Педагогикалық іс - әрекет, іс - әрекеттің басқа түрлері сияқты, психологиялық (пәндік) мазмұнмен анықталады, оған мотивация, мақсат, пән, құралдар, тәсілдер, өнім мен нәтиже жатады
Педагогикалық іс-әрекеттің психологиялық мазмұны
Педагогикалық іс-әрекет іс-әрекеттің басқа түрлері сияқты психологиялық (пәндік) мазмұнмен айқындалады. Бұл мазмұнға мотивация, мақсат, пән, құралдар, тәсілдер, өнім және нәтиже кіреді.
Өзінің құрылымдық ұйымдасуы тұрғысынан педагогикалық іс-әрекет әрекеттердің (іскерліктердің) жиынтығымен сипатталады. Бұл әрекеттер оқыту үдерісін жоспарлаудан бастап, оны іске асыру және нәтижесін бағалауға дейінгі кезеңдерді қамтиды.
Іс-әрекеттің пәні: оқу іс-әрекетін ұйымдастыру
Педагогикалық іс-әрекеттің пәні — дамудың шарты мен негізі ретінде оқушылардың пәндік әлеуметтік-мәдени тәжірибені игеруіне бағытталған оқу іс-әрекетін ұйымдастыру.
Бағдар
Оқу үдерісін мақсатқа сәйкестендіру, мазмұнды іріктеу және оқу міндеттерін нақтылау.
Ұйымдастыру
Оқушының белсенді әрекетін іске қосатын жағдайлар құру: тапсырмалар, орта, қарым-қатынас және кері байланыс.
Қолдау
Ілгерілеуді байқау, қиындықтарды дер кезінде түзету, оқу мотивациясын сақтау және дамыту.
Құралдар: ғылыми білім және білімді тасушылар
Педагогикалық іс-әрекеттің негізгі құралдары — ғылыми білімдер (теориялық және эмпирикалық). Дәл осы білімдердің көмегімен және соларға сүйене отырып, оқушылардың тезаурусы (ұғымдар мен түсініктер жүйесі) қалыптасады.
Білімді тасушы көздер
- Оқулық мәтіндері және оқу материалдарының мазмұны.
- Мұғалім ұйымдастырған бақылау жағдайында оқушының жаңадан қалыптастырған елестетулері: зертханалық және практикалық сабақтарда, сондай-ақ далалық практика барысында.
Қосымша құралдар
Техникалық, компьютерлік, графикалық және басқа да құралдар оқу үдерісін күшейтетін, көрнекілік пен қолжетімділікті арттыратын қосымша ресурстарға жатады.
Тәсілдер: әлеуметтік-мәдени тәжірибені беру жолдары
Педагогикалық іс-әрекетте әлеуметтік-мәдени тәжірибені беру тәсілдері оқу мазмұнын жеткізіп қана қоймай, оны оқушының әрекеті арқылы игеруге бағытталады.
Негізгі тәсілдер
- Түсіндіру және көрсету (иллюстрация).
- Оқу міндетін шешу барысында мұғалім мен оқушының бірлескен жұмысы.
- Оқушының тәжірибелік жұмысы: зертханалық және далалық жұмыстар.
- Тренингтер мен дағдыларды бекітуге бағытталған жаттығулар.
Маңызды акцент
Тәсілдердің тиімділігі оқушының белсенді қатысуымен, тапсырмалардың мағыналылығымен және жүйелі кері байланыспен тікелей байланысты.
Нәтиже: оқушы тәжірибесінің қалыптасуы және бағалау
Педагогикалық іс-әрекеттің нәтижесі — оқушының қалыптасатын жеке тәжірибесі. Ол тәжірибе оқушының аксиологиялық, мінез-құлықтық-этикалық, эмоционалдық-мағыналық, пәндік, бағалаушы және құрастырушы құрамдастарының бірлігі ретінде көрінеді.
Нәтижені бағалау
Нәтиже емтихандарда, сынақтарда, тапсырмалар мен оқу-бақылау жұмыстарын орындау барысында белгіленген критерийлер бойынша бағаланады.
Негізгі мақсаттың орындалуы
Педагогикалық іс-әрекеттің түпкі нәтижесі — оқушының тұлғалық және интеллектуалдық дамуы, оның тұлға ретінде және іс-әрекет субъектісі ретінде жетілуі мен қалыптасуы.
Диагностика
Нәтиже оқушының оқу басындағы сапалық көрсеткіштері мен оқу аяқталған кездегі сапаларын салыстыру арқылы, адамның жан-жақты дамуы тұрғысынан диагностикаланады.