Жұмысты қайдан тауып, қайдан іздейтінін білетінін кез келген адамның жұмысқа орналасу мүмкіндігі бар

Жаңа жұмыс іздеуге дайындық: дұрыс бағытты қалай таңдау керек

Жұмысты қайдан табуды және қайдан іздеуді білетін кез келген адамның жұмысқа орналасу мүмкіндігі бар. Сондықтан жаңа жұмыс іздеу кезінде тыңғылықты дайындалып, әр қадамды алдын ала ойластырған дұрыс. Мақсатты талдау жасау өзіңізге сенімді болуға ғана емес, дұрыс бағыт таңдауға да көмектеседі.

Мақсат Талқылау Түйіндеме Іздеу арналары Сақтық

1) Мақсатыңызды нақтылаңыз

Ең алдымен болашақ жұмыс орныңызды қалай елестететініңізді анықтап алыңыз. Бұл кезеңде өзіңізге бірнеше сұрақ қойыңыз:

  • 1

    Сізді нақты қандай жұмыс түрі қызықтырады?

  • 2

    Қай салада жұмыс жасағыңыз келеді?

  • 3

    Қандай деңгейдегі жауапкершілікті алуға дайынсыз?

  • 4

    Өзіңізге қандай рөл лайық деп санайсыз?

  • 5

    Сіз үшін жалақының қандай деңгейі қолайлы?

Маңызды ой: мақсатты алдын ала талдау жасау сізге дұрыс бағыт таңдауға және әрекет жоспарын нақтылауға көмектеседі.

2) Жауаптарыңызды талқылаңыз

Тікелей іздеуге кіріспес бұрын, ойыңызды сізге мінездеме бере алатын әрі пікір алмаса алатын адамдармен талқылаңыз. Бұл — бастапқы бағыттың дұрыстығын тексерудің тиімді жолы.

Жақындарыңызбен сөйлесіңіз

Сізді жақсы білетін туыстар мен достардан пікір сұраңыз.

Сала мамандарын тыңдаңыз

Сіз таңдаған бағытта қазір жұмыс істеп жүрген адамдармен сөйлесіңіз.

Кері байланыс жинаңыз

Тек мақтауды емес, нақты ұсыныстар мен ескертпелерді де қабылдаңыз.

3) Мақсаттарыңызды қайта қарап шығыңыз

Бастапқы мақсаттарыңызды талдап, талқылағаннан кейін, бірінші кезеңдегі сұрақтарға қайта оралыңыз. Қажет болса, талаптарыңызды нақтылап, басымдықтарыңызды реттеңіз. Осыдан кейін келесі қадамға — түйіндеме дайындауға көшіңіз.

4) Түйіндеме (резюме) дайындау

Енді жаңа жұмыстың талаптарын ескере отырып, түйіндемеңізді мұқият дайындаңыз немесе қайта жазыңыз. Көп жағдайда жұмыс берушінің сіз туралы алғашқы әсері дәл осы құжат арқылы қалыптасады: ол сізді сұхбатқа шақыру немесе кандидатураңызды бірден алып тастау туралы шешімді түйіндемеге қарап қабылдайды.

Жақсы түйіндеменің негізгі бөлімдері

  1. Мақсат

    Қандай қызметке және не үшін үміткер екеніңіз.

  2. Қысқаша сипаттама

    Кім екеніңізді 3–5 сөйлеммен жинақы жеткізу.

  3. Кәсіптік тәжірибе

    Нақты нәтижелер, міндеттер және жетістіктер.

  4. Білім

    Оқу орны, мамандық, маңызды курстар.

  5. Қосымша бөлім (қалауыңыз бойынша)

    Ерекше дағдылар, тілдер, сертификаттар, портфолио сілтемелері және қажет болған жағдайда қысқа жеке ақпарат.

Сапа талаптары

  • Ойластырылған және логикалық құрылымдалған
  • Сауатты әрі анық жазылған
  • Барынша пайдалы, нақты ақпаратқа толы

Адалдық қағидасы

Түйіндеме жазғанда мүмкіндігінше адал болыңыз. Кез келген ақпараттың кейін тексерілуі ықтимал екенін ескерген жөн.

Қарапайым ақиқат: жақсы түйіндеме — нәтижелі іздеудің алғашқы қадамы.

5) Жұмыс іздеуге кірісіңіз

Дайындық кезеңдерінен өткен соң, әрекет ету жеңілдейді. Енді жұмыс іздеуді жүйелі түрде бастаңыз.

Қайдан іздеуге болады?

  • 1 Газеттегі бос орындар туралы хабарландырулар
  • 2 Интернет-сайттардағы вакансиялар
  • 3 Газеттер мен сайттарға өз түйіндемеңізді және қысқа хабарландыруыңызды жариялау
  • 4 Кадр агенттіктеріне хабарласу
  • 5 Өзіңіздің қалаңыздағы/ауданыңыздағы жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөлімі
  • 6 Достарға, таныстарға жұмыс іздеп жүргеніңізді айту (түйіндемеңізді тарату)

Алаяқтықтан сақ болыңыз

  • Ертегідегідей жоғары жалақы мен «тез ақша» уәде ететін ұсыныстарды сүзгіден өткізіңіз.
  • Алғашқы жарна/төлем талап ететін «жұмыстардан» бас тартқан дұрыс.
  • Білім мен тәжірибе мүлде сұралмайтын ұсыныстар көбіне күмәнді болады (сирек жағдайда ғана шынайы).
  • Кей хабарландырулар нақты жұмыс берушіден емес, ақылы қызмет көрсететін делдал агенттіктерден болуы мүмкін.

Дегенмен кадр агенттіктерін толықтай жоққа шығармаңыз: кейде олар арқылы іздеу өз нәтижесін береді. Тек шарттарын мұқият нақтылаңыз.

Хабарландыруларды қалай өңдеу керек?

Бірден жармаспай, толық қарап шығыңыз

Газеттегі немесе сайттағы барлық ұсынысты шолып, тартымды нұсқаларды ғана бөліп алыңыз.

Қоңырау шалып, нақтылаңыз

Хабарландыруда жазылмаған сұрақтарды қойып, талаптар мен шарттарды анықтап алыңыз.

Белсенді болыңыз

Тек 1–2 орынға емес, мүмкіндігінше барлық лайықты вакансияға хабарласыңыз.

Есіңізде болсын: бір хабарландыруды көптеген адам көреді. Сіз қоңырау шалғанша орын бос емес болып қалуы мүмкін, сондықтан іздеуді кейінге қалдырмаңыз.

Қоңырау және сұхбат: тәртіп пен дайындық

Телефон арқылы байланысқанда (сіз қоңырау шалсаңыз да, сізге қоңырау шалынса да) ұсынылатын жұмыс туралы барынша толық ақпарат жинаңыз. Егер сіз жүйелі ізденсеңіз, әр вакансия бойынша жазба жүргізетін дәптер немесе файл болғаны дұрыс.

Толық келісімге келгеннен кейін сізді сұхбатқа шақыруы мүмкін. Қажетті құжаттарды алдын ала дайындап, ұйымның кеңсесіне уақытылы барыңыз. Сұхбат кезінде өзіңізді дұрыс ұстау — жұмысқа орналасу мүмкіндігіне тікелей әсер етеді.

Егер бірден шықпаса — жалғастырыңыз

Егер сізді жұмысқа қабылдамаса немесе ұсынылған қызмет сізге сай келмесе, іздеуді тоқтатпаңыз. Апта сайын жаңа хабарландыруларды қарап, түйіндемеңізді де тұрақты түрде жаңартып, қайта жариялап отырыңыз. Табандылық танытсаңыз, қысқа уақытта жұмыс табу ықтималдығы артады.

Пайдалы дереккөздер

Оқып шығуға ұсынылады

«Халықты жұмыспен қамту туралы» Қазақстан Республикасының Заңы.

Іздеу жүйелері арқылы оқу

Интернеттен қосымша материал іздеу үшін Google, Rambler, Yandex сияқты жүйелерде мына кілт сөздерді теріңіз: жұмыс іздеушілерге кеңес, бос жұмыс орындары, вакансия.

Пайдалы сілтемелер

  • www.enbek.gov — Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің сайты (вакансиялар, ізденушінің тіркелуі және т.б.).

  • www.astana — Астана қаласы әкімдігінің сайты (еңбекпен қамту бөлімі).

  • www.karierist — Астана, Алматы және Қазақстанның басқа қалаларында жұмыс іздейтіндерге арналған ресурс.

  • www.zhumys — вакансияларды іздеу (интернет арқылы).