлігі салықтық түсімдер есебінен қалыптасатындықтан, салықтарды республикалық бюджет қаражатының негізгі көзі деп толық айтуға болады.
Салық саясаты және реформалар
Мемлекеттік құрылым мен экономиканың өзгеруі көбіне салық жүйесінің қайта құрылуымен және жаңаруымен қатар жүреді. ҚР Президенті Н. Ә. Назарбаевтың 2009 жылғы 6 наурыздағы халыққа арналған «Дағдарыстан жаңару мен дамуға» Жолдауында да салық салу мәселелері атап өтілді.
КТС
Корпоративтік табыс салығы ставкасы төмендетілді: 20%, ал 2011 жылы — 15%.
ҚҚС
Қосылған құн салығының ставкасы 12%-ға дейін төмендетілді.
Әлеуметтік салық
Регрессивті шкаланың орнына 11% мөлшеріндегі бірыңғай ставка енгізілді.
Сонымен қатар инвестиция жүзеге асыратын кәсіпорындар үшін салықтық преференциялар қарастырылды. Бұл шаралар экономиканың шикізаттық емес секторын, сондай-ақ шағын және орта кәсіпкерлікті дамытудың маңызды ынталандырушы факторларының біріне айналды.
Зерттеудің өзектілігі, мақсаты және міндеттері
Өзектілігі
Салық жүйесіндегі өзгерістер мен ставкалардың қайта қаралуы бюджеттің тұрақтылығы мен экономиканы әртараптандыру мәселелерін күн тәртібіне шығарады.
Мақсаты
Салық салудың экономикалық маңызын қарастыру және республикалық бюджетті қалыптастырудағы салықтардың рөлін талдау.
Міндеттері
- ҚР салық жүйесінің мәнін, маңызын және атқаратын қызметтерін айқындау.
- Қабылданған жаңа Салық кодексінің артықшылықтары мен кемшіліктерін талдау.
- Салық жүйесін жетілдіру бағыттарын көрсету.
Жұмыстың құрылымы
Жұмыс кіріспеден, екі бөлімнен, қорытындыдан және қолданылған әдебиеттер тізімінен тұрады. Бірінші бөлімде салықтардың экономикалық мәні, маңызы, атқаратын қызметтері және Салық кодексіне енгізілген өзгерістер қарастырылады. Екінші бөлімде ҚР салық жүйесіндегі негізгі мәселелер талданып, жаңа Салық кодексінің артықшылықтары мен кемшіліктері салыстырылып, жетілдіру жолдары ұсынылады.
Қолданылған дереккөздер
Курстық жұмысты дайындау барысында келесі авторлардың еңбектері мен дереккөздер пайдаланылды: Сұлтанов А., Ермекбаева Б.Ж., Крамаренко Т.Н., Комбарова А.М., ҚР Салық кодексі, сондай-ақ соңғы бұқаралық ақпарат құралдары материалдары.
Көлемі: 30 бет.