КОНСТИТУЦИЯНЫҢ МӘНІ
Жоспар
- Кіріспе 3
-
1. Қазақстан Республикасы Конституциясының жалпы сипаттамасы 4
- 1.1. Конституцияның мәні 4
- 1.2. Конституциялық-құқықтық нормалардың құрылымы мен түрлері 8
- 1.3. Конституцияны қолдану мәселелері 14
- 2. Қазақстан Республикасы Конституциясы мен заңдарының арақатынасы туралы 20
- 3. Қазақстан Республикасының конституциялық заңдарының қалыптасу кезеңдері 30
- Қорытынды 35
- Қолданылған әдебиеттер тізімі 36
Ескерту: курстық жұмыс көлемі — 36 бет.
Кіріспе
Қазақстан Республикасының Конституциясы — демократиялық әрі өркениетті даму жолын таңдаған мемлекет пен қоғамның іргетасы, негізгі нормативтік актісі. Дәл осы құжатта бүкіл конституциялық заңнаманың өзегін құрайтын құқықтық нормалар орнықтырылады. Басқаша айтқанда, Конституция нормалары конституциялық-құқықтық қатынастарды реттейтін барлық нормативтік құқықтық актілердің қалыптасуы мен дамуына негіз болады.
Негізгі идея
Конституция — тек конституциялық құқықтың ғана емес, құқықтың өзге салаларының да бастау көзі. Онда халықтың мемлекеттік еркі, құқықтық-демократиялық мемлекет құруға деген ұмтылысы және Қазақстанның дүниежүзілік қауымдастыққа тең құқықты мүше ретінде қосылуға бағытталған табандылығы айқын көрініс табады.
Конституция өзге құқықтық бастаулардан өзгерістер мен толықтыруларды қабылдаудың ерекше тәртібін белгілеуімен ерекшеленеді. Мұндай тәртіп Конституцияның мемлекет пен қоғамның Негізгі заңы ретіндегі рөлінен және тұрақтылықты қамтамасыз ету қажеттігінен туындайды.
Конституциялық заңдардың орны
Қазақстан Республикасы конституциялық құқығының мемлекеттік мәні бар құқықтық нормаларын белгілейтін қайнар көздердің қатарына конституциялық заңдар жатады.
Қазақстан Республикасының Конституциясында, сондай-ақ Президенттің «Президент туралы», «Парламент және оның депутаттары туралы», «Республикалық референдум туралы» жарлықтарында Конституцияға өзгерістер мен толықтырулар енгізуге болатын актінің бір ғана түрі көрсетілген: шешім. Яғни қаулы да, жарлық та, конституциялық немесе жай заң да емес — тек шешім қабылданғаннан кейін ғана Конституцияға өзгерістер мен толықтырулар енгізіледі.
Өзгерістер неге қажет болуы мүмкін?
- Конституцияның сапасы және оның қағидаларының мемлекет пен қоғамның стратегиялық мақсаттары мен міндеттеріне сәйкестігі.
- Конституциялық идеялардың заман талабына сай жаңарып отыруы.
- Халықаралық құқық нормаларының қағидаларын қаншалықты толық әрі дәл бейнелей алуы.
Қазақстан Республикасының Конституциясына қатаң талап тұрғысынан қарасақ, жалпы алғанда, ол бұл талаптарға жауап береді. Қазақстандағы саяси тұрақтылықтың қалыптасуы мен сақталуы көбіне Конституцияның тиімді қызмет етуімен байланысты екенін жоққа шығаруға болмайды.
Тепе-теңдік қағидасы
Конституцияның тиімділігі оны өзгерту мүмкіндігін жоққа шығармайды. Керісінше, қажет болған жағдайда өзгерістер мен толықтырулар енгізілуі мүмкін. Алайда бұл үдеріс Конституцияның тұрақтылығын сақтау қағидасымен үйлесуі тиіс.